Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

Lbs 1588 4to

Handrit hefur ekki verið myndað stafrænt

Eddufræði, formálar og fornkvæði; Ísland, [1750-1825?]

Nafn
Grímur Helgason 
Fæddur
1927 
Dáinn
1989 
Starf
forstöðumaður Handritasafns Landsbókasafns 
Hlutverk
Nafn í handriti  
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Gísli Brynjúlfsson 
Fæddur
1794 
Dáinn
1827 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Skrifari; Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Egill Skallagrímsson 
Fæddur
900 
Dáinn
1000 
Starf
Viking 
Hlutverk
Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Einar Skúlason 
Fæddur
1000 
Dáinn
1100 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Páll Hjálmarsson 
Fæddur
24. júlí 1752 
Dáinn
3. júlí 1830 
Starf
Prestur; Rektor 
Hlutverk
Skrifari; Bréfritari; Skrifari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Eggert Ólafsson 
Fæddur
1. desember 1726 
Dáinn
30. maí 1768 
Starf
Varalögmaður 
Hlutverk
Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld; Nafn í handriti ; Viðtakandi; Heimildarmaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Vigfús Scheving Jónsson 
Fæddur
1749 
Dáinn
1834 
Starf
Sýslumaður 
Hlutverk
Ekki vitað; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Arngrímur Jónsson Vídalín ; lærði 
Fæddur
1568 
Dáinn
27. júní 1648 
Starf
Prestur; Rektor 
Hlutverk
Fræðimaður; Eigandi; Höfundur; Ljóðskáld; Þýðandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Halldór Hjálmarsson 
Fæddur
1745 
Dáinn
1805 
Starf
Konrektor 
Hlutverk
Skrifari; Bréfritari; Viðtakandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Guðmundur Andrésson 
Dáinn
1654 
Starf
Fræðimaður 
Hlutverk
Skrifari; Höfundur; Ljóðskáld; Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Björn Halldórsson 
Fæddur
5. desember 1724 
Dáinn
24. ágúst 1794 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld; Þýðandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Ólafur Gunnlaugsson 
Fæddur
1688 
Dáinn
10. júlí 1784 
Starf
Bóndi 
Hlutverk
Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Björn Þorgrímsson 
Fæddur
15. október 1750 
Dáinn
16. desember 1832 
Starf
Prestur; Skrifari 
Hlutverk
Skrifari; Eigandi; Bréfritari; Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Einar Hálfdanarson 
Fæddur
1695 
Dáinn
17. mars 1753 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Skrifari; Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Ólafsson ; Grunnavíkur-Jón 
Fæddur
16. ágúst 1705 
Dáinn
17. júlí 1779 
Starf
Fræðimaður; Skrifari Árna Magnússonar 
Hlutverk
Skrifari; Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Guðmundur Högnason 
Fæddur
1713 
Dáinn
6. febrúar 1795 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Skrifari; Þýðandi; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Bogi Benediktsson 
Fæddur
24. september 1771 
Dáinn
25. mars 1849 
Starf
Kaupmaður; Fræðimaður 
Hlutverk
Skrifari; Eigandi; Höfundur; Bréfritari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Hannes Finnsson 
Fæddur
8. maí 1739 
Dáinn
4. ágúst 1796 
Starf
Biskup 
Hlutverk
Eigandi; Skrifari; Höfundur; Bréfritari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þorgrímur Þorláksson 
Starf
 
Hlutverk
Viðtakandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
B. Benediktsson 
Starf
 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Sjöfn Kristjánsdóttir 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Aths.
Handritið er úr bandi og í blöðum, hefur verið bundið, í skinnkápu. Efnið er að hluta samtíningslegt, en einnig stór samstæður partur. Efnið er fjölbreytt en í meginatriðum Eddufræði, nokkrir mismunandi Edduformálar eftir ýmsum handritum einnig Eddukvæði. Mögulegt er að um hafi verið að ræða heilllegra handrit í upphafi sem hafi riðlast eitthvað eftir að það varð lausblaða og viðbætur safnast í það. Miði með hendi Gríms Helgasonar,segir: „Bréf úr bandi eru í sérstakri möppu.“. Athugasemdir með hendi Halldórs Hjálmarssonar konrektors á Hólum, aðalskrifara handritsins. Athugasemdir eru við titla kvæða, og víða í texta þeirra en einnig á lausum miðum.

