Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 309 4to

Skoða myndir

Saga Book; Ísland, 1498

[This special character is not currently recognized (U+f20d).]

[This special character is not currently recognized (U+ef91).]

LATIN SMALL LETTER O WITH CURLLATIN SMALL LETTER O WITH CURL

[Special character shown similar to its original form.]

[This special character is not currently recognized (U+ef97).]

[This special character is not currently recognized (U+ef95).]

LATIN SMALL LETTER J WITH ACUTELATIN SMALL LETTER J WITH ACUTE

[Special character shown similar to its original form.]

Nafn
Þórður Þórðarson 
Starf
 
Hlutverk
Communicator; Skrifari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Oddsson 
Starf
 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Skálholt 
Sókn
Biskupstungnahreppur 
Sýsla
Árnessýsla 
Svæði
Sunnlendingafjórðungur 
Land
Ísland 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Páll Jónsson Vídalín 
Fæddur
1667 
Dáinn
18. júlí 1727 
Starf
Lögmaður; Attorney 
Hlutverk
Eigandi; Höfundur; Ljóðskáld; Nafn í handriti  
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Bær 
Sókn
Reykhólahreppur 
Sýsla
Austur-Barðastrandarsýsla 
Svæði
Vestfirðingafjórðungur 
Land
Ísland 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Brynjólfur Sveinsson 
Fæddur
14. september 1605 
Dáinn
5. ágúst 1675 
Starf
Biskup 
Hlutverk
Fræðimaður; Eigandi; Höfundur; Bréfritari; Nafn í handriti  
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Wedervang-Jensen, Eva 
Fædd
26. mars 1974 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Hufnagel, Silvia Veronika 
Starf
 
Hlutverk
Fræðimaður; student 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Dall, Birgitte 
Fædd
1912 
Dáin
1989 
Starf
Forvörður 
Hlutverk
Bókbindari 
Ítarlegri upplýsingar

Innihald

1(1ra-26v)
Excerpts from Flateyarbók
Notaskrá

Rafn, Antiquités Russes bindi I s. 393-414 Extracts. Ed. þ

Tungumál textans

Íslenska

1.1(1r-25v)
Ólafs saga Tryggvasonar
Efnisorð

1.1.1(1ra:1-24)
Ættartala
Titill í handriti

„ættartala

Upphaf

ADam skapadi Gud

Niðurlag

„med tauldum bædí adam ok haralldi“

1.1.2(1ra:24-b:10)
Hverir konungar styrt hafa Noregi
Titill í handriti

„hverir konungar styrt hafa | noregi“

Upphaf

Son haralldz harfagra var sigurdr hrisi

Niðurlag

„eptir er hun | liet fanga albrict

1.1.3(1rb:10-va:19)
Ólafs saga Tryggvasonar
Titill í handriti

„trygva olafr sa“

Upphaf

Eirikr het lendr madr

Niðurlag

„þa lagde gudr?da aþacka ? þa | bada“

Aths.

Corresponds to chapters 36-37 of Ólafs saga Tryggvasonar in Flateyjarbók

1.1.4(1va:19-36)
Ólafs saga Tryggvasonar
Titill í handriti

„fæddr olafr tryggva sonr

Upphaf

Astridr

Niðurlag

„var þa hia þeim ok | nockurir menn adrir

Aths.

Corresponds to chapter 45 of Ólafs saga Tryggvasonar in Flateyjarbók

1.1.5(1va:36-10rb:22)
Ólafs saga Tryggvasonar
Titill í handriti

„hier er olafr konungr trẏgua son fæddr j holmenum med sigurd“

Upphaf

A þui ?re er lidid

Niðurlag

ok hafde med sier lid ok fritt.“

Aths.

