Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 458 4to

Handrit hefur ekki verið myndað stafrænt

Egils saga Skallagrímssonar; Ísland, 1600-1640

Nafn
Jón Pálsson 
Fæddur
1688 
Dáinn
1771 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Bréfritari; Skrifari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
LATIN SMALL LETTER O WITH CURLLATIN SMALL LETTER O WITH CURL

[Special character shown similar to its original form.]

Nafn
Magnús Markússon 
Fæddur
1671 
Dáinn
22. nóvember 1733 
Starf
Prestur; Rektor 
Hlutverk
Eigandi; Höfundur 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Einarsson 
Fæddur
1674 
Dáinn
11. september 1707 
Starf
Konrektor 
Hlutverk
Höfundur; Eigandi; Bréfritari; Skrifari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Valgerður Hilmarsdóttir 
Fædd
15. maí 1956 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Guðrún Ingólfsdóttir 
Fædd
1. maí 1959 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Ehlert, Otto 
Starf
Binder 
Hlutverk
Bókbindari 
Ítarlegri upplýsingar
Tungumál textans
Íslenska

Innihald

(1r-82v (bls. 1-162))
Egils saga Skallagrímssonar
Titill í handriti

„Af Kvöldúlfi“

Upphaf

Maður hét Úlfur og var Bjálfason og Hallberu …

Niðurlag

„… hafði átt í víking sjö orustur.“

Aths.

Höfuðlausn er varðveitt hér svo og 1. vísa — Sonatorreks.

Lýsing á handriti

Blaðefni
Pappír.
Blaðfjöldi
ii + 82 + i blöð (183 mm x 154 mm), þar með talið blað 8bis (bls. 15 og 16 eru tvítaldar). Blað 81v er autt að mestu (11 línur skrifaðar) og um það bil helmingur blaðs 78v.
Tölusetning blaða

  • Blaðsíðumerking 1-162 (bls. 15-16 eru tvítaldar (8bis)).

Kveraskipan

Ellefu kver.

  • Kver I: blöð 1-8 + 8bis, 4 tvinn + 1 stakt blað.
  • Kver II: blöð 9-16, 4 tvinn.
  • Kver III: blöð 17-22, 2 tvinn+ 2 stök blöð.
  • Kver IV: blöð 23-30, 4 tvinn.
  • Kver V: blöð 31-38, 4 tvinn.
  • Kver VI: blöð 39-46, 4 tvinn.
  • Kver VII: blöð 47-54, 4 tvinn.
  • Kver VIII: blöð 55-62, 4 tvinn.
  • Kver IX: blöð 62-70, 4 tvinn.
  • Kver X: blöð 71-79, 3 tvinn + 3 stök blöð.
  • Kver XI: blöð 80-81, 1 tvinn.

Ástand

  • Blöð eru víða blettótt og skítug (sjá t.d. blöð18v-19r).
  • Blað 78 er minna en önnur blöð handritsins; innskotsblað skrifarans sjálfs.

Umbrot

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 150-155 mm x 125-130 mm.
  • Línufjöldi er ca 26.
  • „w“ eða „v“ á spássíu er merki um vísu í textanum (sjá 48v-49v).
  • Ónúmeraðar kaflafyrirsagnir eru á stöku stað (sjá t.d. á blöðum 10r og 17v-18r).

Skrifarar og skrift

  • Með hendi séra Jóns Pálssonar (sbr. Jón Helgason, Nordæla. Afmæliskveðja til prófessors, dr. phil. og jur: Sigurðar Nordals (Rv.1956), 126-28), blendingsskrift.

Skreytingar

  • Á stundum er fyrsta lína eða orð við efnisskil með stærra og settara letri en meginmálið (sjá t.d. blöð1v og 7r).

Nótur

  • Nótur á bókfelli í eldra bandi.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

  • Titill á efri spássíu á blaði 1r er með yngri hendi: „Eigla“.

Band

Band (187 mm x 163 mm x 18 mm) er frá árunum 1880-1920.

  • Spjöld eru pappírsklædd, strigi er á kili og hornum.

  • Í eldra bandi voru spjöld og kjölur klædd bókfelli úr latnesku helgisiðahandriti með nótum.  

