Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 151 4to

Handrit hefur ekki verið myndað stafrænt

Jónsbók — Kristinréttur Árna biskups — Lagaákvæði, tilskipanir o.fl.; Ísland, 1440-1460

Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Sigurðsson 
Fæddur
17. júní 1811 
Dáinn
7. desember 1879 
Starf
Fræðimaður; Skjalavörður 
Hlutverk
Fræðimaður; Skrifari; Höfundur; Nafn í handriti ; Eigandi; Gefandi; Bréfritari; Viðtakandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Fædd
2. júní 1976 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Tungumál textans
Íslenska

Innihald

1(2r)
Formáli um setningu héraðsþingsFormáli um uppsögn héraðsþings
Aths.

Viðbót frá lokum 15. aldar (sbr. ONPRegistre, bls. 446 og Katalog I, bls. 446).

Óheil, máð burt að hluta.

Neðsti þriðjungur síðunnar auður.

Efnisorð
2(2v-108v)
Jónsbók
Aths.

Kristindómsbálki sleppt. Farmannalög síðasti bálkurinn.

Efnisorð
3(108v-130r)
Kristinréttur Árna biskups
Titill í handriti

„hier hefur hinn nyara kristinn rett …“

4(130r-132r)
Enginn titill
Aths.

Viðbætur á upprunalega auð blöð.

4.1(130r:9-130v)
Um félag hjónaAlþingissamþykkt um vinnufólk
Aths.

Viðbætur frá c1490 (sbr. ONPRegistre, bls. 446).

Efnisorð
4.2(131r-131v)
Um skyldleika hjóna
Aths.

Viðbót frá 15.-16. öld (sbr. Katalog I, bls. 434).

Efnisorð
4.3(131v)
Erfðavísur
Titill í handriti

„erfda-wijsur“

Aths.

Viðbót frá 15.-16. öld (sbr. Katalog I, bls. 434).

4.4(132r)
Tíundargjörð á Íslandi
Titill í handriti

„Tyundar giord a Islande“

Aths.

Viðbót (6 línur) frá 16. öld (sbr. ONPRegistre, bls. 446).

Pennakrot o.þ.h. neðan við og á bl. 132v.

Efnisorð
5(133r-140r)
LagaformálarLagaákvæðiTilskipanirGamli sáttmáli
Aths.

Viðbætur á innskotsblöðum með ýmsum höndum frá c1500 (sbr. ONPRegistre, bls. 446, og Katalog I, bls. 434).

Efnisorð
Enginn titill
Aths.

Lýsing á handriti

Blaðefni
Skinn
Blaðfjöldi
140 blöð ().
Skrifarar og skrift
Skreytingar

Upphafsstafir í ýmsum litum.

Rauðritaðar fyrirsagnir.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

  • Viðbót frá lokum 15. aldar á bl. 2r (sbr. ONPRegistre, bls. 446 og Katalog I, bls. 434).
  • Viðbætur frá 15. og 16. öld á bl. 130r-132r, sem upprunalega voru auð (sbr. ONPRegistre, bls. 446 og Katalog I, bls. 434) (sjá efni).
  • Bl. 133r-140r innskotsblöð frá c1500 (sbr. ONPRegistre, bls. 446, og Katalog I, bls. 434).
  • Tvær línur úr fornkvæði á spássíu bl. 9r, skrifaðar c1600 (sbr. Katalog I, bls. 434).
  • Ein vísa úr ferskeyttri rímu (mögulega rímunum af Hrómundi Greipssyni) á spássíu bl. 80v, skrifuð á 17. öld (sbr. Katalog I, bls. 434).
  • Fjögurra lína vers með gamansömu innihaldi á spássíu bl. 139v, skrifað í lok 15. aldar (sbr. Katalog I, bls. 434).
  • Uppköst að vísum á spássíum bl. 124v og 138v (sbr. Katalog I, bls. 434).
  • Ýmis mannanöfn, athugasemdir eigenda o.þ.h. víða í handritinu.
  • Ýmiskonar pennakrot á spjaldblöðum og á bl. 1, 132r-132v og 140v.

Fylgigögn

  • Fastur seðill ( mm x mm) með hendi Árna Magnússonar. Inniheldur efnisyfirlit.
  • Fastur seðill ( mm x mm) með hendi Árna Magnússonar. Inniheldur upplýsingar um hvenær og frá hverjum hann fékk handritið.
  • Nákvæm efnislýsing Jóns Sigurðssonar liggur með í öskju.

Uppruni og ferill

Uppruni

Meginhluti handritsins er tímasettur til c1450 (sbr. ONPRegistre, bls. 446), en til 15. aldar í Katalog I, bls. 433. Um viðbætur og innskotsblöð sjá að ofan.

Ferill

Árni Magnússon fékk handritið árið 1706, frá Jóni Vídalín biskupi, sem fékk það frá séra Bjarna Einarsyni á Ási í Fellum.

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 21. nóvember 1974.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

Tekið eftir Katalog I, bls. 433-434 (nr. 816). Kålund gekk frá handritinu til skráningar í október 1886. DKÞ skráði 21. júlí 2003.

Myndir af handritinu

Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Ordbog over det norrøne prosasprog: Registreed. Den arnamagnæanske kommision
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Íslenzkt fornbréfasafn I. 834-1264
„Et brudstykke af Kongespejlet: Med bemærkninger om indholdet af AM 668,4°“, ed. Hans Bekker-Nielsens. 105-112
Kvæðabók úr Vigur AM 148, 8vo, Íslenzk rit síðari alda. 2. flokkur. Ljósprentanired. Jón Helgason
Íslenzk fornkvæði. Islandske folkeviser, ed. Jón Helgason1962-1981; 10-17
Bernhard LuxnerOn the history of the Icelandic pronouns nokkur and nokkuð : an examination of selected manuscripts from the 13th to the 16th century
Magnús Lyngdal MagnússonKristinréttur Árna frá 1275. Athugun á efni og varðveizlu í miðaldahandritum
Magnús Lyngdal Magnússon„"Kátt er þeim af kristinrétti, kærur vilja margar læra". Af kristinrétti Árna, setningu hans og valdsviði“, 2004; 15: s. 43-90
Yelena Sesselja Helgadóttir (Yershova)Íslenskar lausavísur og bragfræðilegar breytingar á 14.-16. öld, Són. Tímarit um óðfræði2005; 3: s. 9-28
« »