Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 755 4to

Handrit hefur ekki verið myndað stafrænt

Edda — Snorra-Edda; Íslandi, 1623-1670

Nafn
Snorri Sturluson 
Fæddur
1178 
Dáinn
16. september 1241 
Starf
Lögsögumaður 
Hlutverk
Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Magnús Ólafsson 
Fæddur
1680 
Dáinn
1707 
Starf
Guðfræðingur 
Hlutverk
Skrifari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Ketill Jörundsson 
Fæddur
1603 
Dáinn
1. júlí 1670 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Skrifari; Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Magnús Ólafsson 
Fæddur
1573 
Dáinn
22. júlí 1636 
Starf
Prestur; Skáld 
Hlutverk
Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Halldóra Ketilsdóttir 
Fædd
1640 
Dáin
14. febrúar 1727 
Starf
 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Valgerður Hilmarsdóttir 
Fædd
15. maí 1956 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Fædd
2. júní 1976 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Giovanni Verri 
Fæddur
20. desember 1979 
Starf
Stúdent 
Hlutverk
student 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fædd
14. janúar 1954 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Már Jónsson 
Fæddur
19. janúar 1959 
Starf
 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Tungumál textans
Íslenska

Innihald

1(1r-61v)
EddaSnorra-Edda
1.1(1r-32v)
Fyrri partur Eddu
Aths.

Neðri hluti blaðs 32v er auður. Blöð 33r-34v eru auð.

1.1.1(1-3r)
Prologus
Upphaf

Almáttigur Guð skóp himin og jörð …

Niðurlag

„… og telja þeir Noregskonungar sínar ættir til hans og svo jarlar og aðrir ríkismenn.“

Aths.

Stytt útgáfa af Prologus Snorra-Eddu

1.1.2(3r-19v)
Gylfaginning
Upphaf

Gylfi kóngur var maður vitur …

Niðurlag

„… og er fyrir þá sök laxinn síðan aftur mjór.“

Aths.

Stytt útgáfa af Gylfaginningu; án fyrirsagnar í handriti.

1.1.3(20r-32r)
Skáldskaparmál
Upphaf

Maður er nefndur Ægir …

Niðurlag

„… harma Erps of barmar.“

Aths.
Texti Skáldskaparmála er styttur, aðeins er stuttur útdráttur úr mörgum sagnanna og mörgum kenningavísum er sleppt.

Endar með erindi úr Ragnarsdrápu Braga skálds (sbr. blað 32r).

1.1.4(32v-32v)
Eftirmáli
Upphaf

Þessar þvílíkar dæmisögur hafa fyrirmenn diktað …

Niðurlag

„… af fyrra parti þessarar bókar er hér eftir fylgir.“

1.2(35r-61v)
Síðari partur Eddu.
Titill í handriti

„Annar partur Eddu, um kenningar“

1.2.1(35r-59v)
Kenningar fornra skálda
Upphaf

Í hinum fyrra partinum voru ritaðar þær frásögur …

Niðurlag

„… og fjöru eða skerja; eng sjóvar “

Aths.

Textinn er byggður á útgáfu Resens (sbr. Faulkes 1979:124).

1.2.2(59v-60r)
Eftirmáli
Upphaf

Þessar eru nokkurra hluta kenningar …

Niðurlag

„… en ekki hvörsu lengi hann var að.“

1.3(60r-60v)
Fuglagátur
Upphaf

Bóndi nokkur sendi húskarl sinn morgun einn …

Niðurlag

„… gettu hvað þeir heita.“

Aths.

Síðasta gátan um fugla er hugsanlega skrifuð með annarri hendi: Fjörðu leit eg fugla á stræti

Efnisorð

1.4(61r- 61v)
Svo kvað Arnór J. J. skáld.
Titill í handriti

„Svo kvað Arnór J. J. skáld.“

Niðurlag

„… allrauðan sá eg falla.“

Efnisorð
1.5(61v)
Snák nauðar
Titill í handriti

„Svo kvað séra Magnús Ólafsson um vetrarfar anno 1610.“

Upphaf

Snák nauðar …

Niðurlag

„… búkallar rú vallar stalla.“

Efnisorð

Lýsing á handriti

Blaðefni
Pappír.
Blaðfjöldi
61 blað (215 mm x 165 mm). Neðri hluti neðri hluti blaðs 32v er auður; blöð 33r-34v eru auð; blað 60v er autt að mestu.
Tölusetning blaða

  • Blaðmerkt er með blýanti 1-61.

