Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 604 a 4to

Skoða myndir

Rímnabók; Ísland, 1540-1560

Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Sigurðsson 
Fæddur
17. júní 1811 
Dáinn
7. desember 1879 
Starf
Fræðimaður; Skjalavörður 
Hlutverk
Fræðimaður; Skrifari; Höfundur; Nafn í handriti ; Eigandi; Gefandi; Bréfritari; Viðtakandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
LATIN SMALL LETTER O WITH CURLLATIN SMALL LETTER O WITH CURL

[Special character shown similar to its original form.]

Nafn
Jón Ólafsson ; Grunnavíkur-Jón 
Fæddur
16. ágúst 1705 
Dáinn
17. júlí 1779 
Starf
Fræðimaður; Skrifari Árna Magnússonar 
Hlutverk
Skrifari; Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Páll Jónsson Vídalín 
Fæddur
1667 
Dáinn
18. júlí 1727 
Starf
Lögmaður; Attorney 
Hlutverk
Eigandi; Höfundur; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Magnús Jónsson ; Digri 
Fæddur
17. september 1637 
Dáinn
23. mars 1702 
Starf
Bóndi 
Hlutverk
Skrifari; Höfundur; Ljóðskáld; Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Pétur Bjarnason 
Dáinn
1718 
Starf
Bóndi 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Staðarhóll 
Sókn
Saurbæjarhreppur 
Sýsla
Dalasýsla 
Svæði
Vestfirðingafjórðungur 
Land
Ísland 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fædd
14. janúar 1954 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Fædd
2. júní 1976 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Giovanni Verri 
Fæddur
20. desember 1979 
Starf
Stúdent 
Hlutverk
student 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Már Jónsson 
Fæddur
19. janúar 1959 
Starf
 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Dall, Birgitte 
Fædd
1912 
Dáin
1989 
Starf
Forvörður 
Hlutverk
Bókbindari 
Ítarlegri upplýsingar
Tungumál textans
Íslenska

Innihald

1(1r-9v (s. 1-18))
Filipórímur
Titill í handriti

„Filippus rímur. viii.“

Upphaf

Æfintýrin forn og fróð …

Niðurlag

„… lokið er fræði öllu.“

Aths.

Fyrirsögn á efri spássíu.

Átta rímur.

Notaskrá
Efnisorð
2(9v-20r (s. 18-39))
Áns rímur bogsveigis
Titill í handriti

„Áns rímur átta með (?)“

Upphaf

Fræðið hefi eg fólki veitt …

Niðurlag

„… fari þeir með sem slíkar.“

Aths.

Fyrirsögn á efri spássíu.

Átta rímur.

Notaskrá
Efnisorð
3(20r-27v (s. 39-54))
Hemingsrímur
Titill í handriti

„Hemings rímur vi.“

Upphaf

Fyrr í heimi skáldin skýr …

Niðurlag

„… að Óðinn missti.“

Aths.

Fyrirsögn á efri spássíu.

Sex rímur.

Notaskrá

Hemingsrímur, 1928.

Efnisorð
4(27v-37v (s. 54-74))
Konráðsrímur
Titill í handriti

„Konráðs rímur viii“

Upphaf

En þó að Rögnis rósar flóð …

Niðurlag

„… finnst í harma hljóði.“

Aths.

Fyrirsögn á efri spássíu.

Átta rímur.

Notaskrá

Riddararímur, 1881.

Efnisorð
5(38r-40v (s. 75-80))
Herburtsrímur
Titill í handriti

„Herburts rímur iiii“

Upphaf

Margra verður ljóða loft …

Niðurlag

„… hafi þeir hróður sem vilja.“

Aths.

Fyrirsögn á efri spássíu.

Fjórar rímur.

Notaskrá
Efnisorð
6(40v-41v (s. 80-82))
Reinaldsrímur (gömlu)
Upphaf

Efna vilda eg orða þings …

Niðurlag

„… Lúpus skeði og lafðungs niður …“

Aths.

Fyrirsögn á efri spássíu.

Enda í 16. vísu annarrar rímu. Eyða aftan við. Sjá niðurlag í AM 604 b 4to.

Efnisorð

Lýsing á handriti

Blaðefni
Skinn.
Blaðfjöldi
i + 41 + i bl. (203-205 mm x 146-148 mm). Nokkur blöð eru óregluleg í lögun (bl. 7r-8v, 12, 14, 23, 24, 31-32, 37).
Tölusetning blaða

Handritið hefur verið blaðsíðumerkt síðar með bleki, 1-82.

Kveraskipan

Blöðin voru öll stök en hafa nú verið límd á móttök í nýju bandi.

Ástand

  • Mörg blaðanna eru með götum og rifum, flestum upprunalegum og skemma því ekki texta (t.d. bl. 37).
  • Saumgöt eru á innri spássíu margra blaða, einkum framarlega í handritinu.
  • Sum blöðin eru skítug og dökk, t.d. bl. 1v, 2r, 10r, 18r, 25v, 34r, 41r-v.

Umbrot

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 160-165 mm x 113-117 mm.
  • Línufjöldi er 32-33.
  • Stafir eru dregnir út úr leturfleti á hverri síðu (sjá t.d. bl. 20r-v).

Skrifarar og skrift

Óþekktur skrifari, árléttiskrift.

Skreytingar

Fyrsti upphafsstafur rauður og grænn (bl. 1r).