Innihald

1
Eddufræði
1.1(1r-1v)
Inngangur að Snorra-Eddu
Titill í handriti

„Edda Íslendinga. Samanskrifuð af Snorra Sturlusyni lögmanni á Íslandi. Anno MCCXV“

Aths.

Óheilt

Tungumál textans

Íslenska (aðal); Latína

Efnisorð
1.2(2r-6v)
Formáli fyrir Snorra-Eddu
Titill í handriti

„Einn nýr formáli yfir bókina Eddu“

Upphaf

Ljóst er mönnum af Móesesbók Genesis að Adam hét með sannindum ...

Niðurlag

„ ... helldur finnast fleirum nú Grettir sín frægðarverk til útlegðar eða torlegðar. “

Efnisorð
1.2.1(6v)
Hafursgrið
Titill í handriti

„Hafursgrið“

Upphaf

Hér set ég hafursgrið allra manna á milli ...

Niðurlag

„ ... sem faðir við son og sonur við ... “

Aths.

brot, niðurlag vantar

Efnisorð

1.3(7r-8r)
Edduskýringar
Titill í handriti

„Nomenclaturæ vocum Grammaticarum Eddu authoris“

Aths.

Skýringar ýmissa edduhugtaka, einkum málfræðiheita, á íslensku og latínu.

Tungumál textans

Íslenska (aðal); Latína

2(9r-11v)
Kveðskapur
Aths.

Þrjú blöð óskyld öðru í handriti

Á fremsta blaði stendur: „Kom úr rusli eftir Sr Gísla Brynjólfsson?“

Efnisorð

2.1(9r)
Höfuðlausn
Upphaf

... Enn mun eg vilja

Niðurlag

„ ... vangi vara / eður Vili tára. “

Aths.

brot, niðurlag, þrjár síðustu vísur kviðunnar

Efnisorð
2.2(9r-10v)
Hrafnagaldur Óðins
Titill í handriti

„Hrafnagaldur Óðins. Forspjallsljóð“

Upphaf

Alföður okkar / álfar skilja ...

Niðurlag

„ ... hornþyt valdur/ himni bjarga. “

Efnisorð

2.3(11r)
Eyjavísur
Höfundur

Titill í handriti

„ Vísur Einars Skúlasonar um hinar nafnkunnugri eyjar við Noreg. "Úr Notis Olavi Verelii yfir Hervarar sögu"“

Aths.

Neðan textans er athugasemd um kenningar í vísunum

Efnisorð

3
Eddu-formálar og forn fræði
3.1(13v)
Handritafræði
Upphaf

Þessi Sæmundar Edda er skrifuð eftir Eddu próf. síra P.áls H.alldórss.sonar er hann með eigin hendi hefur skrifað eftir exempl. vice-lögm. sál. E.ggertO.lafsS.on

Aths.

Athugasemd um forrit þessa handrits

Á blaði 13r er utanáskrift bréfs til Vigfúsar Schevings sýslumanns

3.2(14v)
Efnisyfirlit eddukvæðahandrits
Titill í handriti

„Þannig standa hér kviðurnar“

Upphaf

[1]Völuspá ...

Niðurlag

„... 39 Rígsþula. “

Aths.

Skrá um efni Eddukvæðahandrits

3.3(15r)
Eddufræði
Aths.

Ýmsar athugasemdir um Edduhandrit, ritreglur og fleira er við kemur skriftum

Efnisorð
3.3.1(15v)
Enginn titill
Aths.

Tölusett skema

3.4(16r-16v)
Eddufræði
Aths.

Ýmsar athugasemdir á latínu um efni Eddu og ýmis ritverk, þ.á m. verk Arngríms Jónssonar.

Bl. 16 er umslag bréfs með innsigli á bl. 16v og utanáskrift: A Monsieur Halldór Hjalmarson Conrector Vid Latinu[skólann] á Hólum

Tungumál textans

Latína

Efnisorð
3.5(17r-18r)
Edduformáli
Titill í handriti

„Formáli yfir Eddu eignaður Guðm.undi Andréssyni

Upphaf

Þrennar finnast meiningar um það, hvaðan Edda hefur sín upptök. ...