Corresponds to chapters 46-53, 64-67, 85, 88-93, 118-120, 166-167, 175, 187-188, 190, 192-193, 267-269 and 302-306 of Ólafs saga Tryggvasonar in Flateyjarbók

1.1.6(10rb:22-11va:28)
Þáttr Þorvalds tasalda
Titill í handriti

„Hier Hefr upp þatt þouvallde tasa-|llda“

Upphaf

Nv þesso at margar ræda ok fra sogur se ritadar

Niðurlag

ok settí honum þo opinberlíga skript | firir þenna lut“

1.1.7(11va:28-12rb:30)
Þáttr Finns ok Sveins
Titill í handriti

„þattr finnz ok sueins“

Upphaf

Þess er getit ok suo er rítad

Niðurlag

„olafr konungr uar trẏgvason | olafssonar haralldz sonar haar fagra

1.1.8(12rb:30-va:42)
Þáttr Rauðs hins ramma
Titill í handriti

„þattr r?ds hins ramma“

Upphaf

R?dr hinn ramme het madr einn

Niðurlag

„firir nordan ? mille ok megenlannda“

1.1.9(12va:42-15ra:47)
Ólafs saga Tryggvasonar
Titill í handriti

„hier ræer olafr konungr eptir einum kyniamanni

Upphaf

Olafr konungr kristnade fíord þann allann.

Niðurlag

„vm uikina ok uidara annars stadar

Aths.

Corresponds to chapters 319-326 and 332 of Ólafs saga Tryggvasonar in Flateyjarbók

1.1.10(15ra:47-b:53)
Þáttr Þorsteins skelks
Titill í handriti

„þattr þorsteins skelkis

Upphaf

Þat er sagt vm sumarid eptir

Niðurlag

„med odrum kauppum konungs.“

1.1.11(15rb:53-16rb:21)
Ólafs saga Tryggvasonar
Titill í handriti

„Reistr ormurinn langr

Upphaf

Þann uetr eptir er olafr konungr hafdí komid af halogalanndi

Niðurlag

„framm med lidí sínu

Aths.

Corresponds to chapters 344, 347-348, 352, 354-355 and 358 of Ólafs saga Tryggvasonar in Flateyjarbók

1.1.12(16rb:21-17rb:14)
Þáttr Indriða ilbreiðs
Titill í handriti

„hier hefr þatt einndrida ilbreids ok olafs konungs trygua sonar

Upphaf

A Nockurumma þa er olafr konungr hafdiog albuit skíp

Niðurlag

„frar ok gek | ? arvm

1.1.13(17rb:14-21ra:39)
Ólafs saga Tryggvasonar
Titill í handriti

„olafr konungr leystí menn ur biargí“

Upphaf

Olafr konungr for nordan ur þrandheimi

Niðurlag

„þa uoru henni færder

Aths.

Corresponds to chapters 366-388 and 391-394 of Ólafs saga Tryggvasonar in Flateyjarbók

1.1.14(21ra:39-va:39)
Gauta þáttr
Titill í handriti

„hier hefr upp G?ta þa´tt“

Upphaf

Nv skal seígía luti er eg nam af frodum monnum

Niðurlag

„enn þorarní | sagdí síalfr einar þambarskelfer

1.1.15(21va:39-b:53)
Ólafs saga Tryggvasonar
Titill í handriti

„sogu jatuardz konungs d“

Upphaf

Adalradr konungr jatvardz son hafdí radit firir einglaníi

Niðurlag

„hinn blinndi j mostur. sem seigir | j s?gu uirdulígs herra olafs konungs trygva sons

Aths.

Corresponds to chapters 397, 406 and 409 of Ólafs saga Tryggvasonar in Flateyjarbók

1.1.16(21vb:53-23vb:29)
Þáttr Þorsteins uxafóts
Titill í handriti

„þattr þorsteins uxafotz hm“

Upphaf

Þorkell. het madr er bío j krossa uík.

Niðurlag

ok fell ? ormínvm langa.“

1.1.17(23vb:29-25rb:24)
Þáttr af Norna-Gesti
Titill í handriti

„hier hefr þatt af norna gestí homir ol“

Upphaf

Svo e r sagt at ? einum tima.

Niðurlag

„vm lífdaga hans sem hann sagdí“

Notaskrá

Rafn, Fornaldar sögur Norðlanda, s. 311-342

1.1.18(25rb:24-vb:8)
Þáttr Helga Þórissonar
Titill í handriti

„þattr helga þorissonar

Upphaf

Þorir het madr er bío j noregi

Niðurlag

ok lẏkr hier fra grimum at seigía“

1.2(25vb:8-26vb)
Þáttr af Sneglu-Halla
Titill í handriti

„hier hefr þatt af sneglu halla

Upphaf

Þat er upp haf þessarar frasagnar

Niðurlag

„uel hafa til vnnid h“

Efnisorð

2(27ra-34va)
Laxdæla saga
Upphaf

bolli uar þar j selí

Niðurlag

ok lyk|ur þar nu sogunne“

Efnisorð

3(34va-38vb)
Eyrbyggja saga
Vensl

BL Add. 11110 and AM 124 4to are direct copies.

