Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 144 fol.

Skoða myndir

Sögubók; Ísland, 1675-1700

Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Torfason 
Fæddur
1657 
Dáinn
1716 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Breiðabólsstaður 
Sókn
Fljótshlíðarhreppur 
Sýsla
Rangárvallasýsla 
Svæði
Sunnlendingafjórðungur 
Land
Ísland 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fædd
14. janúar 1954 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Fædd
2. júní 1976 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Dall, Birgitte 
Fædd
1912 
Dáin
1989 
Starf
Forvörður 
Hlutverk
Bókbindari 
Ítarlegri upplýsingar
Tungumál textans
Íslenska

Innihald

1(1r-11v)
Víga-Glúms saga
Titill í handriti

„Sagan af Viga-Glúmi“

Upphaf

Ingjaldur hét maður, son Helga hins magra …

Niðurlag

„… allra argra manna hér á Íslandi“

Baktitill

„og lýkur hér saga Glúms.“

2(12r-27r)
Svarfdæla saga
Titill í handriti

„Svarfdæla saga“

Upphaf

Það er upphaf að þessari sögu …

Niðurlag

„… Ljótur lét drepa Eglu-Halla, bróður Karls unga.“

Baktitill

„Nú lýkur hér Svarfdæla sögu með slíku efni.“

Aths.

Eyður á blöðum 15v-16r til að tákna eyður í texta. Blað 16v autt af sömu ástæðu.

3(27v-34r)
Hrafnkels saga Freysgoða
Titill í handriti

„Hér byrjar sögu af Hrafnkeli Freysgoða“

Upphaf

Það var á dögum Haralds kóngs hins hárfagra …

Niðurlag

„… og þóttu miklir menn fyrir sér.“

Baktitill

„Og lýkur hér frá Hrafnkeli að segja.“

4(34v-40v)
Gunnars saga Keldugnúpsfífls
Titill í handriti

„Saga af Gunnari Keldugnúpsfífli“

Upphaf

Þorgrímur hét maður og átti ii sonu …

Niðurlag

„… þótti það allt vera miklir menn fyrir sér. Og lýkur þar þessari sögu.“

5(40v-41r)
Þorsteins þáttur forvitna
Titill í handriti

„Söguþáttur af Þorsteini forvitna“

Upphaf

Þorsteinn hét maður íslenskur er kom á fund Haralds kóngs Sigurðssonar …

Niðurlag

„… með hinni mestu vináttu.“

Baktitill

„Og lýkur þar frá Þorsteini hinum forvitna.“

6(41r-44r)
Þorsteins saga hvíta
Titill í handriti

„Saga af Þorsteini hvíta“

Upphaf

Maður hét Ölver hinn hvíti …

Niðurlag

„… sem segir í Vopnfirðinga sögu.“

Baktitill

„Og lýkur hér saga Þorsteins hins hvíta.“

7(44v-45r)
Þorsteins þáttur Austfirðings
Titill í handriti

„Saga af Þorsteini Austfirðing“

Upphaf

Þorsteinn hét maður, austfirskur að ætt …

Niðurlag

„… og þótti vera hinn mesti maður. Og lýkst þar frá honum að segja.“

8(45v)
Þorsteins þáttur sögufróða
Titill í handriti

„Enn eitt ævintýri af öðrum íslenskum austfirskum Þorsteini“

Upphaf

Í Austfjörðum vóx upp sá maður er Þorsteinn hét …

Niðurlag

„… og var löngum með kóngi. Lyktar þar þetta ævintýr.“

9(46r-48r)
Þorsteins þáttur stangarhöggs
Titill í handriti

„Af Þorsteini Stangarhögg“

Upphaf

Maður er nefndur Þorsteinn og bjó í Sunnudal …

Niðurlag

„… og hafa margir höfðingjar frá þeim komið.“

Baktitill

„Lýkur þar að segja frá Þorsteini Stangarhögg.“

10(48r-51v)
Gunnars þáttur Þiðrandabana
Titill í handriti

„Saga af Gunnari Þiðrandabana“

Upphaf

Ketill hét maður og var kallaður þrumur …

Niðurlag

„… og var hann í Noregi til elliævi sinnar.“

Baktitill

„Og lýkur hér sögu Gunnars Þiðrandabana.“

Lýsing á handriti

Blaðefni
Pappír.
Blaðfjöldi
i + 51 + i blað (320 mm x 201 mm).
Tölusetning blaða

  • Handritið er blaðsíðumerkt 1-102, e.t.v. upprunalega.
  • Síðari tíma blaðmerking 1-51 með rauðu bleki.

Kveraskipan

Þrettán kver.