Kveraskipan

Tíu kver.

  • Kver I: blöð 1-6; 3 tvinn.
  • Kver II: blöð 7-12; 3 tvinn.
  • Kver III: blöð 13-18; 3 tvinn.
  • Kver IV: blöð 19-24; 3 tvinn.
  • Kver V: blöð 25-30; 3 tvinn.
  • Kver VI: blöð 31-34; 2 tvinn.
  • Kver VII: blöð 35-42; 4 tvinn.
  • Kver VIII: blöð 43-50; 4 tvinn.
  • Kver IX: blöð 51-58; 4 tvinn.
  • Kver X: blöð 59-61; 1 tvinn + 1 stakt blað.

Ástand

  • Smitblettur er við innri spássíu blaða efst; hann má rekja í gegnum fyrri hluta handritsins (sbr. t.d. blöð 5v-6r, 30v-31r).
  • Minni blettur og ekki eins víðfemur er við innri spássíu neðst (sbr. t.d. blöð 15v-16r).

Umbrot

  • Dálkar eru tveir frá miðju blaði 3-32r annars einn dálkur.
  • Leturflötur er ca 170-180 mm x 130-138 mm
  • Línufjöldi á blaði er ca 20-25
  • Innri og ytri spássíur eru afmarkaðar línum dregnum með þurroddi, eða hugsanlega hefur verið brotið upp á blöð; þar sem blöð eru tvídálka (blöð 3-32r) hefur sami háttur verið hafður á til að marka fyrir miðju blaðsins en þar er ennfremur blekdregin lóðrétt lína.
  • Griporð eru á stöku stað (sbr. griporð eru á blaði 4vb og 6v en ekki á blöðum 5r-6r.

Skrifarar og skrift

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

  • Spássíugreinar eru á stöku stað (sbr. á blöðum 4r-5v, blaði 8r, 10r, 11r, 13v-14v og víðar.

Band

Pappaband (220 mm x 173 mm x 15 mm). Blár safnmarksmiði er á kili.

Fylgigögn

  • Einn seðill (207 mm x 164 mm) er fremst á milli fremra spjaldblaðs og blaðs 1r með hendi Árna Magnússonar. Þar á eru upplýsingar um skrifara og feril „Edda Snorronis. Ex impresso Exemplari latino. manu Ketelli Jorundum. feingen hia Modursystur minne Halldoru Ketilsdöttur.“.

Uppruni og ferill

Uppruni

Handritið er skrifað á Íslandi en virkt skriftartímabil Ketils Jörundssonar var ca 1623-1670. Kålund tímasetti handritið til 17. aldar (Katalog (II) 1889:178).

Ýmis handrit Laufás-Eddu, Konungsbókar Snorra-Eddu og útgáfa Resens hafa verið notuð sem fyrirmynd að textanum í þessu handriti (sbr. Faulkes 1979:123-124). Formáli Magnúsar Ólafssonar er hér ekki með.

Ferill

Árni Magnússon fékk handritið hjá móðursystur sinni Halldóru Ketilsdóttur (sbr. seðil).

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 29. september 1976.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

VH skráði handritið 15. júní 2009; lagfærði í janúar 2011.

  DKÞ skráði handritið 25. nóvember 2003.

Kålund gekk frá handritinu til skráningar 25. nóvember 1888.Katalog II>,bls. 178 (nr. 1871).

GV sló inn texta af seðlum Árna Magnússonar undir umsjón ÞS og með hliðsjón af gögnum frá MJ.

Myndir af handritinu

  • Stafrænar myndir á www.sagnanet.is.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.
  • Filma á Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi, gerð af KPG í júní 1977.

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Faulkes 1979:124
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Faulkes 1979:123-124
« »