Handrit.is
 

Manuscript Detail

ÍB 13 I-XII 8vo

View Images

Kvæðabók; Iceland, 1700-1850

Name
Sigurður Brynjólfsson Sívertsen 
Birth
02 November 1808 
Death
24 May 1887 
Occupation
Priest 
Roles
Owner; Donor; Scribe; Author 
More Details
Name
Örn Hrafnkelsson 
Birth
11 October 1967 
Occupation
Forstöðumaður 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Sigrún Guðjónsdóttir 
Birth
14 June 1946 
Occupation
Handritavörður 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Eggert Ólafsson 
Birth
01 December 1726 
Death
30 May 1768 
Occupation
Varalögmaður 
Roles
Author; Scribe; Poet; Marginal; recipient; Informant 
More Details
Name
Oddur Eyjólfsson 
Death
1702 
Occupation
Priest 
Roles
Author; Poet 
More Details
Name
Þorsteinn Oddsson 
Birth
1668 
Death
1752 
Occupation
Priest 
Roles
Owner 
More Details
Name
Páll Eggert Ólason 
Birth
10 June 1883 
Death
10 October 1949 
Occupation
Rektor; Bankastjóri; Skrifstofustjóri 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Magnús Ólafsson 
Birth
1573 
Death
22 July 1636 
Occupation
Priest; Poet 
Roles
Author; Scribe; Poet 
More Details
Name
Eyjólfur Jónsson 
Birth
1670 
Death
03 December 1745 
Occupation
Priest 
Roles
Scribe; Poet; Author; Correspondent 
More Details
Name
Egill Skallagrímsson 
Birth
900 
Death
1000 
Occupation
Viking 
Roles
Poet 
More Details
Name
Þórður Magnússon 
Occupation
 
Roles
Poet 
More Details
Name
Oddur Þórðarson 
Occupation
 
Roles
Poet 
More Details
Name
Sigurður Jónsson 
Birth
1590 
Death
1661 
Occupation
Priest 
Roles
Poet 
More Details
Name
Vigfús Jónsson ; Leirulækjar-Fúsi 
Birth
1648 
Death
1728 
Occupation
Poet 
Roles
Poet 
More Details
Name
Sigurður Gíslason Dalaskáld 
Death
02 June 1688 
Occupation
Lögsagnari 
Roles
Poet 
More Details
Name
Jón Thorcillius 
Birth
1697 
Death
05 May 1759 
Occupation
Rector 
Roles
Scribe; Author; Translator 
More Details
Name
Hallvarður Hallsson 
Birth
1723 
Death
1799 
Occupation
 
Roles
Poet 
More Details
Name
Bjarni Jónsson ; skáldi ; Húsafells-Bjarni ; Bjarni Borgfirðingaskáld 
Occupation
Farmer 
Roles
Poet 
More Details
Name
Árni Böðvarsson 
Birth
1713 
Death
1776 
Occupation
Poet 
Roles
Poet; Scribe 
More Details
Name
Guðmundur Bergþórsson 
Birth
1657 
Death
1705 
Occupation
Teacher 
Roles
Poet; Author 
More Details
Name
Þórður Halldórsson 
Occupation
 
Roles
Poet 
More Details
Name
Jón Grímsson 
Birth
1642 
Death
1723 
Occupation
Priest 
Roles
Poet 
More Details
Name
Þorsteinn Sveinbjarnarson 
Birth
24 June 1730 
Death
29 December 1814 
Occupation
Priest; Poet 
Roles
Scribe; Poet 
More Details
Name
Owen, John 
Birth
1616 
Death
1683 
Occupation
 
Roles
Author 
More Details
Name
Melanthon, Philippus 
Birth
1497 
Death
1560 
Occupation
 
Roles
Unknown 
More Details
Name
Horatius Flaccus, Quintus 
Birth
66 
Death
Occupation
 
Roles
Author 
More Details
Note
12 hlutar (I-XII)

Physical Description

Support

Pappír.

No. of leaves
136 + i blöð ; margvíslegt brot.
Script

Ýmsar hendur

Additions

Með handrit liggur ef til vill spjaldblað og pappírsræma (úr bandi), hvort tveggja úr prentaðri bók á dönsku, en einnig laust blað þar sem á stendur: “Afhent mér bréflaust og lagt fyrir að senda Hra. J. Sigurðssyni í Khöfn., frá séra S.B. Sívertsen til Bókmenntafélagsins.” - Að auki liggur hér fjórblöðungur, þar sem á er efnisyfirlit ef til vill með hendi Jóns Þorkelssonar, upptalning nokkurra kvæðahöfunda og þessi athugasemd: “Margt finnst ekki sem á hér að vera skv. efnisyfirliti 24/5 1949.”

