Skráningarfærsla handrits

AM 75 c fol.

Ólafs saga helga ; Island, 1315-1335

Athugasemd
med to skjaldedigte der ikke er bevarede i nogle andre håndskrifter. Det ene skjaldedigt er på bl. 1r:1-7 og det andet på bl. 35r:8-11.
Tungumál textans
norræna

Innihald

1 (1r-40v)
Ólafs saga helga
Efnisorð
1.1 (1r:1-2v:30)
Enginn titill
Upphaf

Þviat rikr konungr rekka

Niðurlag

En Griotgarðr ok þeir menn er

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 2-19

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 12:5-21:1

Athugasemd

De første 7 linjer af bl. 1r indholder det første skjaldevers, som vi kun finder i dette håndskrift. Verset ender med ordene: hreɢ doglinga tveɢia.

Efnisorð
1.2 (3r-6v)
Enginn titill
Upphaf

flyði i borgina. en sumt isvðvirki

Niðurlag

Rikr let ſer at ſękia. ſauðungſ

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 50-73

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 44:8-65:7

Efnisorð
1.3 (7r-v)
Enginn titill
Upphaf

skipta at þv yrðir ifer konungr inoregi

Niðurlag

þar ſem konungſ bu voro. fyrſt um

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 81-88

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 75:8-81:3

Efnisorð
1.4 (8r-v)
Enginn titill
Upphaf

ván at noregs konungr muni fara norðr iland

Niðurlag

ok var þar um ſumarit i viking

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 119-124

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 115:1-120:10

Efnisorð
1.5 (9r-12v)
Enginn titill
Upphaf

nokkvt likligt at framkemd megi. at verða þeſſo erindi

Niðurlag

þesſa getr Otta€ svarti. Lytandi

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 133-151

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 132:7-154:13

Efnisorð
1.6 (13r-v)
Enginn titill
Upphaf

ok ſegir at hann vill ganga til garz

Niðurlag

Flyr þv nv Olafr digri firir mer

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 168-173

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 176:12-182:9

Efnisorð
1.7 (14r-v)
Enginn titill
Upphaf

at sva mikla aſt ſem þv hefir lagt

Niðurlag

ok raku þeir hann allir ut. Sighvatr qvat

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 182-187

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 194:8-200:14

Efnisorð
1.8 (15r-16v)
Enginn titill
Upphaf

m þokk. ok er þess ván

Niðurlag

ok erv fra þeim miklar sogur

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 204-213

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 220:1-231:3

Efnisorð
1.9 (17r-18v)
Enginn titill
Upphaf

Eftir frafall æinarſ jarls tok

Niðurlag

þangat er þeir foro

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 221-229

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 242:11-254:12

Efnisorð
1.10 (19r-20v)
Enginn titill
Upphaf

oc mikill vexti

Niðurlag

er hans makar eru at kyn

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 245-253

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 277:7-288:9

Efnisorð
1.11 (21r-22v)
Enginn titill
Upphaf

guðs maðr. konungr mælti

Niðurlag

ok allri ætt v

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 275-282

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 319:1-328:12

Efnisorð
1.12 (23r-v)
Enginn titill
Upphaf

ollum þotti undr at.

Niðurlag

dró seínt ſaman m þeim

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 300-304

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 352:10-358:1

Efnisorð
1.13 (25r-v)
Enginn titill
Upphaf

hafa við ſik. Siþan fara þeir m liði ſínu ollv norðr til þrandheims

Niðurlag

ilæiðangrſ for. Skipuðvz

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 322-326

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 382:4-388:3

Efnisorð
1.14 (26r-27v)
Enginn titill
Upphaf

ſkulld sva at konungi þikki æigi vargolldet

Niðurlag

a alla vega fra bnum . en hun

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 329-336

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 393:2-403:12

Efnisorð
1.15 (29v)
Enginn titill
Niðurlag

er þeir gerþu ráð

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 347-350

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 419:4-424:6

Efnisorð
1.16 (30r-35v)
Enginn titill
Upphaf

hofum her til nað ifriði at ſitia

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 356-379

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 429:11-460:6

Athugasemd

En del af bl. 35r og det meste af bl. 35v er næsten ulæseligt. bl. 35r indeholder det andet skjaldevers, som vi kun kender fra dette håndskrift. Verset begynder på linje 8 med ordene: Ok en þetta. og ender på linje 11 med ordene: knutz var ek flestum.