Fylgigögn

  • Seðill (153 mm x 141 mm) skrifaður af ritara Árna Magnússona, með viðbót með hendi Árna sjálf: „Eigils saga Skallagrimssonar feingenn af Jone Einarssyne, Ut tekenn ur bök er vered hafde eige Hr Þorlaks Skulasonar 1621. Sidann hafdi Gudbrandur Þolaksson giefed Jone (nockrum) Jonssyne bökina. Jon Jonsson, fieck Sr Þorsteine Jossyne (a Eydum) hana 1662. Enn Sr Þorsteinn Jonsson gaf hana Kristrunu dotur sinne 1678, ä Eydum, Jon prentare Snorrason, meinar þetta sie hond Halldors ä Syslustodum i Kræklingahlid Skolameistarann Magnus Markusson, meinar þad sie ecki hans hond, og pretenderar þö hana grant ad þeckia. qvicqvid hit, þä skrifadi halldor iafnliga rängt.“.

Uppruni og ferill

Uppruni

Handritið er skrifað á Íslandi og tímasett til ca 1600-1640, en til fyrri hluta 17. aldar í Katalog I, bls. 648.

Það var áður hluti af stærri bók. Í þeirri bók voru einnig AM 380 4to, AM 404 4to og AM 446 4to. Jón Snorrason prentari áleit Halldór á Sílastöðum skrifara en Magnús Markússon skólameistari taldi svo ekki vera (sbr. seðil).

Uppskriftin er að hluta til eftir Aug. 9 10 4to í Wolfenbüttel (sbr. AM 450 a 4to) en einnig eftir AM 132 fol. AM 128 fol er hins vegar skrifað eftir AM 458 4to.

Ferill

Árni Magnússon fékk handritið frá Jóni Einarssyni á Hólum, úr bók sem verið hafði í eigu Þorláks Skúlasonar biskups 1641. Guðbrandur Þorláksson gaf hana síðan Jóni Jónssyni, sem gaf hana séra Þorsteini Jónssyni á Eiðum 1662. Þorsteinn gaf hana svo Kristrúnu dóttur sinni á Eiðum,1678  (sbr.seðil).

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 17. mars 1995.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

VH skráði handritið 2. apríl 2009; lagfærði í desember 2010, GI skráði 10. desember 2001.

Kålund gekk frá handritinu til skráningar í nóvember 1886. Katalog I; bls. 648 (nr. 1230).

Viðgerðarsaga

Viðgert í ágúst til október 1994.

Bundið af Otto Ehlert á árunum 1880-1920.

Myndir af handritinu

  • Stafrænar myndir á www.sagnanet.is.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi, sem keypti þær af Arne Mann Nielsen í ágúst 1986. Á sama tíma keypti SÁM reneg.filmu af Det Arnamagnæanske Institut (askja nr. 270).

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Laurentius saga biskups, Rit Handritastofnunar Íslandsed. Árni Björnsson1969; 3: s. lxxiv, 155 p.
The Saga manuscript 9. 10. Aug. 4to in the Herzog August Library, Wolfenbüttel, ed. Jón Helgason1956; 3: s. xxxi p., facsim.: [179] p.
Egils saga Skallagrímssonar. Bind I. A-redaktionen, ed. Bjarni Einarsson2001; 19
Bjarni Einarsson„Om den Arnamagnæanske kommissions udgave af Egils saga Skallagrímssonar (1809)“, 2010; 21: s. 7-17
Michael ChesnuttEgils saga Skallagrímssonar. Bind III. C- redaktionen, 2006; 21
Egils saga Skallagrímssonar, tilligemed Egils större kvad, ed. Finnur Jónsson1886-1888; 17
Jóns saga Hólabyskups ens helga, ed. Peter Foote2003; 14
Jón Helgason„Athuganir um nokkur handrit Egils sögu“, Nordæla1956; s. 110-148
Ólafur HalldórssonGrænland í miðaldaritum
Forrest S. ScottEyrbyggja saga. The vellum tradition, 2003; 18
Stefán Karlsson„Halldór Guðmundsson, norðlenzkur maður“, Opuscula1970; IV: s. 83-107
Stefán Karlsson„Skrifarar Þorláks biskups Skúlasonar“, Skæðagrös. Skrif til heiðurs Sigurjóni Björnssyni sjötugum 25. nóvember 19961997; s. 175-200
« »