Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 166 b 8vo

Handrit hefur ekki verið myndað stafrænt

Um guði og gyðjur, Snorra-Edda og ýmis kvæði; Ísland, 1600-1699

Nafn
Loftur Guttormsson ; ríki 
Dáinn
1432 
Starf
Hirðstjóri 
Hlutverk
Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Hallur Magnússon 
Dáinn
1601 
Starf
 
Hlutverk
Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þórður Magnússon 
Starf
 
Hlutverk
Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Eyvindur Finnsson skáldaspillir 
Starf
 
Hlutverk
Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Hallgrímur Pétursson 
Fæddur
1614 
Dáinn
27. október 1674 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Ljóðskáld; Höfundur; Skrifari; Nafn í handriti  
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Ólafsson ; Grunnavíkur-Jón 
Fæddur
16. ágúst 1705 
Dáinn
17. júlí 1779 
Starf
Fræðimaður; Skrifari Árna Magnússonar 
Hlutverk
Skrifari; Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Sigurðsson 
Fæddur
17. júní 1811 
Dáinn
7. desember 1879 
Starf
Fræðimaður; Skjalavörður 
Hlutverk
Fræðimaður; Skrifari; Höfundur; Nafn í handriti ; Eigandi; Gefandi; Bréfritari; Viðtakandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Hákonarson 
Fæddur
1658 
Dáinn
1748 
Starf
Bóndi 
Hlutverk
Skrifari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Valgerður Hilmarsdóttir 
Fædd
15. maí 1956 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Tungumál textans
Íslenska

Innihald

1(1r-2v)
Um guðina og gyðjurnar
Upphaf

Júpiter hvörn þeir kölluðu föður …

Aths.

Texti á blaði 1 hefur skerts lítillega þar sem morknað hefur úr jöðrum blaðsins.

2(3r-26r)
Snorra-Edda
Titill í handriti

„Kónganöfn“

Upphaf

Kóngur er nefndur Halfdan …

Aths.

Brot af Skáldskaparmálum, Háttatali, og Skáldu sem samsvarar efnisatriði 6 í AM 166 a 8vo sem inniheldur útdrátt af annarri málfræðiritgerðinni eftir Codex Upsalensis og þriðju málfræðiritgerðina eftir AM 748 4to.

3(26v-26v)
Grottasöngur
Titill í handriti

„Kvæði þetta heitir Grottasöngur og ortu þær Fenja og Menja þá þær möluðu Fróða …“

Upphaf

Nú eru komnar til konungs húsa …

Niðurlag

„… er heimar kominn(!) “

Aths.

Óheill.

4(27r-31v)
Háttalykill
Titill í handriti

„Háttalykill Lofts Guttormssonar“

Aths.

Byrjar óheill í 6. erindi. Eftirfarandi eru erindi 7-75.

Efnisorð
5(31v-34v)
Háttalykill
Upphaf

Fyrst úr gýgjar gusti …

Aths.

Lykillinn er óheill og það vantar í hann erindi 17-33.

Sama efni og er í AM 166 a 8vo (efnisatriði 9).

Efnisorð
6(35r-40v)
Háttatalskvæði
Titill í handriti

„Þriðja háttatalskvæði, stúfur“

Upphaf

Flesta gleður falds rist …

Aths.

Sama efni og í AM 166 a 8vo (efnisatriði 10).

105 erindi.

Efnisorð
7(40v-42v)
Háttatal rímna
Titill í handriti

„Háttatal rímna Halls Magnússonar“

Aths.

46 erindi.

Efnisorð
8(42v-43v)
Sjálfdeilur Halls Magnússonar
Titill í handriti

„Hallur Magnússon upp telur í sínum sjálfdeilum fimmtíu […]hætti.“

Efnisorð
9(43v-45r)
Ýmislegt
Efnisorð
9.1(43v-44r)
Vísur Þórðar Magnússonar
Titill í handriti

„Þessar eftirfylgjandi vísur hefur kveðið Þórður Magnússon“

Upphaf

Yndis nær á Grund …

Efnisorð
9.2(44r-44v)
Bragarhættir
Efnisorð
9.3(44v-45r)
Kvennakenningar
Titill í handriti

„Í þessum vísum eru settar flestar kvennakenningar.“

Upphaf

Blíð er mær við móðir …

Efnisorð
9.4(45r)
Bjarkamál
Titill í handriti

„Úr Bjarkamálum“

Upphaf

Gramur inn gjöflati …

Efnisorð

10(45v-48v)
Sólarljóð
Titill í handriti

„Hér skrifast Sólarljóð“

Upphaf

Fé og fjörvi, rænti fyrða kind …

Efnisorð
11(48v)
Ljúflingsljóð
Titill í handriti

„Ljúflingsljóð“

Upphaf

Sofi sonur minn …

Aths.

Einungis fyrstu línur ljóðsins.

Efnisorð

12(49r-51v)
Hákonarmál
Titill í handriti

„Eyvindur skáldaspillir orti kvæði eitt um fall Hákonar kóngs og … það eru kölluð Hákonarmál og eru þeirra upphaf:“

Upphaf

Göndul og kögul sendi …

Efnisorð

13(51v-54r)
Fornmannavísur
Efnisorð

13.1
Vísur Ketils hængs
Titill í handriti

„Vísur Ketils hængs“

Upphaf

Hvað er þars …

Aths.

2 vísur.