  • Kver I: bl. 1-4, 2 tvinn.
  • Kver II: bl. 5-7, stakt blað og tvinn.
  • Kver III: bl. 8-11, 2 stök bl. og tvinn.
  • Kver IV: bl. 12-16, stakt bl. og 2 tvinn.
  • Kver V: bl. 17-20, 2 tvinn.
  • Kver VI: bl. 21-24, 2 tvinn.
  • Kver VII: bl. 25-28, 2 tvinn.
  • Kver VIII: bl. 29-32, 2 tvinn.
  • Kver IX: bl. 33-36, 2 tvinn.
  • Kver X: bl. 37-40, 2 tvinn.
  • Kver XI: bl. 41-44, 2 tvinn.
  • Kver XII: bl. 45-48, 2 tvinn.
  • Kver XIII: bl. 49-51, stakt bl. og tvinn.

Ástand

  • Krassað yfir upprunalegt niðurlag á bl. 27r og afrit sama textans skrifað á seðil með yngri hendi (bl. 27bisr).
  • Blettur neðarlega á bl. 7.
  • Gert hefur verið við gat á bl. 39 en snertir ekki textann.
  • Blettir á bl. 44.

Umbrot

  • Eindálka.
  • Leturflötur er 245-275 mm x 150-160 mm.
  • Línufjöldi er ca 42.
  • Síðutitlar víða en sums staðar líklega verið skornir af þegar handritið var bundið (sjá t.d. 18v.
  • Bendistafur á spássíum („V“) til að merkja vísur í texta.
  • Griporð.

Skrifarar og skrift

Ein hönd að mestu. Óþekktur skrifari, kansellískrift.

Skreytingar

Pennaskreyttir upphafsstafir á bl.: 1r, 35v, 39v, 41r, 45v, 46r, 51r.

Fyrirsagnir víðast með stærra letri og stafir stundum dálítið skreyttir.

Griporð pennaflúruð.

Bókahnútar á bl. 41r, 44r og 48r

Nótur

Nótur á bókfelli í gömlu bandi.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

Viðbætur á bl. 27bisr (sjá fyrsta atriði í ástandslýsingu).

Band

Band frá 1910-1920 (320 mm x 280 mm x 17 mm). Pappaspjöld klædd pappír með brúnu marmaramynstri, bókfell á kili.

Í eldra bandi voru spjöld og kjölur klædd bókfelli úr latnesku helgisiðahandriti með nótum.

Fylgigögn

  • Seðill á fremra saurblaði rektó (162 mm x 156 mm) með hendi Árna Magnússonar: „Víga-Glúms saga. Svarfdæla saga. Hrafnkels saga Freysgoða, p.55. Gunnars saga Keldugnúpsfífls. Þáttur af Þorsteini forvitna. Þorsteins saga hvíta. Þáttur af Þorsteini Austfirðingi. Þáttur af Þorsteini (öðrum) austfirskum. Af Þorsteini stangarhögg. Gunnars saga Þiðrandabana. Úr bók í grænu bandi er ég fékk af séra Jóni Torfasyni á Breiðabólstað.“
  • Laus seðill frá Kaupmannahöfn með upplýsingum um viðgerðir.

Uppruni og ferill

Uppruni

Handritið var skrifað á Íslandi, líklega á Suðurlandi, eftir AM 156 fol. og AM 161 fol. sem voru upphaflega saman í bók.. Tímasett til loka 17. aldar í Katalog I, bls. 102. Var áður hluti af bók í grænu bandi (sbr. seðil). Í þeirri bók voru einnig a.m.k. AM 15 fol., AM 164 e fol. og AM 188 fol.

Ferill

Bókina sem handritið tilheyrði fékk Árni Magnússon frá séra Jóni Torfasyni á Breiðabólstað (sbr. seðil).

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 1. nóvember 1993.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

ÞS skráði 12. september - 2. desember 2008. DKÞ færði inn grunnupplýsingar 19. júní 2002. Kålund gekk frá handritinu til skráningar 26. nóvember 1885 (sjá Katalog I 1889:102 (nr. 173).

Viðgerðarsaga
Viðgert í Kaupmannahöfn af Birgitte Dall í nóvember 1982. Viðgert í Kaupmannahöfn af Birgitte Dall í febrúar 1974.
Myndir af handritinu

  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi, keyptar af Arne Mann Nielsen í ágúst 1972.

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Merete Geert Andersen„Colligere fragmenta, ne pereant“, s. 1-35
Svarfdæla saga, Rit Handritastofnunar Íslandsed. Jónas Kristjánsson1966; 2: s. lxxii, 92 p.
« »