Binding

Óbundið.

History

Origin
Ísland 1700-1850

Additional

Record History
Örn Hrafnkelsson endurskráði 9. október 2012 ; Sigrún Guðjónsdóttir lagaði skráningu, 22. febrúar 2010 ; Handritaskrá, 3. b. ; Sagnanet 15. október 1998.
Custodial History

Athugað 1998.

Viðgert.

Surrogates

62 spóla negativ 35 mm

Contents

Part I ~ ÍB 13 I 8vo
(1r-17v)
Friðriksvarði á Íslandi
Rubric

“Friðriksvarði á Íslandi … ”

Incipit

Sú mér sjón í tálum eigi / sýnast draumi vann …

Note

Með skýringum.

40 erindi.

Bibliography

Sjá: Eggert Ólafsson, Kvæði 1832, bls. 68-72.

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

No. of leaves
18 blöð (167 mm x 105 mm). Autt blað: 18.
Script

Ein hönd ; Skrifari:

Eggert Ólafsson, eiginhandarrit.

Decoration

Upphafsstafir ögn skreyttir fremst í handriti.

Additions

Í reynd má segja að blöð 1r-1v sé nokkurs konar titilblað.

History

Origin
Ísland 1757?
Part II ~ ÍB 13 II 8vo
1(19r-32v)
Ísland
Rubric

“Ísland eður eitt kvæði er svo kallast. Í hvörju Ísland í líkingu einnar konu segir æfisögu sína eður flest allt markverðugt sem á þess æfi hefur drifið upp frá því það byggðist og niður til þessara tíma. Kvæðið er oftast sorglegt og blandað með harmatölum og heimsádeilum en endist með góðri von og sætum draumum. Lagið er eins og við Ekkjuró.”

Incipit

Ég sit á sjóna hvoli / Seneca áður kvað …

Melody

Lagið er eins og við Ekkjuróm

Explicit

“… lofi Guð, ég vakna vil / við svo góðan draum.”

Note

106 erindi.

Bibliography

Sjá: Eggert Ólafsson, Kvæði 1832, bls. 9-29.

Keywords

2(33r-33v)
Lukkuóskir
Rubric

“Þessar vísur voru gjörðar í Kaupmannahöfn vorið 1752 þegar masturtrén voru sett í þær tvær húkkertur sem kóngur hafði gefið þeim sem yrðu í því nýja félagi Íslendinga.”

Incipit

Mælti ég þetta þokkalén / þegar ullar hringa …

Explicit

“… ef hún veitist honum.”

Note

5 erindi.

Bibliography

Sjá: Eggert Ólafsson, Kvæði 1832, bls. 194-195.

Keywords

3(33v-39r)
Krummakvæði
Rubric

“Erfisdrápa eftir litla krumma sem var hrafn á vöxt við dúfu, hann fannst í Viðeyju og dó þar veturinn fyr jól anno 1753”

Incipit

Á mörgu spakir markið henda …

Melody

Með lag eins og Hrakfallabálkur

Note

Í JS 472 8vo og JS 485 8vo er kvæði þetta nefnt Krummakvæði.

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki.

No. of leaves
24 blöð (163 mm x 104 mm). Auð blöð: 39v og 40-42.
Script

Ein hönd?

Óþekktur skrifari.

Additions

Í reynd má segja að blað 19r sé nokkurs konar titilblað.

History

Origin
Ísland 1753-1799?
Part III ~ ÍB 13 III 8vo
(43r-64v)
Kvæði
Rubric

“Hér skrifast nokkur erindi sem kallast Þegjandi dans”

Incipit

Margir forðum menntasafn …

Colophon

“Aftan við hefur skrifari e.t.v. sett fangamark sitt eða höfundar með villuletri. (64v)”

Note

Framan við hefur einhverr skrifað með blýanti nafn síra Þorsteins Oddssonar í Holti og honum eignar Páll Eggert Ólason kvæðið (samanber einnig efnisyfirlit á fjórblöðungi). Í JS 230 4to og Lbs 260 4to og Lbs 2366 8vo er Jóni Eyjólfssyni varalögmanni hins vegar eignað kvæðið, sem annars staðar er sagt ort fyrir hann. Þess má og geta að JS 492 8vo eignar kvæðið síra Magnúsi Ólafssyni og ÍB 105 4to síra Eyjólfi JónssyniÞykkvabæjarklaustri.