Efnisorð

13.2
Svo [völv…..] um Örvar-Odd.
Titill í handriti

„Svo [völv…..] um Örvar-Odd.“

Efnisorð

13.3
Hafursgrið
Titill í handriti

„Hafursgrið“

Efnisorð

14(54v-55v)
Hávamál hin gömlu
Titill í handriti

„Hávamál hin gömlu“

Upphaf

Gáttir allar, áður gangi fram …

Efnisorð

15(56r-57v)
Aldarháttur Hallgríms Péturssonar
Titill í handriti

„Aldarháttur Hallgríms Péturssonar“

Upphaf

Endur og tíðum, var tíska hjá líðum …

Aths.

18 erindi. Endar óheill.

Fyrir framan Aldarháttinn eru uppskriftir á úreltum íslenskum orðum. Á blöðum 58r-60v eru nokkur vers og pennaprufur.

Efnisorð

16(61r-64r)
Fornskáldavísur
Titill í handriti

„Fornskáldavísur“

Aths.

Nýrri kvæði eru á blaði 64v.

Efnisorð

17(65r-65v)
Enginn titill
Upphaf

Funa brands, fróns lind …

Aths.

Huganlega efnisleg viðbót við Háttalykil (sjá blöð 31v-34r).

Efnisorð

Lýsing á handriti

Blaðefni
Pappír.
Blaðfjöldi
i + 65 + i blöð (1.blöð 1-64: 150-165 mm x 90-105 mm; 2) blað 65: 125 mm x 92 mm).
Tölusetning blaða

Síðari tíma blaðmerking 1-65.

Kveraskipan

Ellefu kver.

  • Kver I: blöð 1-4, 2 tvinn.
  • Kver II: blöð 5-8, 2 tvinn.
  • Kver III: blöð 9-12, 2 tvinn.
  • Kver IV: blöð 13-18, 3 tvinn.
  • Kver V: blöð 19-25, 3 tvinn + 1 stakt blað.
  • Kver VI: blöð 26-34, 4 tvinn + 1 stakt blað.
  • Kver VII: blöð 35-41, 3 tvinn 1 stakt blað..
  • Kver VIII: blöð 42-47, 3 tvinn.
  • Kver IX: blöð 48-53, 3 tvinn
  • Kver X: blöð 54-59, 3 tvinn
  • Kver XI: blöð 60-65, 2 tvinn + 2 stök blöð.

Ástand

  • Skv. handritaskrá Jóns Ólafssonar geymdu handritin AM 166a-b ýmist efni sem nú er glatað, s.s. Kappavísur Þórðar á Strjúgi, vísur Jóns lærða, Bjarnar á Skarðsá (uppskriftin af kvæðunum er í NKS 1894 4to), Sigurdrífumál, Völuspá, Vafþrúðnismál, Sigurðarkviðu, Glælognskviðu, Kusavísur og Kusaljóð, Fiskavísur sr. Hallgríms Péturssonar, Brynhildarljóð með skýringum, skýringar yfir vísur í Ólafs sögu Tryggvasonar og nýjan formála yfir bókina Eddu og ef til vill eitthvað fleira (sjá (Katalog (II) 2377:429).
  • Gert hefur verið við jaðar blaða þar sem úr þeim hefur morknað (sjá t.d. blað 1r og víðar).
  • Blöð eru blettótt og skítug (sjá t.d. blöð 7r, 42v-43r).

Umbrot

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 130 mm x 75-80 mm
  • Línufjöldi er ca 25-28 (á blaði 65 eru ca 18 línur hvoru megin).
  • Griporð eru víða (sjá t.d. blöð 52v og 63r).
  • Vísunúmer eru á spássíu (sjá t.d. á blaði 35r)
  • Á spássíu eru einnig víða dregin út atriði sem tengjast efni, s.s. bragarhættir (sjá t.d. blað 30v-31r).

Skrifarar og skrift

  • Ýmsar hendur og skriftargerðir; á blaði 24r er dæmi um kansellískrift, blendingsskrift er t.d. á blaði 27r og fljótaskrift á blaði 53r.

Skreytingar

  • Skrautlegir upphafsstafir (sjá t.d. blöð 26v og 15v-16r).

Fyrirsagnir eru með ýmsu móti (sjá t.d. á blöðum 1r, 3r, 15v og 40v).

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

Spássíugreinar eru víða eftir Jón Ólafsson úr Grunnavík.

Band

Band (170 mm x 125 mm x 25 mm) er frá 1964.

Strigi er á kili og hornum, spjöld eru klædd brúnyrjóttum pappír. Saumað á móttök.

Blandið er í brúnni strigaklæddri öskju

Fylgigögn

  • Lýsing Jóns Sigurðssonar á AM 166 a-b 8vo liggur með handritinu.
  • Laus seðill með upplýsingum um forvörslu bands.

Uppruni og ferill

Uppruni

Handritið er skrifað á Íslandi og tímasett til 17. aldar (Katalog II 2377:428-429).

Ferill

Árni Magnússon fékk handritið hjá Jóni Hákonarsyni á Vatnshorni 1702 (sjá seðil).

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 26. október 1977.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

VH skráði handritið 20-25. nóvember 2009; lagfærði í nóvember 2010, Kålund gekk frá handritinu til skráningar 15. mars 1890 í Katalog II>, bls. 428 (nr. 2377).

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
« »