Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 163 b fol.

Skoða myndir

Sögubók; Ísland, 1650-1682

Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Sigurður Magnússon 
Fæddur
1642 
Starf
Bóndi 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Fædd
2. júní 1976 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Valgerður Hilmarsdóttir 
Fædd
15. maí 1956 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Dall, Birgitte 
Fædd
1912 
Dáin
1989 
Starf
Forvörður 
Hlutverk
Bókbindari 
Ítarlegri upplýsingar
Tungumál textans
Íslenska

Innihald

1(1r-22r)
Grettis saga
Titill í handriti

„Hér byrjast sagan af Gretti Ásmundarsyni.“

Upphaf

Ásmundur hét maður. Hann var sonur Þorgríms hærukolls …

Niðurlag

„… hversu gæfumaður Þorsteinn drómundur varð á sínum efstu dögum sem hann lifði.“

Baktitill

„ Svo er hér nú endir á Grettis sögu, hafi sá þökk er skemmti, en þeir betali góðu er hlýddu.“

Aths.

Önundar þætti tréfóts, sem er í AM 163 a 4to, hefur upprunalega verið skotið hér framan við þegar handritin tilheyrðu sömu bók.

2(22r)
LausavísaÞrótt og þrek bar Grettir
Upphaf

Þrótt og þrek bar Grettir …

Niðurlag

„… breyttra vísna neytti.“

Aths.

´Vísan er einnig í upphafi Grettis sögu í AM 151 fol.

Efnisorð
3(22v-25r)
Gunnars saga Keldugnúpsfífls
Titill í handriti

„Saga af Gunnari Keldugnúpsfífli.“

Upphaf

Þorgrímur hét maður. Hann bjó nú þar sem heitir á Hörgslandi …

Niðurlag

„… er frá þeim komin mikil ætt. Þótti það allt vera miklir menn fyrir sér. Og lýkur þar þessari sögu.“

4(25v-31v)
Þórðar saga hreðu
Titill í handriti

„Hér byrjar sögu af Þórði hreðu.“

Upphaf

Þórður hét maður sonur Hörða-Kára …

Niðurlag

„… Þórður hreða varð sóttdauður. Höfum vér ei fleira heyrt með sannleik af honum sagt.“

Baktitill

„Og lýkur hér nú sögu Þórðar hreðu.“

Aths.

Gerð: heila sagan.

5(31v-33v)
Orms þáttur Stórólfssonar
Titill í handriti

„Söguþáttur af Ormi Stórólfssyni.“

Upphaf

Hringur hét maður son Ketils Naumadala …

Niðurlag

„… og varð ellidauður og hélt vel trú sína. “

Baktitill

„Og lýkur þar þætti Orms Stórólfssonar. Hafi sá þökk er skrifað hefur en þeir laun góðu er lesa og lagfæri ef rangt er.“

Lýsing á handriti

Blaðefni
Pappír.
Blaðfjöldi
i + 33 + i blöð (325 mm x 214 mm).
Tölusetning blaða

  • Upprunaleg blaðmerking 113-145.
  • Síðari tíma blaðmerking 1-33.

Kveraskipan

Fjögur kver.

  • Kver I: blöð 1-6, 3 tvinn.
  • Kver II: blöð 7-14, 4 tvinn.
  • Kver III: blöð 15-23, 4 tvinn + 1 stakt blað.
  • Kver IV: blöð 24-33, 5 tvinn.

Ástand

  • Sums staðar hefur verið skrifað ofan í línur í handriti, sbr. t.d. 2v-3r og víðar.
  • Blekblettir og ýmiss konar blettir eru víða (sbr. t.d. blöð 30v-31r og 32r-33r).

Umbrot

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 283 mm x 163 mm
  • Línufjöldi er ca 60-66.
  • Griporð eru gegnumgangandi í handriti; sbr. t.d. á blöðum 2r-v, 11r-v, 17r-v og 30r-v.

Skrifarar og skrift
Skreytingar

  • Titlar sagnanna og fyrsta lína textans eru með stærra letri en meginmálið. Stafir eru blekdregnir og upphafsstafir orða flúraðir með bogadregnu skrauti (sjá blað 1r).

  • Við lok uppskriftar er bókahnútsígildi eða tákn skrifarans; það lítur út eins og tvö öfug P, belgirnir blekfylltir. Þetta tákn er í fleiri handritum, sbr. AM 164 c fol., AM 163 a fol. AM 163 b fol., AM 163 d fol.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

  • Spássíugreinar eru víða við Grettis sögu á blöðum 1r-22v.
  • Fyrsta lína á síðu er gjarnan afrituð á spássíu á blöðum 1r-22v.
  • Lesbrigði og athugasemdir um tímatal eru á spássíum hér og þar í öllu handritinu, sjá t.d. blöð 10v-11r og 32v-33r.
  • Merkt er við vísur og málshætti á spássíum, bendistafurinn „W“ fyrir vísur og „M“ fyrir málshætti. M á spássíu 1r vísar til dæmis á málsháttinn: „Sá veit fleira er fleira prófar.“ Þessar vísna- og málsháttavísanir eru gegnumgangandi í handritinu.
  • Síðutitlar.

Band

Band frá 1976 (335 mm x 234 mm x 12 mm). Spjöld eru klædd fínofnum striga. Grófari strigi er á kili og hornum. Saumað á móttök.

Fylgigögn

Laus miði frá Kaupmannahöfn með upplýsingum um forvörslu.

Uppruni og ferill

Uppruni

Handritið var upprunalega hluti af stærri bók sem skrifuð var fyrir 1683 á Íslandi (sbr. seðil í AM 163 a fol.). Það er tímasett til ca 1650-1683 en í Katalog I, bls. 126, til síðari hluta 17. aldar. Í sömu bók voru AM 163 a fol., AM 163 c fol., AM 163 d fol., AM 110 fol., AM 125 fol. og blöð 10r-11v í AM 202 g fol.

Ferill

Bókina sem handritið tilheyrði keypti Árni Magnússon af Sigurði Magnússyni á Ferju árið 1711 og tók í sundur (sbr. seðil í AM 163 a fol.).

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 8. september 1976.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

Kålund gekk frá handritinu til skráningar19. desember 1885.Katalog I;bls. 126-127 (nr. 204), DKÞ grunnskráði 2. október 2001, VH skráði handritið samkvæmt TEIP5 reglum 9. desember 2008; lagfærði í nóvember 2010.

Viðgerðarsaga

Viðgert og bundið af Birgitte Dall í júní 1976. Eldra band fylgir.

Myndir af handritinu

  • Stafrænar myndir á www.sagnanet.is.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
« »