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki

No. of leaves
24 blöð (164 mm x 102 mm). Auð blöð: 65-66.
Layout
Griporð
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

Decoration

Bókahnútur: 64v.

History

Origin
Ísland 1700-1799?
Part IV ~ ÍB 13 IV 8vo
1(67r-72v)
Sólarljóð
Rubric

“Hér hefjast Sólarljóð”

Keywords
2(72v-75r)
Hugsvinnsmál
Rubric

“Hugsvinnsmál”

Note

Óheilt.

3(75r-76r)
Kvæði
Rubric

“Ljúflingsljóð”

Incipit

Sofi sonur minn …

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki.

No. of leaves
10 blöð (160 mm x 104 mm). Autt blað: 76v.
Layout
Griporð.
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

History

Origin
Ísland 1700-1799?
Part V ~ ÍB 13 V 8vo
1(77r-78r)
Kvæði
Rubric

“Eitt kvæði, Nýársósk”

Incipit

Haukur strýkur hnikars frekur …

Keywords

2(78v-80r)
Höfuðlausn
Rubric

“Höfuðlausn Egils Skallagrímssonar er hann kvað á Englandi anno 934”

Colophon

“Njóti svo bauga sem Bragi auga, sagna sára og vili tára (80r)”

3(80r-80v)
Vísur
Rubric

“Vísur Þórðar Magnússonar”

Incipit

Yndis nær á grund …

Keywords
4(80v-81r)
Vísur
Rubric

“Vísur Odds Þórðarsonar”

Incipit

Orða jötuns ung Gerður …

Keywords
5(81r)
Vísa
Rubric

“Önnur O[dds]-vísa”

Incipit

Gleði bíði glöð rjóð …

Note

Í JS 495 8vo er vísa þessi eignuð síra Sigurði Jónssyni á Presthólum.

Keywords
6(81r-81v)
Kvæði
Rubric

“Annað úr einum kveðling”

Incipit

Flesta drepur fallsrist …

Keywords

7(81v-82v)
Vísur
Rubric

“Vísur sem kveðið mun hafa Þórður Magnússon ”

Incipit

Funa banda fróns lind …

Keywords
8(82v)
Vísa
Rubric

“Ein vísa”

Incipit

Bruggast brátt ef huggast …

Note

Samkvæmt efnisyfirliti á fjórblöðungi er þetta ef til vill eftir Þórð á Strjúgi.

Keywords
9(82v)
Vísa
Rubric

“Önnur vísa”

Incipit

Hugsan flytur lysting ljóta …

Note

Samkvæmt efnisyfirliti á fjórblöðungi er þetta ef til vill eftir Þórð á Strjúgi.

Keywords
10(83r-83v)
Kvæði
Incipit

[…] Stærst þar stofnuð váttast …

Note

Án titils og upphafs

Ef til vill niðurlag kvæðis.

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki.

No. of leaves
7 blöð (162 mm x 104 mm).
Condition
Vantar í handritið milli blaða 82 og 83.
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

Decoration

Upphafsstafir ögn skreyttir á stöku stað.

Additions

History

Origin
Ísland 1700-1799?
Part VI ~ ÍB 13 VI 8vo
1(84r)
Kvæði
Incipit

… þeim hálærðu hægt mun veita …

Note

Án titils og upphafs.

Í efnisyfirliti á fjórblöðungi er þetta jafnvel talið niðurlag kvæðis eftir Leirulækjar-Fúsa (Nú er Norðlinga sómi), svo er þó ekki.

Keywords

2(84r-84v)
Kvæði
Rubric

“Það áttunda furðuverk Vigfúsa[r] Jónssonar í ljóðmæli sett”

Incipit

Heimsins furðuverk helstu sjö …

Note

Neðst á blaði 84v stendur: “Hér vantar að minnsta kosti 1 blað í. Jón Þorkelsson.”

Óheilt

Keywords

3(85r-89r)
Ærurýrri gyðju þetta fáort
Rubric

“Ærurýrri gyðju þetta fáort ”

Incipit

Fyrst að mér fullvon lasta …

Note

Háttalykill.

