Handrit.is
 

Skráningarfærsla handrits

AM 122 a fol.

Handrit hefur ekki verið myndað stafrænt

Sturlunga saga; Ísland, 1350-1370

Nafn
Árni Magnússon 
Fæddur
13. nóvember 1663 
Dáinn
7. janúar 1730 
Starf
Prófessor 
Hlutverk
Fræðimaður; Höfundur; Skrifari; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Steindór Gíslason 
Starf
 
Hlutverk
Eigandi 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Knörr 
Sókn
Breiðuvíkurhreppur 
Sýsla
Snæfellsnessýsla 
Svæði
Vestfirðingafjórðungur 
Land
Ísland 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þórður Steindórsson 
Starf
 
Hlutverk
Óákveðið 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Páll Ketilsson 
Fæddur
1644 
Dáinn
1720 
Starf
Prestur 
Hlutverk
Skrifari; Eigandi; Ljóðskáld 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fæddur
19. ágúst 1844 
Dáinn
4. júlí 1919 
Starf
Bókavörður 
Hlutverk
Fræðimaður 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Fædd
2. júní 1976 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Valgerður Hilmarsdóttir 
Fædd
15. maí 1956 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar
Nafn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fædd
14. janúar 1954 
Starf
 
Hlutverk
Skrásetjari 
Ítarlegri upplýsingar

Innihald

1
Sturlunga saga
Aths.

Sex brot.

1.1(1r-66v)
Enginn titill
Upphaf

… að þeir þóttust kenna þá ii gripi, hest og spjót …

Niðurlag

„… Þenna dag er Sighvatur reið úr …“

1.2(67r-69v)
Enginn titill
Upphaf

… skjótligt um ráðagjörð hans …

Niðurlag

„… þeir Skarðs-Snorri prestur, frændur, áttu lítt vini saman …“

1.3(70r-70v)
Enginn titill
Upphaf

… skal hafa. Þessa [… ] sé ég gjörla …

Niðurlag

„… og settist niður að fótum honum. Sighvatur spurði hann að … “

1.4(70(bis)r-84v)
Enginn titill
Upphaf

… Gissur var með Ormi sem fyrr var ritað …

Niðurlag

„… munu þeir spurt hafa að ég hef eið svarið …“

1.5(85r-87v)
Enginn titill
Upphaf

… þvíað hún lá á bökkum uppi …

Niðurlag

„… fékk hann sanna njósn …“

1.6(88r-109v)
Enginn titill
Upphaf

… er hann svo mjög kominn í greipar þeim ….

Niðurlag

„… ekki fór Gissur jarl til Skaga … “

Lýsing á handriti

Blaðefni
Skinn.
Blaðfjöldi
110 blöð (350 mm x 250 mm) þar með talið blað 70bis.
Tölusetning blaða

  • Blaðmerkt 1-70, 70bis-109

Kveraskipan

Sextán kver.

  • Kver I: blöð 1-8, 4 tvinn.
  • Kver II: blöð 9-16, 4 tvinn.
  • Kver III: blöð 17-24, 4 tvinn.
  • Kver IV: blöð 25-32, 4 tvinn.
  • Kver V: blöð 33-40, 4 tvinn.
  • Kver VI: blöð 41-46, 3 tvinn.
  • Kver VII: blöð 47-54, 4 tvinn.
  • Kver VIII: blöð 55-62, 4 tvinn.
  • Kver IX: blöð 63-69, 3 tvinn + stakt blað.
  • Kver X: blað 70, 1 stakt blað úr glötuðu kveri.
  • Kver XI: blöð 70 bis-77, 4 tvinn.
  • Kver XII: blöð 78-84, 3 tvinn + stakt blað.
  • Kver XIII: blöð 85-90,3 tvinn.
  • Kver XIV: blöð 91-94, 2 tvinn.
  • Kver XV: blöð 95-102, 4 tvinn.
  • Kver XVI: blöð 103-109, 3 tvinn + stakt blað.
Ástand

  • Handritið er í sex brotum.
  • Blöðin eru mörg illa farin vegna raka og óhreininda.
  • Blöð 5, 10, 55-62, 76-84 og 5 eru götótt og fúin.
  • Af blaði 21 er aðeins varðveittur innri dálkur.
  • Á blöð 31, 49 og 87 vantar neðri spássíu.
  • Skorið hefur verið neðan af blaði 70.
  • Rifa er í blaði 92.
  • Meirihluti blaða 94 og 108 hefur glatast og af þeim eru aðeins varðveitt lítil brot.