Niðurlag

„... Læt ég so mikið hér um sagt , hver má halda um það sem honum sjálfum líkar og best fellur. “

Aths.

Framan við er þessi athugasemd: Hér skrifast formálar þeir og eftirmáli er vice-l.ögm.ann sál.uga E.ggertÓ.lafss.on hefir fylgja látið því exempl. Snorra Eddu er hann lét uppskrifa í Sauðlauksdal og gaf mági sínum próf.asti sr B.irniHalldórss.yni,

3.6(18r-24r)
Edduformáli
Titill í handriti

„Annar formáli nýgjör“

Upphaf

Ljóst er mönnum af fyrstu Mósesbók, Genesi ...

Niðurlag

„... sem merkja má af móti þeirra Gylfa og Hárs.“

Skrifaraklausa

„(Les hér um Snorra Eddu)“

Efnisorð
3.7(24r-24v)
Handritafræði
Upphaf

Anno Christianorum 1737 Olafus Gunnlogi filius hoc exemplum Eddæ scribi curavit ...

Niðurlag

„... plura de hoc et reliqvis Edde codicibus legi possunt.“

Skrifaraklausa

„Strax þar eftir kemur það hér eftir fylgir í settletri, sem ég bar mig að láta verða sem líkast að niðrraðan og stafsetningu“

Aths.

Án titils

Um skrifara handrits og forrit þess

Tungumál textans

Latína

Efnisorð
3.8(24v-25r)
Ættartala
Titill í handriti

„Ættartala frá Óðinn til Noregskónga.“

Upphaf

Bur hefur konungur heitið ...

Niðurlag

„þá var liðið frá hingaðburði vors herra M: ccL.xxx.v.ii. (1287) ár“

Efnisorð
3.9(25v)
Eddufræði
Titill í handriti

„Prologus. “

Upphaf

Edda er íþrótt af forndiktuðum fróðra manna dæmisögum ...

Skrifaraklausa

„Þetta framanskrifað hefi ég uppteiknað mér úr Eddubók þeirri er pró(fastur) sál. sr. Björn Halldórsson átti, og skrifuð var af sr. Birni Þorgrímssyni þá hann nýlega var orðinn þénari sál. vice-lögm. Egg.ert Ól.afss.on . Við stafsetninguna hefi ég ekki svínbundið mig, enn þó víðast aðgætt hana, þykist ég sjá, að lögmaðurinn sál. hefur hér og hvar með eigin hendi lagfært. Fljótlega hef ég bókina skoðað, og sem ég að orðamunur mun vera og stafsetningar, nokkuð töluverður, frá því sem er í minni, og meiri fyrirsagnir, líka allt annað, þá aftur eftir sækir. Gat ég ei mismuninn teiknað, því þar fyrir þarf tíma góðan og aðgætur. Enn eftirmálann vil ég ef get skrifa hér á bak við og Eddu vísurnar með sínum notis. “

Aths.

Úr Laufás-Eddu

Framan við er þessi athugasemd: Hér kemur nú sjálf bókin með eftirfylgjandi inngangi sem þar gjörir þá fyrstu blaðsíðu

Brot

Athugasemd um forrit ritara

Efnisorð
3.9.1(26r-31r)
Eddufræði
Titill í handriti

„E.ggertÓ.ÓlafsSon. Eftirmáli um Eddu“

Skrifaraklausa

„Þetta er uppskrifað í hasti og annríki, og þar að auki með mjög óstyrkri hendi, sem sig sjálft sýnir, er það illt aflestrar, og varð ekkert samborið“

Aths.

Eftirmáli Eggerts Ólafssonar þar sem greint er frá ýmsum Edduhandritum

Við fyrirsögn hefur Halldór Hjálmarsson skrifað: Þetta framanskrifað hefi eg uppteiknað mér úr Eddubók þeirri er próf. sál. sr. Björn Halldórsson átti ...

