Handrit.is
 

Manuscript Detail

AM 561 4to

View Images

Reykdæla saga; Iceland, 1390-1410

Name
Árni Magnússon 
Birth
13 November 1663 
Death
07 January 1730 
Occupation
Professor, Arkivsekretær (Secretary of the Royal Archives) 
Roles
Scholar; Author; Scribe; Poet 
More Details
Name
Þorsteinn Helgason 
Occupation
Student 
Roles
Owner 
More Details
Name
Þorlákur Skúlason 
Birth
24 August 1597 
Death
04 January 1656 
Occupation
Bishop 
Roles
Owner; Author; Marginal 
More Details
Name
Elín Þorsteinsdóttir 
Birth
1678 
Death
14 March 1746 
Occupation
 
Roles
Marginal 
More Details
Name
Gísli Guðmundsson 
Occupation
 
Roles
Marginal 
More Details
Name
Ólafur Ólafsson 
Birth
1600 
Death
1700 
Occupation
 
Roles
Marginal 
More Details
Name
Þórunn Sigurðardóttir 
Birth
14 January 1954 
Occupation
 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Birth
02 June 1976 
Occupation
 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Birth
19 August 1844 
Death
04 July 1919 
Occupation
Librarian, scholar 
Roles
Scholar 
More Details
Name
Giovanni Verri 
Birth
20 December 1979 
Occupation
Student 
Roles
student 
More Details
Name
Már Jónsson 
Birth
19 January 1959 
Occupation
 
Roles
Scholar 
More Details
Name
Dall, Birgitte 
Birth
1912 
Death
1989 
Occupation
Book conservator 
Roles
Binder 
More Details
Language of Text
Icelandic

Contents

1(1r-16v)
Reykdæla saga
Incipit

… (bæ)num. sveinninn skal gneggja þar á höfðanum …

Explicit

“… eigi þótti hann öllum jafnaðarmaður vera.”

Colophon

“Höfum vér nú hér lok þessarar frásagnar, og þakki nú hver sem vert þykir.”

Note

Óheil.

Bibliography
(9r)
Ríma
Note

Einungis upphaf.

(16r)
Ríma
Note

Einungis brot.

2(16v-32r)
Þorskfirðinga saga
Rubric

“Hér hefst saga Gull-Þóris”

Incipit

Hallsteinn son Þórólfs Mostraskeggja …

Explicit

“… Vöflu-Gunnar og Óttarr skyldu utan fara og vera brott lengi …”

Note

Niðurlag er skafið burt.

Bibliography

ÍF vol. XIII p. 175-227.

(23v-24r)
Úlfhams rímur
Note

Einungis 5. ríma.

3(32v-41v)
Ljósvetninga saga
Explicit

“… kom á Möðruvöllu og gekk til …”

Note

Óheil.

Bibliography

Physical Description

Support
Skinn.
No. of leaves
i + 41 + i blað (ca 213 mm x 155 mm, en blöðin eru misstór).
Foliation

  • Handritið hefur verið blaðmerkt síðar með rauðu bleki 1-41.

Collation

Níu kver.

  • