Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 261 4to

Handrit hefur ekki verið myndað stafrænt

Bréfabók Skálholtsstóls — Bréfabók Herra Odds Einarssonar. Scalholtensia varia; Ísland, 1590-1629

Nafn
Þorbjörn Jónsson 
Starf
 
Hlutverk
Ekki vitað 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Oddur Einarsson 
Fæddur
21. ágúst 1559 
Dáinn
28. desember 1630 
Starf
Biskup 
Hlutverk
Höfundur; Þýðandi; Viðtakandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Ólafur Einarsson 
Fæddur
1573 
Dáinn
1651 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kirkjubær 
Sókn
Hróarstunguhreppur 
Sýsla
Norður-Múlasýsla 
Svæði
Austfirðingafjórðungur 
Land
Ísland 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Oddi 
Sókn
Rangárvallahreppur 
Sýsla
Rangárvallasýsla 
Svæði
Sunnlendingafjórðungur 
Land
Ísland 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Holtastaðir 
Sókn
Engihlíðarhreppur 
Sýsla
Austur-Húnavatnssýsla 
Svæði
Norðlendingafjórðungur 
Land
Ísland 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Marteinn Einarsson 
Dáinn
1576 
Starf
Biskup 
Hlutverk
Óákveðið 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Jónsson 
Fæddur
1536 
Dáinn
24. júní 1606 
Starf
Lögmaður 
Hlutverk
Skrifari; Ljóðskáld; Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Sigurðsson 
Fæddur
17. júní 1811 
Dáinn
7. desember 1879 
Starf
Fræðimaður; Skjalavörður 
Hlutverk
Fræðimaður; Skrifari; Höfundur; Nafn í handriti ; Eigandi; Gefandi; Bréfritari; Viðtakandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Þorkelsson 
Fæddur
16. apríl 1859 
Dáinn
10. febrúar 1924 
Starf
Skjalavörður 
Hlutverk
Skrifari; Gefandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Bjarni Sigurðsson 
Fæddur
1655 
Dáinn
1740 
Starf
Lögréttumaður 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fædd
14. janúar 1954 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Guðrún Ingólfsdóttir 
Fædd
1. maí 1959 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Dall, Birgitte 
Fædd
1912 
Dáin
1989 
Starf
Forvörður 
Hlutverk
Bókbindari 
Ítarlegri upplýsingar
Tungumál textans
Íslenska

Innihald

1(1r-2v)
Um Skálholtsreka fyrir vestan
Titill í handriti

„Um Skálholtsreka fyrir vestan“

Upphaf

Það gjörum við Narfi Jónsson og Þorbjörn Jónsson prestar …

Aths.

1. febrúar 1492. Narfi Jónsson og Þorbjörn Jónsson prestar skrifa upp skrá frá 22. mars 1444 um reka Skálholtsstaðar á Ströndum.

Pr. í Íslenzku fornbréfasafni II, nr. 381 B; IV, nr. 693 og VII, nr. 177.

6. ágúst 1599 á Kirkjubóli í Langadal votta síra Snæbjörn Torfason, síra Ólafur Halldórsson, síra Þorsteinn Oddsson og Ari Ólafsson að hafa lesið ofannefnt bréf.

7. ágúst 1619 á Stað í Steingrímsfirði vottar Oddur Einarsson biskup eigin hendi að hafa ofanskrifað bréf meðal kirkjunnar bréfa í Skálholti.

7. ágúst 1619 vottar séra Einar Sigurðsson og sjö aðrir að Oddur biskup lét skrifa ofanskrifað bréf eftir sinni vísitasíubók og gaf séra Einari fullkomlegt umboð yfir greindum Skálholtsdómkirkjurekum.

Bl. 3-4 auð.

Efnisorð
2(5r-6v)
Um Skálholtsreka
Titill í handriti

„Um Skálholtsreka“

Upphaf

Þessa reka og hvalvonir á staðurinn í Skálholti, þrjá hluti í Þistilfirði …

Aths.

Skrifað í Vallanesi xii dag Augusti anno a Christo natu m.d.lxx eftir registro Schalholtensi.

Eyjólfur Jónsson og Guðmundur Guðmundsson votta eigin höndum að hafa séð og yfirlesið ofangreinda skrá 28. júní 1620 í Skálholti.

Eyjólfur Jónsson og Guðmundur Guðmundsson votta eigin höndum að hafa séð og yfirlesið ofangreinda skrá 28. júní 1620 í Skálholti.

Notaskrá

Pr. í Íslenzku fornbréfasafni II, 67 og áfram.

Efnisorð
3(7r-v)
Um Skálholtsreka fyrir vestan
Titill í handriti

„Um Skálholtsreka fyrir vestan“

Upphaf

Það gjörum við Narfi Jónsson og Þorbjörn Jónsson prestar …

Aths.

Skrifað í Skálholti sunnudaginn næstan eftir Benedictus messu anno domini MCDxl qvanto.

Sama skrá og nr. 1.

Bl. 8 autt.

Notaskrá

Efnisorð
4(9r-v)
Rekaskrá
Upphaf

Þessa reka og hvalvonir á staðurinn í Skálholti …

Aths.

3. ágúst 1614. Uppskrift gamallrar skrár er lá á Hofi í Vopnafirði yfir Skálholtsreka fyrir austan.

Uppskriftina votta eigin höndum Sigurður Ólafsson, Jón Ögmundsson, Oddur Þorkelsson, Bjarni Oddsson.

Notaskrá
Efnisorð
5(10r-11r)
Um Skálholtsreka
Upphaf

Þessa reka og hvalvonir á staðurinn í Skálholti …

Aths.

Sama skrá og næst á undan, sbr. Íslenzkt fornbréfasafn II, bls. 68.

Efnisorð
6(11v)
Um portio kirkjunnar á Kirkjubæ
Titill í handriti

„Um portio kirkjunnar á Kirkjubæ“

Upphaf

Anno 1618 þann 6. dag Augusti á Kirkjubæ á Útmannasveit …

Aths.

Enginn titill í handriti.

Reiknuð portio kirkjunnar af fastagóssi í þessari sókn í 34 ár sem sálugi séra Hallur Högnason hafði staðinn haldið. Séra Ólafur Einarsson hafði haldið staðinn í 10 ár.

Efnisorð
7(11v-12r)
Um portio kirkjunnar á Kirkjubæ
Upphaf

Anno 1618 þann 6. dag Augusti á Kirkjubæ á Útmannasveit …

Aths.

Samningur við þrjá syni séra Halls Högnasonar, Odd og tvo Jóna, um það sem misreiknast hafði um portion kirkjunnar að Kirkjubæ, að biblían og kaleikurinn skuli vera kirkjunnar eign o.s.frv.

Eiginhandarundirskriftir Þorleifs Einarssonar, Auðunar Jónssonar og Gottskálks Oddssonar.

Efnisorð
8(12v)
Fornbréf
Upphaf

Það meðkenni eg Ólafur Einarsson prestur …

Aths.

Enginn titill í handriti.

Uppskrift bréfs frá 24. ágúst 1618.

Ólafur Einarsson prestur á Kirkjubæ gefur öldungis kvitta og ákærulausa þá bræður Odd og Jóna Hallssyni.

Oddur Einarsson meðkennir að hafa verið á Kirkjubæ með förunautum sínum þegar sáttin var gjörð.

Blöð 13-15 auð.

Efnisorð
9(16r-23v)
Um þann reka á millum Dyralóns og Stjörnusteins
Titill í handriti

„Um þann reka á millum Dyralóns og Stjörnusteins“

Aths.

Uppskrift skjala er þann reka varða úr tíð Odds Einarssonar Skálholtsbiskups.

Notaskrá

Skjölin eru prentuð í Ólafur Halldórsson, Vitnisburðir frá 1604-1605 um rekamörk á Stokkseyri, bls. 177-193.

9.1(16r-v)
Fyrst gamalt dómsbréf að sá reki var dæmdur vera og verið hafa eign kirkjunna...
Titill í handriti

„Fyrst gamalt dómsbréf að sá reki var dæmdur vera og verið hafa eign kirkjunnar og staðarins í Skálholti“

Upphaf

Það gjörum við Ólafur Oddsson Grímur Þorsteinsson prestar …

Notaskrá

Prentað eftir þessu handriti í Íslenzku fornbréfasafni IV, nr. 631.

Efnisorð
9.2(16v-17r)
II Vitnisburður séra Stefáns Gíslasonar
Titill í handriti

„II Vitnisburður séra Stefáns Gíslasonar“

Upphaf

Það gjöri ég Stefán prestur Gíslason góðum mönnum kunnugt …

Aths.

Skrifað eftir bréfi dags. í Odda á Rangárvöllum 28. ágúst 1605.

Efnisorð
9.3(17r-v)
III Vitnisburður Teits Björnssonar
Titill í handriti

„III Vitnisburður Teits Björnssonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber ég Teitur Björnsson …

Aths.

Skr. eftir bréfi dags. á Holtastöðum í Langadal 25. júlí 1605.

Efnisorð
9.4(17v-18v)
IV Vitnisburður Teits Gíslasonar
Titill í handriti

„IV Vitnisburður Teits Gíslasonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber ég Teitur Gíslason …

Aths.

Skrifað eftir bréfi dags. í Skálholti 17. janúar 1605.

Efnisorð
9.5(18v)
V Laxárholtsdómur uppá vitnisburð Teits Gíslasonar
Titill í handriti

„V Laxárholtsdómur uppá vitnisburð Teits Gíslasonar“

Upphaf

Anno 1605 þann xxiiij septembris á Laxárholti …

Aths.

Skr. eftir bréfi dags. í Laxárholti 24. september 1605.

Efnisorð
9.6(19r-v)
VI Vitnisburður Gísla Þorbjarnarsonar
Titill í handriti

„VI Vitnisburður Gísla Þorbjarnarsonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Gísli Þorbjarnarson …

Aths.

Skr. eftir bréfi dags. 20. janúar 1605.

Efnisorð
9.7(19v-20r)
VII Vitnisburður Jóns Guðmundssonar
Titill í handriti

„VII Vitnisburður Jóns Guðmundssonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð berum við eftirskrifaðir menn …

Aths.

Skr. eftir bréfi 20. janúar 1605.

Efnisorð
9.8(20r)
VIII Vitnisburður Gríms Jónssonar
Titill í handriti

„VIII Vitnisburður Gríms Jónssonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Grímur Jónsson …

Aths.

Skr. eftir bréfi föstudag fyrsta í vetri 1605.

Efnisorð
9.9(20v-21r)
IX Vitnisburður Guðlaugs Þorsteinssonar
Titill í handriti

„IX Vitnisburður Guðlaugs Þorsteinssonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Guðlaugur Þorsteinsson …

Aths.

Skr. eftir bréfi dags. 25. janúar 1605.

Efnisorð
9.10(21r-v)
X Vitnisburður Vernharðs Teitssonar
Titill í handriti

„X Vitnisburður Vernharðs Teitssonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Vernharður Teitsson …

Aths.

Skr. eftir bréfi dags. miðvikudag næstan eftir Marteinsmessu 1605.

Efnisorð
9.11(21v)
XI Vitnisburður Bjarna Jónssonar
Titill í handriti

„XI Vitnisburður Bjarna Jónssonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Bjarni Jónsson …

Aths.

Skr. upp eftir bréfi dags. 27. október 1604.

Efnisorð
9.12(22r)
XII Vitnisburður Gísla Þorbjarnarsonar
Titill í handriti

„XII Vitnisburður Gísla Þorbjarnarsonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Gísli Þorbjarnarson …

Aths.

Skr. upp eftir bréfi dags. 19. nóvember 1604.

Efnisorð
9.13(22r)
XIII Vitnisburður Gunnlaugs Eyjólfssonar
Titill í handriti

„XIII Vitnisburður Gunnlaugs Eyjólfssonar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Gunnlaugur Eyjólfsson …

Aths.

Skr. upp eftir bréfi dags. 9. janúar 1605.

Efnisorð
9.14(22v)
XIV Meðkenning Jóns Bernharðssonar um Dyralón
Titill í handriti

„XIV Meðkenning Jóns Bernharðssonar um Dyralón“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð berum vér eftirskrifaðir menn …

Aths.

Skr. upp eftir bréfi dags. 24. september 1605 á Laxárholti.

Efnisorð
9.15(22v-23v)
Vitnisburður Kristínar Felixdóttur
Titill í handriti

„Vitnisburður Kristínar Felixdóttur“

Upphaf

Það meðkenni eg Kristín Felixdóttir …

Aths.

Skr. upp eftir bréfi 22. september í Skálholti.

Efnisorð
10(24r-v)
Um Keflavíkurreka sem liggur fyrir utan Þorlákshöfn
Titill í handriti

„Um Keflavíkurreka sem liggur fyrir utan Þorlákshöfn“

Upphaf

Öllum mönnum sem þetta bréf sjá …

Aths.

Uppskrift eftir bréfi dags. í Skálholti 6. október 1566.

Notaskrá

Pr. eftir frumriti í Íslenzku fornbréfasafni XIV, nr. 380.

Efnisorð
11(24v-25r)
Áreiðarbréf um Keflavík
Titill í handriti

„Áreiðarbréf um Keflavík“

Upphaf

In nomine Domine. Amen. Skeði svo um vorið miðviku …

Aths.

Uppskrift eftir bréfi frá 30. apríl 1567.

Notaskrá

Pr. eftir frumriti í Íslenzku fornbréfasafni XIV, nr. 439.

Efnisorð
12(25v-26r)
Dómur um Keflavík
Titill í handriti

„Dómur um Keflavík“

Upphaf

Öllum mönnum sem þetta bréf sjá eður heyra …

Aths.

Á Öxarárþingi 1573. Dómur um Keflavík er liggur fyrir utan Þorlákshöfn.

Frumrit Bps. Skalh. Fasc. VI, 32.

Bl. 26v autt.

Notaskrá

Pr. eftir frumriti í Alþingisbókum I, 152-153.

Efnisorð
13(27r-v)
Rekabréf
Titill í handriti

„Um rekann á Skeiðum“

Upphaf

Öllum mönnum þeim sem þetta bréf sjá eður heyra …

Aths.

Um rekann á Skeiðum [svo!] milli Ölfusáróss og Þorlákshafnar.

Notaskrá

Pr. eftir frumriti í Íslenzku fornbréfasafni IX, nr. 524.

Efnisorð
14(27v)
Vitnisburðarbréf ábóta Halldórs
Titill í handriti

„Vitnisburðarbréf ábóta Halldórs“

Upphaf

Vær bróðir Halldór með Guðs náð …

Aths.

Skrifað eftir bréfi dags. á Helgafelli 1509.

Notaskrá

Pr. eftir frumriti í Íslenzku fornbréfasafni VIII, nr. 232.

Efnisorð
15(28r-29r)
Rekadómur
Titill í handriti

„Annar dómur um rekann á Skeiði“

Upphaf

Öllum mönnum þeim sem þetta bréf sjá eður heyra …

Aths.

Skrifað eftir bréfi dags. á Bakkárholti í Ölfusi 1564.

Notaskrá

Pr. eftir frumriti í Íslenzku fornbréfasafni, nr. 213.

Efnisorð
16(29r)
Bréf lögmannsins Erlends Þorvarðssonar
Titill í handriti

„Bréf lögmannsins Erlends Þorvarðssonar“

Upphaf

Það gjöri ég Erlendur Þorvarðsson lögmaður sunnan og austan á Íslandi …

Aths.

Skrifað eftir bréfi sem „útgefið var á Strönd í Selvogi laugardaginn næstan fyrir Pétursmessu og Páls“ 1546.

Notaskrá

Pr. eftir frumriti í Íslenzku fornbréfasafni XI, nr. 412.

Efnisorð
17(29r-30r)
Vitnisburðir um frí skipstöðu Skálholtskirkju á Bjarnastöðum í Selvogi
Titill í handriti

„Vitnisburðir um frí skipstöðu Skálholtskirkju á Bjarnastöðum í Selvogi“

Efnisorð
17.1(29r-v)
I
Titill í handriti

„I“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Einar prestur Ólafsson …

Aths.

Vitnisburður Einars prests Ólafssonar um frí skipstöðu Skálholtskirkju á Bjarnastöðum í Selvogi. Einar var 16 vetra er hann kom í Skálholt til ráðsmannsdjákna hjá séra Jóni heitnum Héðinssyni og þar eftir var hann ráðsmannsdjákni hjá séra Jóni heitnum Þorsteinssyni er kallaður var Búland. Síðan eru liðin 62 ár.

Skrifað eftir bréfi dags. í Efstadal á fjórða degi páska 1575.

Efnisorð
17.2(29v)
II
Titill í handriti

„II“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber ég Þórður prestur Jónsson …

Aths.

Vitnisburður Þórðar prests Jónssonar um frí skipstöðu Skálholtskirkju á Bjarnastöðum í Selvogi. Kom til séra Gvendar heitins frænda til ráðsmannsdjákna, síðan fór hann ofan fyrir fjall og hafa liðið síðan 40. ár.

Skrifað eftir bréfi dags. í Steinholti sunnudaginn í páskaviku 1575.

Efnisorð
17.3(29v)
III
Titill í handriti

„III“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber ég Ormur Þorsteinsson …

Aths.

Vitnisburður Orms Þorsteinssonar að Skálholtskirkja hafði frí skipstöðu á Bjarnastöðum í Selvogi. Segist barnfæddur í Selvogi og hafa þetta verið 62 ár síðan hann til mundi.

Skrifað eftir bréfi dags. í Nesi í Selvogi 23. apríl 1575.

Efnisorð
17.4(30r)
IIII
Titill í handriti

„IIII“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber ég Úlfhéðinn Þórðarson …

Aths.

Vitnisburður Úlfhéðins Þórðarsonar að frá hans barnæsku það lengst hann til man hefir Skálholtsstaður átt frí skipstöðu á Bjarnastöðum og hefur hann nú þrjá vetur um sjötugt.

Skrifað eftir bréfi dags. á Þorkötlustöðum í Grindavík 30. ágúst 1575.

Bl. 30v autt.

Efnisorð
18(31r-v)
Um Tungu í Grafningi. Gjafabréf.
Titill í handriti

„Um Tungu í Grafningi. Gjafabréf.“

Upphaf

In nomine Domini. Amen. Var svofelldur kaupmáli lýstur og staðfestur í Klausturhólum í Grafningi …

Aths.

Skrifað eftir bréfi dags. á Klausturhólum 8. júní 1545.

Notaskrá

Pr. eftir frumriti í Íslenzku fornbréfasafni XI, nr. 359.

Efnisorð
19(31v)
Um landamerki á milli Bítsfells og Tungu
Titill í handriti

„Um landamerki á milli Bítsfells og Tungu“

Upphaf

Með þessum landamerkjum úr víkinni og í garðinn …

Notaskrá

Pr. eftir frumriti í Íslenzku fornbréfasafni XI, nr. 359.

Efnisorð
20(31v-32r)
Kaupbréf um Tungu og Hægindi
Titill í handriti

„Kaupbréf um Tungu og Hægindi“

Upphaf

Ég Marteinn Einarsson undir Guðs þolinmæði biskup í Skálholti …

Aths.

Skrifað eftir bréfi dags. í Skálholti fjórða dag í páskum 1553.

Notaskrá

Pr. eftir uppskrift á skinni í Íslenzku forbréfasafni XII, nr. 300.

Efnisorð
21(32r-v)
Tungubréf
Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber Jón prestur Jónsson …

Aths.

Enginn titill í handriti

Jón prestur Jónsson vottar að Alexíus Pálsson og Jón Pálsson gáfu Ólafi Árnasyni jörðina Tungu með sínu ráði og samþykki Ásmundar bróður hans.

Skrifað eftir bréfi dags. í Mýdal í Kjós mánudaginn eftir transfiguratio 1577.

Frumbréfið er í Bps. Skalh. Fasc. VI, 20.

Efnisorð
21.1(32v)
Tungubréf
Upphaf

Við eftirskrifaðir menn Sigurður Einarsson og Hákon Ásgeirsson prestar Skálholtsstiktis …

Aths.

Enginn titill í handriti.

Transskrift Sigurðar Einarssonar og Hákonar Ásgeirssonar presta Skálholtsstiktis að þeir sáu og yfirlásu ofangreint jarðakaupabréf.

Skrifað eftir bréfi dags. í Skálholti 12. mars 1591.

Efnisorð
22(32v-34v)
Áreið á millum Ásgarðs og Brúar
Titill í handriti

„Áreið á millum Ásgarðs og Brúar“

Upphaf

Það gjörum vér Erasmus Vilhjálmsson …

Aths.

Áreið vegna landamerkjadeilna milli Ásgarðs dómkirkjunnar jarðar og Neðri Brúar Þingvallakirkjujarðar, miðvikudaginn í annarri viku páska 1573.

„Þetta skrif er með viii innsiglum anno 1611“.

Frumbréfið er í Bps. Skalh. Fasc. VI, 18.

Efnisorð
23(34v-35v)
Vitnisburður um Úteyjarlandamerki
Titill í handriti

„Vitnisburður um Úteyjarlandamerki“

Upphaf

Það meðkennist eg Jón Þórðarson …

Aths.

Skrifað eftir bréfi frá 1568.