3.9.2(31v-35v)
Edduvísur Ólafs Gunnlaugssonar
Höfundur

Titill í handriti

„Til lyktar eru hér ritaðar Edduvísur Ólafs Gunnlaugssonar eiga þær öndverðlega að fylgja þessum Codice, og er nú þessi útskrift gjörð orðrétt eftir hans eigin handar Exemplari bæði vísurnar og útskýringin sem byrjar svo:“

Upphaf

Edda mín sem raunar rétt / rart ber hrós í fræðunum ...

Niðurlag

„... Níðhöggs mið við enda Tveddu / það er sama og það sé núll“

Skrifaraklausa

„Þetta var uppskrifað í hasti og annríki og þar að auki með mjög óstyrkri hendi sem sig sjálft segir er það illt aflestrar og varð ekki samanborið “

Aths.

Vísur með skýringum

Án titils

3.9.3(36r-40v)
Eddufræði
Titill í handriti

„Apponam primaria Asarum nomina “

Skrifaraklausa

„ Þetta er eftir hendi síra Einars sál.uga Hálfdanarsonar, víða dauft og ei sem best aflestrar. Auctor meinast Jón gamli Ólafsson

Aths.

Ritgerð á latínu um nöfn ása og fleira efni í Eddu

Án titils

Án titils

Tungumál textans

Latína

3.9.4(44r-46v)
SólarljóðAuctor, ut fert. Sæmundo ... Latine sic reddit Gudmund Hugonis Eccles. Vestm. filio
Titill í handriti

„Carmen solare“

Aths.

Sólarljóð á latínu

Tungumál textans

Latína

Efnisorð
4
Eddukvæði
Titill í handriti

„(Sæmundar Edda)“

Aths.

4.1(48r-51v)
Völuspá
Titill í handriti

„Völuspá“

Upphaf

Hljóðs bið eg / allar kindir ...

Niðurlag

„... Níðhöggur nái / nú man hún seykkvast.“

Aths.

2 lausir miðar 49bis og 49ter með athugasemd við textann

4.2(51v-58v)
Hávamál
Titill í handriti

„Hávamál“

Upphaf

Gáttir allar / áður gangi fram ...

Niðurlag

„... njóti sá er nam / heilir þeirs hlýddu.“

Aths.

1 laus 54r,1miði með athugasemd við texta

Aukatitill við lokaþátt kvæðisins: Rúnaþáttur Óðins,51r,1 með athugasemd við titil: Rúna capituli með galdur Óðins

4.3(58v-61r)
Vafþrúðnismál
Titill í handriti

„Vafþrúðnismál. “

Upphaf

Ráð þú mér nú Frigg / alls mig fara / alls mig fara tíðir ...

Niðurlag

„... mína orðspeki/ þú er æ vísastur vera.“

4.4(61r-63v)
Grímnismál
Titill í handriti

„Frá sonum Hrauðungs konungs.61r Grímnismál61v

Upphaf

Heitur ertu Hripuður / og heldur til mikill ...

Niðurlag

„... er ég hygg að orðnir sé / allir að einum mér.“

Aths.

Langur lausamálskafli milli fyrirsagna

Lausamálskafli að enduðu kvæðinu: " Geirröður konungur sat ... ... Agnar var þá konungur lengi síðan".

4.5(63v-65v)
Skírnismál
Titill í handriti

„För Skírnis“

Upphaf

Ristu nú Skírnir / og gakk að beiða ...

Niðurlag

„... minni þótti / sjá sjállf hýnótt.“

Aths.

Hefst á stuttum lausamálskafla

4.6(65v-68r)
Hárbarðsljóð
Titill í handriti

„Hárbarðsljóð“

Upphaf

Hverr er sá sveinn sveina / er stendur fyr sundið handan ...

Niðurlag

„... Far þú nú þars þig / hafi allan gramir.“

Aths.

Hefst á nokrum lausamálslínum

4.7(68r-69v)
Hymiskviða
Titill í handriti

„Hymiskviða. Þór dró Miðgarðs Orm“

Upphaf

Ár valtývar / veiðar námu ...