Pennaflúraðir upphafsstafir víða, sjá t.d. bl. 4r, 5r, 6v, 9v, 11r, 13v, 20r, 26v, 27v, 32r, 33r, 35v, 38r, 40v og víðar.

Ýmiskonar skrautflúr víða, blóm og laufteinungar, oft á neðri spássíu (t.d. 6r, 7v, 13r, 19r, 20r-v, 21r-v, 29v, 30r-v, 31r-v, 34v).

Teikning af dreka á neðri spássíu bl. 19v og 29r og af hönd á neðri spássíu bl. 26r.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

Band

Band frá desember 1977 (217 mm x 175 mm x 33 mm). Pappaspjöld klædd fínofnum líndúk. Leður á kili og hornum. Blöðin eru límd á móttök. Saurblöð tilheyra bandi.

Gamalt band fylgir.

Fylgigögn

  • Fastur seðill (73 mm x 139 mm) fremst með efnisyfirliti handritsins á rektóhlið með yngri hendi.
  • Þrír fastir seðlar fremst með hendi Árna Magnússonar:
    • Fastur seðill (57 mm x 130 mm með upplýsingum um aðföng bókarinnar á rektóhlið „Rïmna bök frä Petre Biarnasyni ä Stadar höle, mier send til eignar 1707. ä alþing.“
    • Fastur seðill (166 mm x 106 mm, tvinn) með skrá yfir efni handritsins með athugasemdum við þær rímur sem Árni hefur látið skrifa upp „(1r) philporimur. 8. Ans rimur. 8. +Hemings rijmur + Conradz rimur: Herburtz rimur. + Reinallz rimur, vantar miked + Andrarimur eru uppskrifadar. Landresrimur. + Hialmþers rïmur eru skrifadar + Fridþiofs rimur eru skrifadar + Haralldz rimur Hringsbana eru skrifadar + Grims og Hialmars rimur eru skrifadar + Haldanar rimur Bronufostra eru skrifadar. (1v) Blaus og viktors rimur Bærings rimur. Dinus rimur. Rimur af Hring og Tryggva. Sigurdar þogla rimur. + Ormars rimur eru skrifadar Þiofarimur (af Jlluga verra versta) Vilmundar rimur defect + Jarlmanns rimur, defect. + Skalld helgarimur eru uppskrifadar. (2r) Færeyngarimur, vantar i og framan vid Sorla rimur, vantar aptanvid. + aptan af Odins rimum (þrimlum). + Lokrur (um loka laufeyarson). + Volsungs rïmur hins oborna. Hectors rimur vantar framan vid. Ulfhams rimur. [undirstrikað:] Damustarimur. Ulfhams rimur. Klerka rimur. Saulus og Nikanors Rimur. (2v er auð) “
    • Seðill (165 mm x 105 mm) um annað rímnabrot sem Jón Ólafsson nefnir einnig í skrá sinni (AM 477 fol.), aftan við upptalningu efnisins í AM 604 a-h 4to. Á brotinu, sem nú er glatað, voru hlutar úr Rímum af Reinald og Rósu, — Hemingsrímum, — Rímum af Konráði keisarasyni, — Herburtsrímum, — Þrymlum og — Lokrum og framan af — Völsungsrímum. Árni Magnússon fékk þetta brot frá Páli Vídalín lögmanni á Alþingi árið 1705 en Páll hefur líklega fengið frá tengdaföður sínum, Magnúsi Jónssyni í Vigur, sem dó 1702 (sbr. Jón Helgason 1975:241).

Uppruni og ferill

Uppruni

  • Handritið var skrifað á Íslandi. Það er tímasett til ca 1550 (sbr. ONPRegistre, bls. 457), en til fyrri hluta 16. aldar í Katalog II, bls. 5.
  • Handritið var áður hluti af stærri bók sem innihélt einnig AM 604 b-h 4to.
  • Kålund ber skriftina saman við þá sem er í AM 713 4to (Katalog II 1894:5).

Ferill

Bókina sem handritið tilheyrði fékk Árni Magnússon senda til eignar á Alþingi 1707, frá Pétri Bjarnasyni á Staðarhóli (sbr. seðil). Jón Ólafsson úr Grunnavík lýsir bókinni sem óinnbundinni og þverhandarþykkri í handritaskrá sinni í AM 477 fol. Eftir það hefur henni verið skipt upp í átta pappahefti.

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 26. apríl 1978.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

ÞS skráði samkvæmt reglum TEI P512.-31. ágúst 2009 og síðar.

DKÞ færði inn grunnupplýsingar 28. ágúst 2003.

Kålund gekk frá handritinu til skráningar 1. febrúar 1888(sjá Katalog I 1889:761 (nr. 1503).

GV sló inn texta af seðlum Árna Magnússonar undir umsjón ÞS og með hliðsjón af gögnum frá MJ.

Viðgerðarsaga

Bundið af Birgitte Dall í desember 1977. Eldra band fylgir.

Viðgert af Birgitte Dall í febrúar 1965.

Myndir af handritinu

  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.
  • Ljósprent í Corpus Codicum Islandicorum Medii Aevi XI (1938).

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Riddara-rímur, STUAGNLed. Theodor Wisén1881; IV
Íslenzkar miðaldarímur II: Áns rímur bogsveigis, ed. Ólafur Halldórsson1973; IV
Hemingsrímur
Riddararímur
Ordbog over det norrøne prosasprog: Registreed. Den arnamagnæanske kommision
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Corpus Codicum Islandicorum Medii Aevi XI
« »