Notaskrá
Efnisorð
24(35v-36v)
Áreiðarbréf í millum Ketilvalla og Hjálmstaða
Titill í handriti

„Áreiðarbréf í millum Ketilvalla og Hjálmstaða“

Upphaf

Jeg Þórður Guðmundsson lögmann sunnan og austan á Íslandi gjöri góðum mönnum kunnigt …

Aths.

Skrifað eftir bréfi dags. 3. ágúst 1574.

Frumbréfið er í Bps. Skalh. Fasc. XI, 10.

Efnisorð
25(36v-38r)
Dómur um Skógarspjöll hjá Miðdal
Titill í handriti

„Dómur um Skógarspjöll hjá Miðdal“

Upphaf

Öllum mönnum þeim sem þetta bréf sjá eður heyra …

Aths.

Sex manna dómur nefndur af Ólafi Jónssyni konungs umboðsmanni í Árnessýslu um klögun Gísla bónda Sveinssonar í umboði Gísla biskups til séra Ólafs Gíslasonar og bræðra hans Diðriks og Árna út af skógarnautn - hafði sá skógur fallið Ketilvöllum með áreið Þórðar lögmanns.

Skrifað eftir bréfi dags. Mánudaginn næstan fyrir uppstigningardag 1575 á Borgarþingi.

Frumbréfið er í Bps. Skalh. Fasc. XI, 11.

Stærsti hluti bl. 38r og bl. 38v auð.

Efnisorð
26(39r-40r)
Héraðsdómur um Keflavikurreka
Titill í handriti

„Héraðsdómur um Keflavikurreka“

Upphaf

Öllum mönnum þeim sem þetta bréf sjá eður heyra …

Aths.

Skrifað eftir bréfi frá 1566.

Í lokin segir að bréfið lá í Skálholti með átta hangandi innsiglum árið 1624.

Sama bréf og nr. 10, bl. 24r-v.

Efnisorð
27(40v-41v)
Áreiðarbréf um Keflavík
Titill í handriti

„Áreiðarbréf um Keflavík“

Upphaf

In Nomine Domini Amen …

Aths.

Skrifað eftir bréfi frá 1567.

Sama bréf og nr. 11, bl. 24v-25r.

Efnisorð
28(41v-43r)
Alþingisdómur um Keflavík fyrir utan Þorlákshöfn
Titill í handriti

„Alþingisdómur um Keflavík fyrir utan Þorlákshöfn“

Upphaf

Öllum mönnum þeim sem þetta bréf sjá eður heyra …

Aths.

Skrifað eftir bréfi frá 1573.

Frumrit Bps. Skalh. Fasc. VI, 32. Pr. eftir frumriti í Alþingisbókum I, 152-153.

Sama bréf og nr. 12, bl. 25v-26r.

Efnisorð
29(43r-44v)
Um rekann á Skeiði
Titill í handriti

„Um rekann á Skeiði“

Upphaf

Öllum mönnum þeim sem þetta bréf sjá eður heyra …

Aths.

Skrifað eftir bréfi frá 1532.

Sama bréf og nr. 13, bl. 27r-v.

Efnisorð
30(44v-45r)
Vitnisburður ábóta Halldórs
Titill í handriti

„Vitnisburður ábóta Halldórs“

Upphaf

Vær bróðir Halldór með Guðs náð ábóti á Helgafelli …

Aths.

Skrifað eftir bréfi frá 1509.

Sama bréf og nr. 14, bl. 27v.

Efnisorð
31(45r-47v)
Héraðsdómur um rekann á Skeiði
Titill í handriti

„Héraðsdómur um rekann á Skeiði“

Upphaf

Öllum mönnum sem þetta bréf sjá eður heyra …

Aths.

Skrifað eftir bréfi frá 1564.

Sama bréf og nr. 15, bl. 28r-29r.

Efnisorð
32(47v-48r)
Vitnisburður um landamerki milli Miðengis og Snæfoksstaða
Titill í handriti

„Vitnisburður um landamerki milli Miðengis og Snæfoksstaða“

Upphaf

Það gjörum við Kolbeinn Andrésson …

Aths.

Skrifað eftir bréfi frá 1515.

Notaskrá

Pr. eftir frumbréfi í Íslenzku fornbréfasafni VIII, nr. 436.

Efnisorð
33(48r-v)
Bréf Erlends lögmanns um rekann á Skeiði og jarðirnar í Ölvesi
Titill í handriti

„Bréf Erlends lögmanns um rekann á Skeiði og jarðirnar í Ölvesi“

Upphaf

Það gjöri eg Erlendur Þorvarðsson lögmaður sunnan og austan …

Aths.

Skrifað eftir bréfi frá 1546.

Sama bréf á bl. 29r.

Efnisorð
34(49r-50v)
Hér eftir fylgja nokkrir vitnisburðir um skipstöðu á Bjarnastöðum í Selvogi
Titill í handriti

„Hér eftir fylgja nokkrir vitnisburðir um skipstöðu á Bjarnastöðum í Selvogi“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Einar prestur Ólafsson …

Aths.

Skrifað eftir skjölum frá 1575.

Sömu bréf á bl. 29r-30v.