Niðurlag

„öldur að ægis / eitt hör meitið“

4.8(69v-72v)
Lokasenna
Titill í handriti

„Frá Ægi og goðum. (Ægisdrekka)69 Lokasenna (Lokaglefsa) 70r

Upphaf

Seig þú það Eldir /svo að þú einugi ...

Niðurlag

„... Leiki yfir logi / og brenni þér á baki.“

Aths.

Lausamálskafli milli fyrirsagna.

Lausamálskafli að kvæði enduðu.

4.9(72v-74r)
Þrymskviða
Titill í handriti

„Þrymskviða. Hamarsheimt“

Upphaf

Reiður var þá Vingþór

Niðurlag

„... Svo kom Óðins sonur/ aftur að hamri.“

4.10(74r-75r)
Baldurs draumar
Titill í handriti

„Vegtamskviða“

Upphaf

Senn voru æsir / allir á þingi ...

Niðurlag

„... og ragnarök / rjúfandur koma.“

Aths.

4.11(74r-76v)
Gróttasöngur
Titill í handriti

„Grottu söngur“

Upphaf

Nú erum komnar / til konungs húsa ...

Niðurlag

„hafa full staðið / fljóð að möldri“

4.12(76v-77r)
Grógaldur
Titill í handriti

„Gróugaldur (Gróuljóð)“

Upphaf

Vaki þú Gróa / vaki þú góð kona ...

Niðurlag

„... of aldur hafa/ meðan þú mín orð of manst.“

Aths.

Athugasemd ofan titils: Gróugaldur er hún gól syni sínum dauð

4.13(77r-78v)
Fjölsvinnsmál
Titill í handriti

„Fjölsvinsmál. Utangarða“

Upphaf

Sá hann uppkoma / þursa bróðir ...

Niðurlag

„... að við slíta skulum / ævi allri saman.“

4.14(78v-81r)
Hyndluljóð
Titill í handriti

„Hyndluljóð in gömlu“

Upphaf

Vaki mær meyja / vaki mín vina ...

Niðurlag

„... bið ég Óttari / öll goð duga.“

Aths.

athugasemd ofan titils: al. Völuspá hin skamma

1 laus miði 78r,1 með athugasemd við texta

4.15(81r-82v)
Hrafnagaldur Óðins
Titill í handriti

„Hrafnagaldur Óðins. Forspjallsljóð“

Upphaf

Alföður okkar / álfar skilja

Niðurlag

„...hornþyt valdur / himni bjarga“

4.16(82v-85r)
Völundarkviða
Titill í handriti

„Völundarkviða. Frá Völundi og Niðuði“

Upphaf

Meyjar flugu sunnan / myrkrið í gegnum ...

Niðurlag

„ég vætur honum / vinna máttak.“

Aths.

Hefst á all löngum lausamálskafla

4.17(85r-86v)
Alvíssmál
Titill í handriti

„Alvís mál“

Upphaf

Bekki breiða / nú skal brúður með mér ...

Niðurlag

„... Uppi ertu dvergur um daga þér / nú skín sunna í sali.“

4.18(86v-89v)
Helgakviða Hundingsbana fyrri
Titill í handriti

„Hér hefur upp kviðu Helga Hundingsbana þá hina fyrstu“

Upphaf

Ár var alda / það er arar gullu.

Niðurlag

„... sigurs og landa. / Þá er sókn lokið.“

4.19(90r-93r)
Helgakviða Hjörvarssonar
Titill í handriti

„Helga kviða haddingjaskata. Frá Hjörvarði og Sigurlinn“

Upphaf

Sástu Sigurlinn /Sváfnis dóttur ...

Niðurlag

„... þessir buðlungur var / bestur und sólu.“

Aths.

Lausamálskafli á undan kviðunni, hefst svo: Hjörvarður herkonungur han átti iiij konur ...

Athugasemd við lok kviðunnar: "Helgi og Svava er sagt að væri endurborin."

4.20(93r-97r)
Helgakviða Hundingsbana síðari
Titill í handriti

„Frá Völsungum 93r Helga kviða hundingsbana önnur93v

Upphaf

Seig þú Heimingi / að Helgi man ...

Niðurlag

„... dauðir dolgar mær / enn um daga ljósa.“

Aths.