Efnisorð
1.17 (38r-v)
Enginn titill
Upphaf

Grannkell inni ok menn hans

Niðurlag

liðv fram viþir

Notaskrá

Fornmanna sögur V 2-6

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 469:13-475:10

Efnisorð
1.18 (39r-v)
Enginn titill
Upphaf

horþa fair skylldv ſva foldar

Niðurlag

þa er ver komum til

Notaskrá

Fornmanna sögur V,16-20

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 486:7-491:7

Efnisorð
1.19 (40r-v)
Enginn titill
Upphaf

hann hafði att morg kaup v finna

Niðurlag

þa kom til hans lið þat konungſ dottir

Notaskrá

Fornmanna sögur V 42-45

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 522:6-527:8

Efnisorð
2 (24r-v)
Færeyinga saga
Notaskrá

Færeyinga sagaVar.app. C2

2.1 (24r-v)
Enginn titill
Upphaf

foru til ſkipſ ſinſ

Niðurlag

þa hvrfo iamtar ok helſin

2.2 (28r-v)
Enginn titill
Upphaf

hafa at verkkaupi þat er mer þikkir fe nytanda

Niðurlag

hingat komit til landz m nde

2.3 (29r)
Enginn titill
Upphaf

siþan ahofði heclo grena

3 (36r-37v)
Rauðulfs þáttr
3.1 (36r-v)
Enginn titill
Upphaf

himintunglum ſol æða tungli æða ſtiornum

Niðurlag

nœr at ætla en hann hvat

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 333-337

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige II 660:8-666:6

3.2 (37r-v)
Enginn titill
Upphaf

Rauðolfr ſvaraði þa . þer ſyndiz roðv kroſſ ſtanda

Niðurlag

En er þv hvgleiddir

Notaskrá

Fornmanna sögur IV 342-346

Johnsen og Jón Helgason: Den store saga om Olav den Hellige 672:14-678:5

Lýsing á handriti

Blaðefni

Pergament.

Blaðfjöldi
40. 240 mm x 155 mm
Tölusetning blaða

Håndskriftet er folieret i øverste højre hjørne af Jón Sigurðsson.

Umbrot

Håndskriftet er enkeltspaltet med 30 linjer pr. side. Majusklerne er røde og grønne og fylder 2-3 linjer, selvom nogle af dem, især Þ, har forlængere ned langs marginen. Røde rubrikker.

Ástand

Adskillige blade bærer spor af at have været anvendt som bogbind; hvilket betyder at skriften er blevet stærkt slidt. Bl. 18, 30, 36 og 38, og især bl. 18, er mere eller mindre fragmentariske ved beskæring og er mere eller mindre svundne ind til brudstykker. Af bl. 15 er kun den nederste halvdel bevaret. Mindre skader findes på bl. 13, 17, 21, 24 og 27-28. Defekterne er fremhævet ved påtegning på det nærmest foregående blads margin.

Den grønne farve i nogle af initialerne indeholder en kobberblanding, som har lavet huller i pergamentet (bl. 14, 16, 22 and 24).

Skrifarar og skrift

Håndskriftet er skrevet med en stor og tydelig islandsk gotisk bogskrift.

Mindre dele af håndskriftet (bl. 12r:4-11, 34v:1-7, 37v:8-12, 40r:17-40v:16) er skrevet af en mere uøvet hånd end den første.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

  • Bl. 25r: uar Olafs hiarta od fram kongren gode |sagde þormodr kolbrunar skalld (måske fra 1400-tallet)
  • Mere eller mindre ulæselige marginalnotitser forekommer på bl. 1r, 2v, 31r og 32r. Notitsen på bl. 32r er på latin.
  • Bl. 21v-22r indeholder begyndelsen af et vers til Jomfru Maria: Aue maria ec vil þig elska af ollu
  • Bl. 27r indeholder en liste over ting, formodentlig en indkøbsliste: oxe brenne sallt (?) og seltye |nalar margar og priona tuinna og |hnapa skrifsand.
  • Bl. 27v: So ma nu vera Sem |komid er um þetta Efne |Sigurdur þad þar um.

