Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 113 e fol.

Skoða myndir

Íslendingabók; Ísland, 1650-1686

Nafn
Ari Þorgilsson ; fróði 
Fæddur
1067 
Dáinn
2. nóvember 1148 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þórður Þórðarson 
Starf
 
Hlutverk
Communicator; Skrifari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Grímur Einarsson 
Fæddur
1677 
Dáinn
1707 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Einar Eyjólfsson 
Fæddur
1641 
Dáinn
15. júlí 1695 
Starf
Sýslumaður 
Hlutverk
Höfundur; Eigandi; Skrifari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Fædd
2. júní 1976 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Valgerður Hilmarsdóttir 
Fædd
15. maí 1956 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Dall, Birgitte 
Fædd
1912 
Dáin
1989 
Starf
Forvörður 
Hlutverk
Bókbindari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Larsen Bloch, Matthias 
Starf
Conservator 
Hlutverk
Bókbindari 
Ítarlegri upplýsingar

Innihald

1(1r-7v)
Íslendingabók
Titill í handriti

„Schedæ Ara prests fróða“

Tungumál textans

Íslenska

1.1(1r-1r)
Formáli
Upphaf

[Í]slendingabók gjörða eg fyrst biskupum vorum …

Niðurlag

„… að öllum Norvegi.“

Aths.

Fyrir neðan formálann og á undan meginmálinu er yfirlit yfir efni bókarinnar.

1.2(1r-7r)
Um Íslandsbyggð
Upphaf

[Í]sland byggðist fyrst úr Norvegi á dögum Haralds hins hárfagra Halfdanarsonar …

Niðurlag

„… Hér lýkst sjá bók.“

Efnisorð
1.3(7r-7v)
Ættartölur
Efnisorð
1.3.1(7r)
Þetta er kyn biskupa Íslendinga og ættartala
Titill í handriti

„Þetta er kyn biskupa Íslendinga og ættartala“

Upphaf

Ketilbjörn landnámsmaður …

Niðurlag

„… Ketils er nú er biskup að Hólum næstur Jóhanni.“

Efnisorð
1.3.2(7r-7v)
Þessi eru nöfn langfeðga Ynglinga og Breiðfirðinga
Titill í handriti

„Þessi eru nöfn langfeðga Ynglinga og Breiðfirðinga“

Upphaf

Ingvi Tyrkjakonungur …

Niðurlag

„… föður Brands og Þorgils föður míns en eg heitir(!) Ari.“

Efnisorð

Lýsing á handriti

Blaðefni
Pappír.
Blaðfjöldi
i + 8 + i blöð (297 mm x 200 mm). Blað 7v er autt að hálfu; blað 8 er autt.
Tölusetning blaða

Síðari tíma blaðmerking, 1-7.

Kveraskipan

Eitt kver.

  • Kver I: blöð 1-8, 4 tvinn.

Ástand

Leiðréttingar á spássíum og á milli lína (sjá til dæmis 4v-5r).

Umbrot

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 237-240 mm x 140 mm
  • Línufjöldi er ca 32.
  • Eyður fyrir upphafsstafi.

Skrifarar og skrift

Ein hönd, skrifari er óþekktur; kansellískrift.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

  • Athugasemd efst á blaði 1r með hendi Árna Magnússonar frá um 1720: „Collatum cum manu Pauli Ketillii i quere i 4to Guðmundar Þorleifssonar.“
  • Spássíugrein úr AM 113 i fol., um fæðingu og andlát Ara fróða, skrifuð upp á spássíu blaðs 1r með hendi Þórðar Þórðarsonar. Hönd hans bregður einnig fyrir í lok handritsins (sjá blað 7v).
  • Lesbrigði og leiðréttingar til táknrétts samræmis við uppskrift úr AM 113 i fol. með hendi Árna Magnússonar frá um 1720.

Band

Pappaband frá 1772-1780 (294 mm x 200 mm x 4 mm). Safnmark og titill eru á fremra kápuspjaldi; blár safnmarksmiði á kili.

  • Handritið er í öskju með AM 113 b-k fol.

Fylgigögn

  • Fastur seðill með hendi Árna Magnússonar er á milli saurblaðs 1v og blaðs 1r (212 mm x 166 mm): „Þessar Schedas sendi mér Grímur Einarsson anno 1701 og hafði þær fengið eftir föður sinn Einar Eyjólfsson. Hann ætlar þær frá mér komnar vera til Einars. En ég efast þar um og skyldi snarara trúa, hann sjálfur hefði þær frá Bæjarfólki fengið. En ef þetta kynni þó svo að vera, kannski ég hafi fengið þessar Schedas á Íslandi 1686, skrifad þær svo upp hér í Kaupmannahöfn og sent Einari þær 1687 eða heldur 1688 eigi hirðandi um þær, eftir það ég þær uppskrifað hafði. Það sé ég, að þau stærstu errata, sem fyrst voru í mínu Apographo, áður en ég þau ope aliorum exemplarium corrigeraði, eru í þessu exemplare. Og eins munu þau vera in exemplari, sem ég fékk resenio 1687. Þar að kann ég að gæta Hæc ultima scripsi 1724.“>.

Uppruni og ferill

Uppruni

Handritið er skrifað á Íslandi og Árni Magnússon taldi það runnið frá AM 113 a fol. og því B-gerðar. Það er tímasett ca 1650-1686, en í Katalog I, bls. 76, til síðari hluta 17. aldar.

Ferill

Árni Magnússon fékk handritið frá Grími Einarssyni árið 1701 en hafði fengið það áður frá Íslandi árið 1686 og sent til baka 1687 eða 1688 til Einars Eyjólfssonar föður Gríms (sbr. seðil).

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 8. apríl 1974.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

Kålund gekk frá handritinu til skráningar 30. október 1885 Katalog I; bls. 76 (nr. 136). DKÞ grunnskráði 20. nóvember 2001, VH skráði handritið samkvæmt TEIP5 reglum 6. febrúar 2009; lagfærði í nóv. 2010 .

Viðgerðarsaga

Viðgert af Birgitte Dall í nóvember 1971.

Bundið af Matthiasi Larsen Bloch á árunum 1772-1780.

Myndir af handritinu

  • Stafrænar myndir á www.sagnanet.is.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Már JónssonÁrni Magnússon : ævisaga
« »