Eftir síðari fyrirsögn kemur vísa sem hefst svo: Hverir láta fljóta/fley við bakka

Hefst á lausamálskafla: "Sigmundur konungur átti Borghildi ... og lýkur á öðrum lausamálskafla: "Sigrún varð skammlíf af harmi og trega. Það var trúa í fornöld að menn væri endurbornir ennþað er nú kölluð kerlingarvilla. Helgi og Sigrún er kallað að væri endurborin. Hét hann þá Helgi haddingjaskaðienn hún Lára Hálfdanardóttir, svo sem kveðið er í Láruljóðum og var hún valkyrja"

4.21(97r-100v)
Grípisspá
Titill í handriti

„Sinfjötlalok. Frá dauða Sinfjötla97rSigurðar kviða Fáfnisbana fyrsta, Grípisspá 97r

Upphaf

Hver byggir hér / borgir þessar ...

Niðurlag

„... mína ævi / ef þú mættir það.“

Aths.

Hefst á lausamálskafla al löngum. Örstuttur lausamálskafli eftir síðari fyrirsögn.

4.22(100v-102v)
Reginsmál
Titill í handriti

„Sigurðarkviða Fáfnisbana önnur“

Upphaf

Hvað er það fiska /er renn flóði í ...

Niðurlag

„... hilmis arfi / og hugin gladdi. “

Aths.

Hefst á lausamálskafla

Lausamálskafli í lok kvæðis er einnig inngangskafli næstu kviðu eða Fáfnismála

4.23(102v-105r)
Fáfnismál
Titill í handriti

„Frá dauða Fáfnis. Sigurðarkviða Fáfnisbana þriðja. Fáfnismál.“

Upphaf

Sveinn og sveinn hverjum / ertu sveini umborinn ...

Niðurlag

„... skjöldunga niður / fyr sköpum norna“

Aths.

Lausamálskafli í upphafi og að lokinni kviðu og víðar milli vísna.

4.24(105r-107rv)
Sigurdrífumál
Titill í handriti

„Sigurdrífumál (Brynhildarkviða Buðladóttur) “

Upphaf

... Hvað beit brynju / hví brá ég svefni.

Niðurlag

„... og þetta bundu þau eiðum / með sér.“

Skrifaraklausa

„Huc usg chartæ. Hér brast í Sæmundar-Eddu, og er sá brestur hér fylltur sem varð af söguþætti Sigurðar Fáfnisbana a Cap. 28 ad 38.Hoc Exempl 4 et al.“

Aths.

4.25(107bis, 1r-107bis 2v)
Úr Völsungasögu
Titill í handriti

„ad. fol. 60 b. eftir skrifað er í Exempl. a) með ungri hendi og næsta illri aflestrar, sakir daufs bleks, og að víða er of mikið af blöðunum skorið.“

Upphaf

Nú ríður Sigurður brott af Hindarfjalli

Skrifaraklausa

„ Þetta setjist inn eftir Sigurdrífumál, er hér í mínu exempl. endast á fol. 60 a, neðst en á næstu síðu byrjast Brynhildarkviða, manca a capite, hvern brest þessi tvö blöð eiga að fylla“

Aths.

Án titils

Inngangsorð Halldórs Hjálmarssonar, skrifara:

Efnisþráður eftir efni Völsunga sögu þar sem eyða er í Konungsbók eddukvæða.

Bl. 107bis, 1r-107bis, 2vsem eiga samkvæmt skrifara að fylgja á eftir Sigurdrífumálum standa milli bl. 107-108r/> þar sem Sigurðarkviða hin forna (nefnd Brynhildar kviða) hefst.

4.26(107v-108v)
Sigurðarkviða in forna. Brot af Sigurðarkviðu
Titill í handriti

„Brynhildarkviða manca a capite“

Upphaf

Hvað hefur Sigurður / til saka unnið ...

Niðurlag

„... enn eiturdropum innan fáðar.“

Aths.

Lausamálstexti að endaðri kviðunni með fyrirsögninni: Frá dauða Sigurðar.

4.27(108v-110r)
Guðrúnarkviða I
Titill í handriti

„Guðrúnar kviða“

Upphaf

Að var það er Guðrún / gjörðist að deyja ...