Efnisorð
35(51r-51v)
Um Hjallareka
Titill í handriti

„Um Hjallareka“

Upphaf

Anno 1624 22. maí í Skálholti sagði Páll Pálsson að faðir sinn hefði fengið einhvörstaðar gamlan máldaga Strendur og Hjalla sem so byrjast: Þessi eru hvalamál í Selvogi …

Niðurlag

„… sá máldagi sem skrifaður er á söngbókinni á Hjalla sé so látandi að kirkjan á Hjalla eigi allan reka í Keflavík og fjöru þar.“

Efnisorð
36(51v-52r)
Útskrift af gömlum máldaga.
Titill í handriti

„Útskrift af gömlum máldaga.“

Upphaf

Þessi eru hvalamál í Selvogi. Strendur eiga hálfan hvalrétt …

Niðurlag

„… Þetta fyrrskrifað copij er komið frá Hákoni Björnssyni en Indriði Jónsson í Selvogi sendi það Árna Oddssyni Anno 1624.“

Aths.

Sami máldagi og nr. 35.

Pr. í Íslenzku fornbréfasafni II, nr 54.

Efnisorð
37(52r-v)
Vitnisburður um landamerki milli Ness í Selvogi og Þorlákshafnar
Titill í handriti

„Vitnisburður um landamerki milli Ness í Selvogi og Þorlákshafnar“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Þorkell Jónsson …

Aths.

Vitnisburður Þorkels Jónssonar sem hefur alla tíð verið í Selvogi síðan hann var fimm eða sex ára en hefir nú átján vetur um fertugt. Hann vitnar að Þorlákshöfn eigi land a Þrívörðum að austan en Nes í Selvogi að vestan eða utan.

Skrifað eftir bréfi dags. Skálholti 17. júní 1624.

Efnisorð
38(52v-53r)
Máldagi Hjallakirkju eftir Vilkinsbók
Titill í handriti

„Máldagi Hjallakirkju eftir Vilkinsbók“

Upphaf

Kirkja hins heilaga Ólafs konungs að Hjalla í Ölvesi …

Aths.
Efnisorð
39(53r-v)
Af Strandarkirkju máldaga úr Vilkinsbók
Titill í handriti

„Af Strandarkirkju máldaga úr Vilkinsbók“

Upphaf

Kirkja Maríu guðsmóður og hins blessaða Thomas erkibiskups á Strönd …

Aths.

Aðeins hluti máldagans er skrifaður upp hér.

Aftast stendur: „Þetta fyrr skrifað finnst so orðrétt skrifað í þeirri gömlu Wilkinsbók sem liggur í Skálholti Anno 1624.“

Notaskrá

Máldaginn er pr. heill í Íslenzku fornbréfasafni IV, bls. 100-101.

Efnisorð
40(53v)
Hjallakirkja
Titill í handriti

„Hjallakirkja“

Upphaf

Kirkjan á Hjalla í Ölvesi á land að Bakka …

Aths.

Máldagi Hjallakirkju.

Undir stendur: „Þetta finnst so orð eftir orð í þeirri bók sem kölluð er Vísitasíubók herra Gísla Jónssonar sáliga, hún liggur í Skálholti Anno 1624.“

Notaskrá

Pr. í Íslenzku fornbréfasafni XV, bls. 642-643.

Efnisorð
41(54r)
Kirkjan á Strönd
Titill í handriti

„Kirkjan á Strönd“

Upphaf

Kirkjan á Strönd í Selvogi á …

Aths.

Hluti af máldaga Strandarkirkju í Selvogi.

Undir er sama klausa og við Máldaga Hjallakirkju að ofan.

Bl. 54v autt.

Notaskrá

Pr. í Íslenzku fornbréfasafni XV, bls. 641-642.

Efnisorð
42(55r-v)
Anno 1624 17. apríl Þorlákshöfn
Titill í handriti

„Anno 1624 17. apríl Þorlákshöfn“

Upphaf

Summa uppá svör lögmannsins um hvalinn …

Aths.

Lögmaðurinn er Gísli Hákonarson sem var í fyrirsvari fyrir Hjallakirkju í Ölfusi.

Efnisorð
43(56r-57v)
Anno 1624. Af sendibréfi til Stefáns Gunnarssonar um hval
Titill í handriti

„Anno 1624. Af sendibréfi til Stefáns Gunnarssonar um hval“

Upphaf

Eg gat eigi talað út við yður næst svo sem eg vildi …

Skrifaraklausa

„Skrifað í Skálholti 27. septembris Anno 1624.“

Aths.

Um hvalþrætu við Gísla lögmann vegna Hjallakirkju. Stefán Gunnarsson hafði verið Skálholtsstaðarráðsmaður nærri 40 ár.

Oddur Einarsson Skálholtsbiskup segir bréfið fyrir.

Bl. 58 autt.

Efnisorð
44(59r-60r)
Svar uppá nokkrar greinir úr bréfi Gísla lögmanns 14. januari 1625
Titill í handriti

„Svar uppá nokkrar greinir úr bréfi Gísla lögmanns 14. januari 1625“

Upphaf

I Fyrst um það kot Bár í Flóa …

Aths.

1) Um Bár í Flóa, 2) Um Ölmóðsey, 3) Um sókn Einars bróður yðar á arfi eftir Einar heitinn …

Oddur Einarsson Skálholtsbiskup segir bréfið fyrir.

Bl. 60 að mestu leyti autt.

Efnisorð
45(61r-v)
Vitnisburður Bjarna Jónssonar í Nesi í Selvogi um Hæringstaðaland í Flóa
Titill í handriti

„Vitnisburður Bjarna Jónssonar í Nesi í Selvogi um Hæringstaðaland í Flóa“

Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Bjarni Jónsson …

Aths.

