Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 343 fol.

Skoða myndir

Jónsbók; Ísland, 1330-1340

Nafn
Jón Vídalín ; Indíafari 
Fæddur
27. ágúst 1758 
Dáinn
5. apríl 1836 
Starf
Stýrimaður 
Hlutverk
Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Jón Dan Magnússon 
Fæddur
1654 
Dáinn
28. mars 1691 
Starf
Bóndi 
Hlutverk
Eigandi; Skrifari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Ingibjörg Pálsdóttir 
Fædd
1654 
Dáin
1740 
Starf
 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fædd
14. janúar 1954 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Fædd
2. júní 1976 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Tungumál textans
Íslenska

Innihald

(1v-90r)
Jónsbók
Upphaf

Magnús með Guðs miskunn …

Niðurlag

„… en virði þó til fullra aura.“

Notaskrá
Efnisorð

Lýsing á handriti

Blaðefni
Skinn.
Blaðfjöldi
iii + 91 + i blað (278 mm x 195 mm). Bl. 90v-91v eru auð. Bl. 1r upprunalega autt.
Tölusetning blaða

Handritið hefur verið blaðmerkt síðar með rauðu bleki, 1-90. Aftasta blaðið er ómerkt.

Umbrot

  • Tvídálka.
  • Leturflötur er ca 200-201 mm x 140 mm.
  • Línufjöldi er 26-28.
  • Víða er strikað fyrir línum (sjá t.d. bl. 17r og 77r).
  • Síðutitlar.

Skrifarar og skrift

Að mestu með einni hendi óþekkts skrifara, textaskrift.

Skreytingar

Litmyndir víða, einkum í upphafsstöfum, til dæmis á bl. 1v, 2v, 14v, 24r, 84r.

Upphafsstafir í ýmsum litum, einkum rauðum og grænum, margir mikið skreyttir, t.d. á bl. 6r, 33r, 37v, 63v, 68v 77v, 81r.

Rauðritaðar fyrirsagnir.

Rauðritaðir síðutitlar.

Teikning af dýri á bl. 1r og af dýrshaus á bl. 89r, líklega hvort tveggja síðari tíma viðbót.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

  • Bl. 90 er innskotsblað frá 17. öld.
  • Griðasetning með hendi frá um 1400 hægra megin og ofan til á bl. 1r, sem upprunalega var autt.
  • Athugagreinar tveggja eigenda handritsins á bl. 1r; Magnúsar Magnússonar frá 1662 og Jóns Vídalíns.
  • Víða spássíutilvísanir og athugasemdir með yngri hendi.

Band

Band frá júlí 1936 (288 mm x 211 mm x 40 mm).

Þykk pappaspjöld klædd gráleitum pappír. Skinn á kili og hornum. Handritið liggur í öskju.

Fremsta og aftasta saurblað tilheyra bandi en tvinn úr skinni er framan við textablokkina.

Gamalt band frá 1886.

Fylgigögn

Einn seðill (162 mm x 106 mm) með hendi Árna Magnússonar festur við annað saurblað fremst, versóhlið, með upplýsingum um feril: „Þessa lögbók hefi ég 1703 fengið af magister Jóni Þorkelssyni, en honum af ekkju Jóns Magnússonar frá Eyri, 1700. Hafði Magnús Magnússon bókina gefið Jóni syni sínum og skal honum til forna hafa verið eign Jóns á Svalbarði.“

Uppruni og ferill

Uppruni

Handritið var skrifað á Íslandi. Það er tímasett til ca 1330-1340 (sjá ONPRegistre, bls. 441), en til fyrri hluta 14. aldar í Katalog I, bls. 279.

Ferill

Magnús Magnússon gaf Jóni syni sínum („Jóni Magnússyni eldra mínu afanafni“) handritið árið 1662, en ekkja Jóns, Ingibjörg Pálsdóttir á Eyri í Seyðisfirði, gaf það Jóni Þorkelssyni Vídalín árið 1700, en hann Árna Magnússyni 1703 (sbr. bl. 1r, seðil og AM 435 a 4to, bl. 178v-179). Sagnir í ætt eigenda herma að „gamli Jón Magnússon á Svalbarði“ hafi átt handritið, og því nefndi Jón Sigurðsson það Svalbarðsbók (sbr. JS 409 4to).