Niðurlag

„... er hún sár umm leit / á Sigurði.“

Aths.

Lausamálstexti sem á við Sigurðarkviðu fornu á að hálfu við Guðrúnarkviðu

Lausamálstexti að endaðri Guðrúnarkviðu.

4.28(110r-114v)
Sigurðarkviða hin skamma
Titill í handriti

„Kviða Sigurðar (hin skamma). (Brynhildarkviða)“

4.29(114v-115v)
Helreið Brynhildar
Titill í handriti

„Brynhildur reið helveg.“

Upphaf

Skaltu í gögnum / ganga eigi ...

Niðurlag

„... satt eitt sagðat / svo mun ég láta.“

Aths.

Stuttur lausamálstexti í upphafi.

4.30(115v-118r)
Guðrúnarkviða II (in forna)
Titill í handriti

„Dráp Niflunga (Niflungalok)“

„Kviða Guðrúnar (Guðrúnar harmur, it. Gjúkungakviða“

Upphaf

Mær var ég meyja / móðir mig fæddi ...

Niðurlag

„... þrágjarn í kör / það man ég gjarna“

Aths.

Langur lausmálstexti milli fyrirsagna

4.31(118r-119r)
Guðrúnarkviða III
Titill í handriti

„Capitulum. Herkja hét ambátt Atla 118r

„Kviða Guðrúnar118v

Upphaf

Hvað er það Atli / Buðlasonur ...

Niðurlag

„...svo að Guðrún þá / sinna harma.“

Aths.

Stuttu lausamálskafli milli fyrirsagna.

4.32(119r-121r)
Oddrúnargrátur
Titill í handriti

„Frá Borgnýju og Oddrúnu. “

„Oddrúnargrátur“

Upphaf

Heyrða eg segja / í söngvum fornum ...

Niðurlag

„. . . . nú er umgenginn / grátur Oddrúnar“

Aths.

Stuttur lausamálskafli milli fyrirsagna

4.33(121r-123v)
Atlakviða
Titill í handriti

„Dauði Atla“

„Atla kviða in grænlenska“

Upphaf

Atli sendi / ár til Gunnars ...

Niðurlag

„. . . .bónorð borið / biart áður sylti“

Skrifaraklausa

„Enn segir gleggra í Atlamálum inum Grænlenskum“

Aths.

Stuttur lausamálskafli milli fyrirsagna.

4.34(123v-129v)
Atlamál
Titill í handriti

„Atlamál in grænlensku“

Upphaf

Frétt hefur öld ófu þá / er endur um gjörðu ....

Niðurlag

„. . . ... þeirra þrámæli / hvargi er þjóð heyrir.“

Aths.

Laus miði 123v með athugasemd við Atlamál in grænlensku

4.35(131v-133r)
Guðrúnarhvöt
Titill í handriti

„Frá Guðrúnu“

„Guðrúnar hvöt “

Upphaf

Þá frá ég sennu / slíður fenglegsta . . .

Niðurlag

„ . . . að þetta tregrof / um talið væri“

Aths.

Stuttur lausamálskafli milli fyrirsagna

4.36(131r-132v)
Hamðismál
Titill í handriti

„Hamðismál“

Upphaf

Spruttu á tái / tregnar íðir ...

Niðurlag

„... en Hamðir hné / að húsbaki (bekkjum).“

Skrifaraklausa

„Þetta eru kölluð Hamðismál hin fornu. Hér endar Sæmundar Edda. Athugasemd með hendi Halldórs Hjálmarssonar: fylgjandi er ei í Exemplar 4“

4.37(133r-135v)
Rígsþula
Upphaf

Að kváðu ganga / grænar brautir . . .

Niðurlag

„ . . . egg að kenna / undir rjúfa. “

Skrifaraklausa

„Deesse videntur nonulla.“

Aths.

Án titils

Lausamálstexti án titils sem inngangur.

4.38(136r-139v)
Sólarljóð
Titill í handriti

„Sólarljóð “

Upphaf

Fé og fjörvi / vænti fyrða kind

Niðurlag

„... dauðum ró / hinum líkn sem lifa.“

Aths.