Efnisorð

3.1(34va-35vb)
Hier hefur eyrbyggiu ok er god saga
Titill í handriti

„Hier hefur eyrbyggiu ok er god saga“

Upphaf

KEtill flat nefur het hersir einn

Niðurlag

„sem þingit hafdí uerít“

3.2(36ra-38vb)
Enginn titill
Upphaf

svell enn þrír fellu

Niðurlag

„þeir l?gdu þetta þorodde til

4(39r-48v)
Njáls saga
Efnisorð

4.1(39r-v)
Enginn titill
Upphaf

eck þat seger atli

Niðurlag

„eigi skal þat segir sig|mvndr“

Notaskrá

Eiríkur Jónsson og Konráð Gíslason, Njála I, s. 155:11-177:8 Ed. D

4.2(40r-v)
Enginn titill
Upphaf

ecke vin sæll. bioda

Niðurlag

„tok smala hest“

Notaskrá

Eiríkur Jónsson og Konráð Gíslason, Njála I, s. 220:2-243:4 Ed. D

4.3(41r-47v)
Enginn titill
Upphaf

j nesid ok buaz

Niðurlag

„eigi svo farid hafa“

Notaskrá

Eiríkur Jónsson og Konráð Gíslason, Njála I, s. 286:6-451:5 Ed. D

4.1(48r-v)
Enginn titill
Upphaf

Niall mælti hueria

Niðurlag

yfir markar fliot“

Notaskrá

Eiríkur Jónsson og Konráð Gíslason, Njála I, s. 599:17-624:6 Ed. D

Lýsing á handriti

Blaðefni

Parchment.

Blaðfjöldi
48. 260 mm x 210 mm.
Tölusetning blaða

Foliated in the lower margins.

Kveraskipan

The manuscript consists of 8 quires:

  • I: fols 1+8, 2+7, 3+6, 4+5
  • II: fols 9+17, 10+16, 11, 12+15, 13+14
  • III: fols 18+26, 19+25, 20+24, 21+23, 22
  • IV: fols 27+33, 28, 29, 30, 31, 32 (fols 28+32 and 29+31 have once been bifolios)
  • V: fols 34+38, 35+37, 36
  • VI: fols 39+40
  • VII: fols 41+47, 42+46, 43+45, 44
  • VIII: fol. 48

Ástand

The manuscript is defective. The script is at some places hard to decipher because of wear and the condition of the vellum. Fols 27-33 have holes and are damaged at the top and the bottom close to the spine. Fols 36-37 are damaged in the same way. Fols 1, 3, 5, 17, 24, 27, 38 and 39 have tears or holes. Fols 39, 40 and 48 have once been used as binding.

Umbrot

Written in double columns except from fols 6, 13, 29 and 39-48, that are written in long lines. 42 to 57 lines per page.

The flourished majuscules are either red or green with a flourishing in the opposite colour. Rubrics and some initials in red.

Skrifarar og skrift

It has been suggested that Jón Oddsson was the scribe of the manuscript (Scott, Eyrbyggja saga s. 110*).

Skreytingar

Fol. 1va has the initial A in the size of 7 lines depicting the birth of king Olav Tryygvason: the mother, lying in childbed, holds her child in her hands; another person stands beside the bed. Fol. 20rb has the initial N in the size of 5 lines, depicting two people in a boat.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

In the lower margin of the codex partly some notes written in red ink by the scribe and partly proverbs are found.

Fylgigögn

There are two AM-slips: the recto of the a-slip says: „Olafs Saga Tryggvasonarvantar | [vantar mikid ï] Allar 3 arkirnar eru | samstaðar og vantar | ekki í nema við end-|ann hefr | ?druvïs upphaf enn | adrar. | þattur af þorsteini Uxa-|fot. | þattur af Nornagest. | þattur Helga Þorissonar. | Hallla þattur, vantar | endann. | communicavit Th. Th.“. The verso has a copy of two of the rubrics: „ættar t…“ and „huerir konungar styrt hafa noregi.“ The b-slip has:„Aptan af LaxdælaS?gu | framan af Eyrbyggiu | ur Grettis s?gu | þetta fragment er mitt, | og heyrer manifeste til | hins fragmentsens qvod | communicavit. Th. Th. | hvar ä er partur framan | af Olafs S?gu Tr. s. | Eg true eg hafi þetta | feinged fra Bæ i Floa.“