Keywords

4(89r-90r)
Kvæði
Rubric

“Sjónarljóð W.Js. ”

Incipit

Nokkurt undarlegt efni …

Keywords

5(90r-91r)
Aðvörun. Ejusdem
Rubric

“Aðvörun. Ejusdem”

Incipit

Hlýddu [handrit: Hlýttu] meðan eg hermi þér …

Note

Samkvæmt efnisyfirliti á fjórblöðungi er höfundur Leirulækjar-Fúsi. Í JS 130 8vo og JS 514 8vo er kvæði þetta eignað Sigurði Gíslasyni og þar er titill þess: Heilræði. Þar er kvæðinu skipt í 5 erindi, alls 12 ljóðlínur. Hér virðist kvæðinu hins vegar skipt í 10 erindi og til að árétta það hefur einhver (ef til vill Jón Þorkelsson) sett nr. erindanna út á spássíu (það hefur hann raunar gert víðar í handritinu).

Keywords

6(91v-93v)
Kvæði
Rubric

“Kviðraunargrátur”

Incipit

Heyrði eg þá heimsins furðu …

Note

Framan við: eftir Leirulækjar-Fúsa [með annarri hendi (ef til vill Jóns Þorkelssonar)] (sjá einnig efnisyfirlit á fjórblöðungi).

Keywords

7(93v-96v)
Kvæði
Rubric

“Festarölsvísur. Ejusdem ”

Incipit

Frétt hefi eg að festaröl …

Note

Efst á blaði 96v hefur skrifari eða einhver annar krotað, af ókunnum orsökum, yfir síðasta erindi kvæðisins (samanber til dæmis Lbs 437 8vo).

Keywords

8(96v-98v)
Hringsdrápa
Incipit

Gleðin oft með gráti lendir …

Colophon

“Hér vantar [með annarri hendi (ef til vill Jóns Þorkelssonar)](98v)”

Note

Niðurlag vantar.

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki?

No. of leaves
15 blöð (162 mm x 102 mm).
Condition
Vantar í handritið milli blaða 84 og 85.
Layout
Griporð.
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

Decoration

Upphafsstafir ögn skreyttir á stöku stað.

History

Origin
Ísland 1700-1799?
Part VII ~ ÍB 13 VII 8vo
1(99r-104r)
Sendibréf Daða Ormssyni tilskrifað
Rubric

“Sendibréf Daða Ormssyni tilskrifað ”

Incipit

Efnis birta mitt skal mál …

Colophon

“Skrifað og gjört d. 6ta september, Höfn á Ströndum, anno 1744. Hallvarður Hallsson(104r)”

Incipit

Í Höfn heim farandi …

Note

Án titils.

Keywords
3(104v-106v)
Öfugmæli
Rubric

“Skopkveðlingur”

Incipit

Dvals úr nausti dvergafar …

Note

Framan við, til hliðar við titil: “(Öfugmælin)” með annarri hendi (ef til vill Jóns Þorkelssonar).

Í flestum handritum er kvæði þetta nefnt Öfugmæli (til dæmis JS 475 8vo, JS 504 8vo og JS 509 8vo).

Keywords

4(107r-108v)
Kvæði
Rubric

“Hér skrifast bragurinn Hundagey, kveðinn af Árna Böðvarssyni”

Incipit

Þegar ég yrki það sem skal …

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki

No. of leaves
10 blöð (165 mm x 103 mm).
Layout
Griporð.
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

Blöð 107-108 eru með sömu hendi og blöð 99-106 og sennilega skrifuð um líkt leyti. Áður en efnisyfirlit á fjórblöðungi var skrifað hafa þau hins vegar lent aftar í handritinu. Skrásetjari vísar þeim aftur til föðurhúsanna.

History

Origin
Ísland 1744
Part VIII ~ ÍB 13 VIII 8vo
1(109r-110v)
Kvæði
Incipit

Af blótgoðum þar byggður er bekkur …

Note

Án titils og upphafs.

Andsvar Guðmundar Bergþórssonar vegna Skautaljóða hans. Kvæði þetta er meðal annars varðveitt í JS 582 4to og hefst svo: Fjölnirs hingað ferjan ljót … - Upphaf þess er einnig varðveitt hér í IX. hluta.