Umbrot

  • Tvídálka.
  • Leturflötur er ca 340-345 mm x 235-240 mm.
  • Víða eru eyður fyrir fyrirsagnir (sjá t.d. blöð 18r og 20v).
  • Allvíða eru eyður fyrir upphafsstafi, sér í lagi í síðari hluta handrits (sjá t.d. blöð 71r-72v og 89v-90v).
  • Griporð ((sjaldgæf), sjá t.d. blöð 85r og 89r)

Skrifarar og skrift

Fjórar hendur.

  • I: Blöð 1-43r, óþekktur skrifari, textaskrift.
  • II: Blöð 43v-62v, óþekktur skrifari, textaskrift.
  • III: Blöð 63r-69v, 95r-109v, óþekktur skrifari, textaskrift.
  • IV: Blöð 70r-94v, óþekktur skrifari, textaskrift.

Skreytingar

  • Flúraðir upphafsstafir, dregnir með svörtu bleki.

  • Litaður upphafsstafur og rauðrituð kaflafyrirsögn á blöðum 91r og 93v.

  • Mynd á neðri spássíu blaðs 36r er af manni með öxi sem stendur við hlið manns sem er með kórónu og sverð. Sá síðarnefndi hefur misst annan fótinn við hné; að öllum líkindum fyrir tilstuðlan þess fyrrnefnda.

Spássíugreinar og aðrar viðbætur

  • Tvö innskotsblöð, við blöð 70 og 109.
  • Innri dálkur á blaði 94v, sem upprunalega var auður, hefur verið fylltur með vísum og athugasemdum. Efsta athugasemdin er með sömu hendi og spássíugrein á blaði 70bisv.
  • Spássíugrein er varðar feril handritsins er með samtímahendi á blaði 70bisv.
  • Blaðsíðutöl á spássíum úr AM 117-118 fol. með hendi Árna Magnússonar.
  • Víða krot á spássíum (sjá t.d. blöð 6r, 11r og 26r og víðar).

Band

Óbundið. Hvert tvinn er sér í plastumslagi.

Uppruni og ferill

Uppruni

Handritið er skrifað á Íslandi og tímasett til ca 1350-1370 (sbr. ONPRegistre, bls. 433), en til fyrri hluta 14. aldar í Katalog I, bls. 83.

Ferill

Steindór Gíslason á Knerri á Snæfellsnesi átti handritið um miðja sautjándu öld en áður gæti það hafa verið á Vestfjörðum því í spássíugrein á blaði 70bisv er fjallað um tengsl við Bæ í Króksfirði. Frá Steindóri Gíslasyni fór handritið til Þórðar Steindórssonar sýslumanns og frá honum til séra Páls Ketilssonar árið 1693. Séra Páll sendi Árna Magnússyni (systursyni sínum) handritið árið 1699 eða fyrr (sbr. AM 435 a 4to, blað 63v (útg. bls. 25), og AM 122 c fol, sbr. einnig Sturlunga saga efter membranen Króksfjarðarbók I, bls. vi, og Early Icelandic Manuscripts in Facsimile I, bls. 7).

Aðföng

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 23. ágúst 1973.

Aðrar upplýsingar

Skráningarferill

Kålund gekk frá handritinu til skráningar18. desember 1885.Katalog I;bls. 83-84 (nr.149). DKÞ grunnskráði 13. júní 2002, VH skráði handritið samkvæmt TEIP5 reglum 8. október 2009; lagfærði í nóvember 2010, ÞS lagfærði 21. júlí 2017.

Viðgerðarsaga

Viðgert eftir 1963 (viðgerðin að því er virðist takmörkuð við fyllingu gata við kjöl nokkurra blaða). Hvert tvinn sér í plastumslagi. Eldra band liggur laust hjá í öskju.

Myndir af handritinu

Notaskrá

HöfundurTitillRitstjóri / ÚtgefandiUmfang
Ordbog over det norrøne prosasprog: Registreed. Den arnamagnæanske kommision
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Sturlunga saga efter membranen Króksfjarðarbók I
Sturlunga saga: Manuscript No. 221 A Fol. in The Arnamagnæan Collection, Early Icelandic Manuscripts in Facsimileed. Jakob Benediktsson1958; I
« »