Bjarni er barnfæddur í Flóa og rétt fimmtugur á þessu ári 1624 þegar vitnisburðurinn er útgefinn á Nesi í Selvogi 23. ágúst. Landamerkjum er lýst með mörgum örnefnum. Undir skrifa Bjarni Jónsson, Indriði Jónsson og Þórður Bjarnarson. Indriði er víslega sá er bjó í Eymu í Selvogi, lögréttumaður og skrifari góður.

Efnisorð
46(62r-v)
Vitnisburður Bjarna Jónssonar í Nesi í Selvogi um Hæringsaðaland í Flóa
Upphaf

Svofelldan vitnisburð ber eg Bjarni Jónsson …

Aths.

Án fyrirsagnar í handriti.

Sami vitnisburður og næst á undan en með annarri hendi en sömu eiginhandarundirskriftum.

Efnisorð
47(63r-v)
Um tíundina í Vestmannaeyjum úr Bréfabók biskups Ögmundar
Titill í handriti

„Um tíundina í Vestmannaeyjum úr Bréfabók biskups Ögmundar“

Upphaf

Vér bróðir Ögmundur með Guðs náð …

Aths.

Aftast: „Þetta lét eg Oddur Einarsson skrifa Anno 98 eftir gömlu bréfaskræðunni.“

Notaskrá
Efnisorð
48(64r-v)
Dómtitill um sr Magnús Hróbjartsson
Titill í handriti

„Dómtitill um sr Magnús Hróbjartsson“

Upphaf

Anno domini 1604 þann 14 mai dómsmenn í Þjóðólfshaga …

Aths.

Í Þjóðólfshaga 14. maí 1604 útnefndur dómur þriggja presta og þriggja leikmanna af prófastinum séra Sigurði Einarssyni og valdsmanninum Gísla Árnasyni um mál séra Magnúsar Hróbjartssonar um hans uppheldi og hans konu og barna og um þær jarðir sem hann hefur haft sér til uppheldis hverjar nú fást ekki byggðar. Dómsmenn dæmdu til æðstu lögsagnara á næsta Öxarárþingi hvort bjargþrota prestabörn þeirra sem lifa og eru embættisfærir skuli vera undir sömu grein sem annað þrotbjargarfólk eftir landslagabók. Samdist og svo um að presturinn skyldi sitja að tiltölu á þeim þremur kirkjum sem biskupinn hafði til skikkað.

Efnisorð
49(65r-66r)
Dómur um Árbæ og Þóristaði í Ölfusi, reka á Skeiði og skipstöðu á Bjarnastöðum
Upphaf

Öllum mönnum sem þetta bréf sjá eður heyra …

Aths.

Bréfið er frá 1588.

Bl. 66v-68v eru auð.

Á stöku blaði, bl. 69r, stendur m.h. Árna Magnússonar: „Frá Bjarna Sigurðssyni, Árnasonar, Oddssonar biskups Einarssonar.“

Efnisorð
50(70r)
Anno 1629 eiga þessi fararlán að kvittast við staðarins heimamenn auk þeirra ...
Titill í handriti

„Anno 1629 eiga þessi fararlán að kvittast við staðarins heimamenn auk þeirra sem staðar landsetar hafa léð, anno 1628“

Upphaf

Ívar Ívarssyni iiii ærgildi fyrir far …

Efnisorð
51(70v-71v)
Skógaheiti og þeirra takmörk fyrir norðan Skriðufell
Titill í handriti

„Skógaheiti og þeirra takmörk fyrir norðan Skriðufell“

Upphaf

Þetta eru skóganöfn og skógamörk fyrir norðan Skriðufell …

Vensl

Sbr. AM 258 4to, bls. 181-185.

Aths.

„Skrifað eftir Bréfabók herra Gísla sáluga Jónssonar.“

Bréfið er dags. Skálholti 14 dag februarii Anno 1629. Eiginhandarundirskriftir Odds Einarssonar, Árna Oddssonar, Vigfúsar Illugasonar, Jóns Gissurssonar, Ketils Jörundssonar, Páls Gunnlaugssonar, Gissurar Þorsteinssonar, Guðmundar Jónssonar.

Notaskrá

Pr. í Íslenzku fornbréfasafni XIII, bls. 865-867, og XIII, bls. 165-167.

Efnisorð
52(72r-v)
Skógaheiti og þeirra takmörk fyrir norðan Skriðufell
Titill í handriti

„Skógaheiti og þeirra takmörk fyrir norðan Skriðufell“

Upphaf

Þetta eru skóganöfn og skógamörk fyrir norðan Skriðufell …

Aths.

„Skrifað eftir Bréfabók herra Gísla sáluga Jónssonar“

Sama skrá gerð á Leirá eftir næstu á undan. Undir er vottun fjögurra manna að þeir hafi séð og yfirlesið þessa kópíu og skrifa þeir undir eigin höndum Árni Oddsson, Þórður Henriksson, Nikulás Illugason og Þorsteinn Illugason.

Bl. 73 að mestu autt.

Efnisorð

Lýsing á handriti

Blaðefni
Pappír. Vatnsmerki á saurblöðum fremst Fremra saurblað, bl. 13, 15, 69 og fremra saurbl. aftast.
Blaðfjöldi
iii + 73 + ii blöð (195-205 mm x 165 mm). Bl. 72-73 eru skjöl í folio. Auð blöð: 3-4, 8, 13-15, 26v, 30v, 38v, 54v, 58, 60v, 66v-68v, 69v, 73r.
Tölusetning blaða

Síðari tíma blaðsíðumerking með penna.