Keywords

2(110v)
Kvæði
Rubric

“Nú kvað Þórður Halldórsson ”

Incipit

Valla er sveinum viskan kring …

Note

Einungis upphafið.

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki.

No. of leaves
2 blöð (162 mm x 103 mm).
Layout
Griporð.
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

History

Origin
Ísland 1700-1799?
Part IX ~ ÍB 13 IX 8vo
1(111r-111v)
Kvæði
Incipit

Metnaður eykur mörgum dramb …

Note

Án titils og upphafs.

Andsvar Guðmundar Bergþórssonar vegna Skautaljóða hans. Kvæði þetta er meðal annars varðveitt í JS 582 4to og hefst svo: Fyrir mig barst ein skrýtin skrá …

Keywords

2(111v-114v)
Kvæði
Rubric

“Nú kvað sr. Jón á Hjaltabakka”

Incipit

Skutust hingað Skautaljóð …

Keywords

3(114v-115v)
Kvæði
Rubric

“Hér upp á svaraði Guðmundur”

Incipit

Fjölnirs hingað ferjan ljót …

Note

Niðurlag vantar.

Sjá VIII. hluta, þar er varðveittur hluti af þessu kvæði.

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki

No. of leaves
5 blöð (162 mm x 102 mm).
Layout
Griporð.
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

History

Origin
Ísland 1700-1799?
Part X ~ ÍB 13 X 8vo
1(116r-117v)
Kvæði
Incipit

Óma snúa feng eg fer …

Note

Án titils og upphafs.

Breiðavíkurþáttur. Í efnisyfirliti á fjórblöðungi er kvæði þetta nefnt svo, samanber einnig niðurlag kvæðisins.

Keywords

2(117v-119v)
Kvæði
Incipit

Arins kveikja eldinn fer …

Note

Arinseldur. Brennandi, blossandi, blárauður undir eldhrímni Angantýrs munna, leiki og logi um leirskáldið helvítis nornanna sem spúð hefur úr sér ljóðmæli því er hann kallar rímu af greifanum Stoide.

Niðurlag vantar.

Sjá um höfund, Lbs 1070 8vo og ÍB 631 8vo.

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki.

No. of leaves
4 blöð (162 mm x 95 mm).
Layout
Griporð.
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

History

Origin
Ísland 1700-1799?
Part XI ~ ÍB 13 XI 8vo
1(120r-126v)
Kvæði
Rubric

“Uppreistardrápa eður afturhvarf hr. Thumasar til caffee-trúar af fortölum sr. Fabarii”

Incipit

Sinnið margt sem maðurinn er …

Note

Með skýringum.

Framan við hefur einhverr skrifað nafn höfundar með blýanti. Jón Þorkelsson gerir og athugasemd um hann við efnisyfirlit á fjórblöðungi.

Keywords

2(126v-127r)
Kvæði
Rubric

“Caffee hrós”

Incipit

Hugstyrkjandi helgur caffeelögur …

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki.

No. of leaves
9 blöð (166 mm x 105 mm). Auð blöð: 127v og 128.
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

History

Origin
Ísland 1700-1799?
Part XII ~ ÍB 13 XII 8vo
1(129r-134v)
Nogle verse paa dansk forfattede udi ligning af islandske psalmemelodier og f...
Rubric

“Nogle verse paa dansk forfattede udi ligning af islandske psalmemelodier og fleere nu brugelige metra”

Note

Vísur á dönsku (sennilega eftir Íslending) með íslenskum bragarháttum, ýmist þýðingar úr íslensku eða latínu (meðal annars eftir John Owen (1616-1683), Philipp Melankton (1497-1560), Hóras, en einnig lítið úr Hávamálum).

Keywords

2(135r-136r)
Adskillige rímvers efter islandsken
Rubric

“Adskillige rímvers efter islandsken”

Note

Vísur á dönsku undir íslenskum rímnaháttum.

Keywords

Physical Description

Support

Pappír.

Vatnsmerki.

No. of leaves
8 blöð (165 mm x 107 mm). Autt blað: 136v.
Script

Ein hönd

Óþekktur skrifari.

History

Origin
Ísland. 1700-1799?

Bibliography

AuthorTitleEditorScope
Eggert ÓlafssonKvæði Eggerts Ólafssonar, útgefin eftir þeim beztu handritum er feingizt gátu1832; p. [4], 236 s.
« »