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 21. apríl 1981.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

Myndir af handritinu

  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi, sem keypti þær af Arne Mann Nielsen í febrúar 1973.

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Jónsbók: Kong Magnus Hakonssons Lovbog for Island, vedtaget paa Altinget 1281, og Réttarbøtr, de for Island givne Retterbøder af 1294, 1305 og 1314ed. Ólafur Halldórsson
Ordbog over det norrøne prosasprog: Registreed. Den arnamagnæanske kommision
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Diplomatarium Islandicum: Íslenzkt fornbréfasafn, sem hefir inni að halda bréf og gjörnínga, dóma og máldaga, og aðrar skrár, er snerta Ísland eða Íslenzka menned. Jón Sigurðsson1857-1972; I-XVI
Íslenzkt fornbréfasafn I. 834-1264
Stefan Drechsler„Thieves and workshops: on a historical initial in AM 343 fol Svalbarðsbók“, Saltari stilltur og sleginn Svanhildi Óskarsdóttur fimmtugri 13. mars 20142014; s. 37-39
Harry Fett„Miniatyrer fra islandske haandskrifter“, Bergens Museums Aarbog1910; 7: s. 3-40
Harry Fett„Miniatures from Icelandic manuscripts“, Saga book1911-1912; 7: s. 111-126, 177-205
Gísli Baldur Róbertsson„Snurðan á þræði Reykjafjarðarbókar“, Gripla2006; 16: s. 160-195
Guðbjörg Kristjánsdóttir„Lýsingar í íslenskum handritum“, Kirkja og kirkjuskrúð1997; s. 93-98
Guðbjörg Kristjánsdóttir„Lýsingar í íslenskum handritum á 15. öld“, Gripla2016; 27: s. 157-233
Halldór HermannssonIcelandic illuminated manuscripts of the middle ages, 1935; 7
Halldór HermannssonIlluminated manuscripts of the Jónsbók, Islandica1940; 28
Hreinn BenediktssonLinguistic studies, historical and comparative
Skarðsbók. Jónsbók and other laws and precepts. MS. No. 350 fol. in the Arna-Magnæan Collection in the University Library of Copenhagen, ed. Jakob Benediktsson1949; 16
Helle Jensen„Fragmenter af et kongesagahåndskrift fra det 13. århundrede“, s. 24-73
Karl G. Johansson, Lena Liepe„Text and images in Norwegian and Icelandic fourteenth-century legal manuscripts“, The power of the book : medial approaches to medieval Nordic legal manuscripts2014; s. 129-156
Bernhard LuxnerOn the history of the Icelandic pronouns nokkur and nokkuð : an examination of selected manuscripts from the 13th to the 16th century
Ellen Marie MagerøyIslandsk hornskurd. Drikkehorn fra før "brennevinstiden", 2000; Supplementum 7
Már Jónsson„Textatengsl nokkurra elstu handrita Jónsbókar“, Líndæla. Sigurður Líndal sjötugur 2. júlí 20012001; s. 373-387
Már Jónsson„Raunir handritasafnarans : Vestfjarðaleiðangur Árna Magnússonar sumarið 1710“, Handritasyrpa : rit til heiðurs Sigurgeiri Steingrímssyni sjötugum 2. október 2013, 2014; 88: s. 23-39
Ólafur Halldórsson„Skarðsbók - uppruni og ferill“, I: s. 19-25
Lena Rohrbach„Introduction“, The power of the book : medial approaches to medieval Nordic legal manuscripts2014; s. 9-24
Lena Rohrbach„Matrix of the law? A material study of Staðarhólsbók“, The power of the book : medial approaches to medieval Nordic legal manuscripts2014; s. 99-128
Didrik Arup Seip„Palæografi. B. Norge og Island“, Nordisk kultur1954; 28:B
Gyðinga saga, ed. Kirsten Wolf1995; 42: s. clxvi, 233 p.
Þórdís Edda Jóhannesdóttir„Marginalia in AM 510 4to“, Opuscula XVII2019; s. 209-222
« »