Kveraskipan

14 kver.

  • Kver I: bl. 1-4, 2 tvinn.
  • Kver II: bl. 5-8, 2 tvinn.
  • Kver III: bl. 9-16, 4 tvinn.
  • Kver IV: bl. 17-22, 3 tvinn.
  • Kver V: bl. 23-28, 3 tvinn.
  • Kver VI: bl. 29-30, 1 tvinn.
  • Kver VII: bl. 31-38, 4 tvinn.
  • Kver VIII: bl. 39-44, 3 tvinn.
  • Kver IX: bl. 45-50, 3 tvinn.
  • Kver X: bl. 51-54, 2 tvinn.
  • Kver XI: bl. 55-58, 2 tvinn.
  • Kver XII: bl. 59-60, 1 tvinn.
  • Kver XIII: bl. 61-68, stakt blað + tvinn + stakt blað + 2 tvinn.
  • Kver XIV: bl. 69-73, stakt blað og 2 tvinn.

Ástand

  • Bl. 59 mjög skaddað.
  • Sums staðar blettir en skerða þó ekki texta, t.d. á bl. 27r-30v og 31r-38v.

Umbrot

Eindálka.

Leturflötur er ca 155-185 mm x 130-150 mm.

Línufjöldi ca 24-33.

Skrifarar og skrift

Ýmsar hendur. Léttiskrift og fljótaskrift.

Bl. 5r-7v með hendi Guðmundar Guðmundssonar, síðar prests í Fljótshlíðarþingum, fljótaskrift.

Bl. 9r-v með hendi Jóns Ögmundssonar, síðar prests að Hofi í Vopnafirði, léttiskrift.

Bl. 11v-12r líklega með hendi Auðunar Jónssonar, síðar prests á Hesti í Borgarfirði, léttiskrift.

Bl. 16r-23v m.h. Bjarna Jónssonar, síðar prests í Stöð í Stöðvarfirði (sbr. Ólafur Halldórsson, Vitnisburðir frá 1604-1605 um rekamörk á Stokkseyri), léttiskrift.

Bl. 70v-71v m.h. sr. Vigfúsar Illugasonar, léttiskrift.

Margt með hendi Odds Einarssonar biskups .

Sumt e.t.v. með hendi Jóns Jónssonar lögmanns.

Skreytingar

Bókahnútur undir skrautrituðum titli á bl. 73v.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

  • Á aftara saurbl. fremst er athugasemd frá Árna Magnússyni um feril handritsins.
  • Á bl. 69 er athugasemd með hendi Árna Magnússonar, annars er það autt. Athugasemd þessi á við um fyrra eintakið af „Skógaheiti“ og fjallar um feril þess.

Band

Band frá apríl 1970 (215 mm x 190 mm x 30 mm. Bókaspjöld úr pappa klædd fínofnum líndúk, leður á kili og hornum. Saumað á móttök.

Fremsta og aftasta saurblað tilheyra nýju bandi.

Fylgigögn

  • Fastur seðill (49 mm x 136 mm)með hendi Árna Magnússonar límdur á 3. saurblaði: „Scalholtensia varia. Utan á pergamentinu stóð: Bréfabók Herra Odds Einarssonar“. Á sama blaði stendur einnig með hendi Árna: „A. Magnæus possidet. er komið frá Leirárgörðum.“
  • Í öskju með hdr. er lýsing Jóns Sigurðssonar á innihaldi þess á 6 blöðum (aftasta blaðsíðan er auð). Blöðin eru bundin í pappaspjöld. Fremst er seðill m.h. Jóns Þorkelssonar, dags. 30. apríl 1907, um ástand.
  • Laus seðill fremst um forvörslu.

Uppruni og ferill

Uppruni

Handritið var skrifað á Íslandi

Það er tímasett til um 1600 í Katalog I, bls. 520.

Stór hluti bréfanna var þó skrifaður á öðrum og þriðja áratugi 17. aldar, yngsta bréfið árið 1629.

Ferill

Árni Magnússon fékk handritið frá Leirárgörðum (sjá saurbl.). Fyrra eintakið af Skógaheiti hefur hann hins vegar fengið frá Bjarna Sigurðssyni, Árnasonar, Oddssonar, Einarssonar biskups.

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 21. nóvember 1974.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

  • ÞS skráði 4. janúar til 13. febrúar 2017 með hliðsjón af skráningu GÁG.
  • GI færði inn grunnupplýsingar 2. október 2001.
  • Skráning Kristian Kålunds í Katalog I, bls. 520-521 (nr. 992).

Viðgerðarsaga

Viðgert og bundið af Birgitte Dall í apríl 1970. Eldra band fylgdi í öskju með handritinu.

Myndir af handritinu

  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi, sem keypti þær af Arne Mann Nielsen í júní 1973.

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Diplomatarium Islandicum // Íslenzkt fornbréfasafn, sem hefir inni að halda bréf og gjörnínga, dóma og máldaga, og aðrar skrár, er snerta Ísland eða íslenzka menn1857-1952;
Ólafur Halldórsson„Vitnisburðir frá 1604-1605 um rekamörk á Stokkseyri“, Árnesingur2004; VI: s. 177-193
Alþingisbækur Íslands I, 1570-15811912-1914; I
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Guðrún Ása Grímsdóttir, Þórður Jónsson í HítardalÆttartölusafnrit séra Þórðar Jónssonar í Hítardal
« »