Band

Halvbind med skindryg og -hjørner med lærredsovertræk fra 1973 (BD-standardbind): 254 mm x 184 mm x 33 mm.

Ifølge Jón Helgasons påskrift på fribladet var håndskriftet, før det blev indbundet af Carl Lund júní 1935, indbundet i et tarveligt bind fra 1885. Begge bind er kasserede.

Fylgigögn

Der er tre sedler fastklæbet mellem bindets inderside og det første blad. De to af dem omhandler håndskriftets historie.

  • Þetta er fragment | ur Olafs Sgu Helga, er fyrrum | hefur ätt Asgrimur Jons son Magnusson i Hfda | ä Hfdastrnd. | Bldin eru ad tlu ― 39 1/2. | Þar af hefi eg feinged | hia Benedict Magnuſſyne, hier | i Kaupenhafn, og sidan ä | Islande epter 1702 ― 14. | og part ur blade ― 1.nu. | fra Jone Jonssyne i Kroſſ-|hollte - - - - 2. | fra Sr Snorra Jonsvyne ä | Helgafelle 1721 ― 4. | fra Gudmunde Steinsſyne | Skolameiſtara, 1721 — 5. | Hin blden, ſem fleire eru hefi hefi eg feinged ä Islande | epter 1702. ur ymſum std-|um, ſitt, ſo ad segia, um | hverium ſtad. | Fra Lgmannenum Pale Jonſſyne |feck eg ä Islande | 2. bld samfst ur Olafs Sgu | Helga, enn hann hafdi þau feing |ed af Sera Gudbrande ä Fro | stastdum, og qvadſt Sera Gud|brandr alldregi hafa ätt mei |ra ur þeire bök. | Eg sleingde þeſſum bldum | ſaman vid hin, enn veit nu | eige, hvert þau hafi vered | ur þeſſari bök, eda ſieu
  • nockur af þeim, er eg nu epter-|lits ſie ad vera ur drum Exem-|plaribus. | Eins kynni vera nockur af þeim | bldum er eg feinged hefi af |fra Sera Snorra og eda Gudmunde |Steinsſyni, hafa vered ur d-|rum Exemplaribus, enn þeſſu | Asgrims bokar ſlitre. | þar ä rydr eigi mikit.
  • þessa fragmenta liggia | i rettre ordu.

Uppruni og ferill

Uppruni

Skrevet i Island ca. 1325 ((Johnsen og Jón Helgason 1941 914 ). Kålunds datering: ca. 1300.

Ferill

Ifølge Arne Magnussons beretning på AM-sedlerne tilhørte håndskriftet digteren Ásgrimur MagnússonHöfði i Höfðaströnd.

Aðföng

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

Katalogiseret 19. janúar 2000 af EW-J.

Viðgerðarsaga

Håndskriftet var fotograferet i 1972.

Håndskriftet var indbundet 07 december 1972-09 marts 1973.

Myndir af handritinu

  • 70 mm, 70mm 138, fra 1972.
  • Sort-hvid fotografier fra 1972.

Notaskrá

Höfundur: Faulkes, Anthony
Titill: , Rauðúlfs Þáttr a study
Umfang: 25
Titill: Antiquités Russes
Ritstjóri / Útgefandi: Rafn, C. C.
Titill: Den store Saga om Olav den Hellige
Ritstjóri / Útgefandi: Johnsen, Oscar Albert, Jón Helgason
Titill: , Færeyinga saga
Ritstjóri / Útgefandi: Ólafur Halldórsson
Umfang: 30
Höfundur: Ólafur Halldórsson
Titill: Um Húsafellsbók, Minjar og menntir
Umfang: s. 391-406

Lýsigögn