Uppruni og ferill

Uppruni

The manuscript was written in Iceland in 1498. On fol. 1ra:36-39 the scribe gives the following account: „hann [Ólafr Hákonarson] var þa konungr er su |bok uar skrifud er þessi bok uar eptir skrifud þa var lidit fra hingad | bvrd uors herra iesv christi. M. CCC. LXXX. ok siau ?r. enn nu erv | fra hans hingadburd er sia bok er skrifud M. CCCC. nivtigir ok atta ar“.

Ferill

In the bottom margin of fol. 17v the scribe wrote this: „jon odds son ? mik | ok er ecki nema hans eign“. According to Árni Magnússon's account on fol. 58v-59r in his catalogue of Icelandic parchment manuscripts, now known as AM 435 a 4to, the part excerpted from Flateyarbók belonged to the Church of Skálholt and later to Jón Vídalín. Árni rememers that he got the rest from Bær in Flóa: „Ur Olafs Sỏgu Tryggvasonar fragment. | þattur af þorsteini uxafot. | Þattur af Nornagesti. | þattur Helga þoris sonar. | Halla þattur vantar vid endann. | 4to majori, óinnbunded. feinged af | Mag. Jone Wid. hefur fyrrum heyrt | Skalholltz kirkiu til.eda og leiged i Skalhollte epter, af bokum Mag. Bryniolfs. þó mun hitt helldur vera. Aptan af Laxdæla Sỏgu. | framan af Eyrbyggia Sỏgu. | vantar nú ur Grettis Sỏgu. | þetta þrent minner mig eg feinged hafi | fra Bæ i Floa. Er manifeste ur | sama Codice, og lagde eg þad þvi þar | saman vid: ut voluminis antiqva | ratio /:qvantum in me esset/: Sibi | constaret.“

Aðföng

Árni Magnússon got the Flateyarbók-part from Jón Vídalín, and on fol. 58v-59r in AM 435 a 4to Árni writes: „þetta þrent minner mig eg feinged hafi | fra Bæ i Floa.“. On one of the AM-slips, he expresses himself more carefully and writes: „Eg true eg hafi þetta | feinged fra Bæ i Floa.“

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

Catalogued 06 July 2000 by EW-J.

Checked 16 July 2008 by Silvia Hufnagel.

Viðgerðarsaga

During the conservation 03 March 1969 to 15 January 1970 the manuscript was bound by Birgitte Dall.

Myndir af handritinu

plate plade16 s.d. diapositive AM 309 4to September 1961

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Antiquités Russesed. C. C. RafnI: s. 393-414
Fornaldar sögur Nordrlanda: Eptir gömlum handritumed. Carl Christian Rafns. 311-342
Icelandic Prose Readered. F. York Powell, ed. Guðbrandur Vigfússon
Laxdőla saga, STUAGNLed. Kristian Kålund1889-1891; XIX
Grönlands historiske Mindesmærkered. Det kongelige nordiske Oldskrift-SelskabI: s. 530-566:8
Eyrbyggja sagaed. Guðbrandur Vigfússons. 3-12:21
Eyrbyggja Saga: The vellum tradition, ed. Forrest S. Scott, ed. Jonna Louis-Jensen2003; XVIII
Antiqvitates Americanæ sive Scriptores Septentirionales rerum ante-Columbianarum in America: Samling af de i Nordens Oldskrifter indeholdte Efterretninger om de gamle Nordboeres Opdagelsesrejser til America fra det 10de til det 14de Aarhundredeed. C. C. Rafns. 217 (fol. 37rb:10-12. Ed. A), 218-222:2 (fol. 38vb:26-56. Ed. A)
Njála I, Íslendínga sögured. Eiríkur Jónsson, ed. Konráð Gíslason1875; III
1961
Flateyjarbóked. C. R. Unger, ed. Guðbrandur VigfússonIII: s. v-vi (footnote) and xvi
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian KålundI: s. 544-546
Opuscula IX, 1991; XXXIX
Nials sagaed. Peter Frederik Suhms. xxiii-xxiv
« »