Athugasemdir við upphaf: 1. NB. Sólarljóð standa fremst í exempl. 4. 2. (Versionem Larinam D. Guðmundi Hugonis , Eccl. vide alibi) 3. . . . . . eftir hendi Séra Einars prófasts Halfdanarsonar og samanborið við exemplar 4

Efnisorð
4.38(139v-142r)
Heiðreks gátur
Titill í handriti

„Getspeki Heiðreks konungs eða gátur Gests blinda sem hann bar upp fyrir Heiðreki Reiðgotalandskóngi“

Upphaf

Hafa ég vildað

Niðurlag

„(... þau orð þín utan þik, ill vættur / og orm.)“

„... Véli skar aftan og skeindi / fjaðrar, því ber hann stýfðan stert.“

Aths.

Athugasemd skrifara við upphaf kvæðis: Þetta stendur allra seinast í Exempl. 4 með annarri hendi enn sjálf bókin að framan og þareftir er þetta skrifað

5(144r-147v)
Samtíningur af ýmsu tagi um sýslumenn í Dalasýslu
Aths.

Fyrstur er talinn Ormur Loftsson á Staðarhóli. Síðastur Kristján Skúlason Magnussen

Efnisorð

6(149r)
Efnisyfirlit Sæmundar Eddu
Titill í handriti

„Í þessari Sæmundar Eddu er blöðunum niðurraðað svoleiðis.“

Aths.

Efnisyfirlit Eddukvæðahluta handritsins þ.e. fjórða efnisþáttar

7(150r)
Enginn titill
Aths.

Á blaðinu stendur: Af bókasafni B.oga Benediktssonar merkt undir Littera B í Catalogo með nr. 2 Sub. lit B / Sæmundar Edda

Mögulegt að þetta blað hafi staðið framar getur hafa verið saurblað sjálfstæðs handrits, einhvers hluta þessa handrits.

8(152r)
Ýmsar athugasemdir um Prologus Snorra Eddu
Aths.

Efnisorð

Lýsing á handriti

Blaðefni

Pappír

Vatnsmerki

Blaðfjöldi
152 blöð, auk þess 5 seðlar, merktir 45bis 1, 45bis 2, 50bis, 74bis, 76 bis (207 mm x 164 mm) Auð blöð: 8v, 11v-12v, 14r, 41-43, 141r-141v, 144v-145v 150v-151v og 152v-153v.
Tölusetning blaða

Leifar af gamalli blaðsíðumerkingu 1-62 (44r-107r)

Skrifarar og skrift

Ýmsar hendur ; Skrifarar:

I. Halldór Hjálmarsson konrektor (1r-1v), (13v-40v)), (44v-143r?)

II. Óþekktur skrifari (2r-6v)

III. Óþekktur skrifari (7r-8v)

IV. Óþekktur skrifari (9r-11v)

V. [Hannes Finnsson?] (153v-154r)

Band

Laust úr bandi, með fylgir skinnkápa

Innsigli

Blöð 13 og 16 eru bréf, á 13r13r er nafn Vigfúsar Schevings sýslumanns ; Á 16v er innsigli og nafn Halldórs Hjálmarssonar konrektors á Hólum

Fylgigögn

Með handritinu liggja 7 seðlar og tengist efni þeirra handritinu

Með handritinu (í sérstökum umbúðum) liggja 8 sendibréf frá árabilinu 1767-1774, sem tekin hafa verið úr bandi. Sjö bréfanna eru til Halldórs Hjálmarssonar konrektors á Hólum, eitt til Þorgríms Þorlákssonar í Viðey. Innsigli eru á flestum bréfanna og á einu þeirra er stimpilmerki.

Uppruni og ferill

Uppruni
Ísland [1750-1825?]
Ferill

Eigandi handrits: B.ogi Benediktsson (151r)

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill
Sjöfn Kristjánsdóttir endurskráði ófullkomna efnisskráningu fyrir myndatöku, 25. janúar 2011 ; Handritaskrá, 1. b. ; Sagnanet 11. október 1999
Viðgerðarsaga

Athugað 1999

viðgert

Myndir af handritinu

243 spóla negativ 35 mm

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
« »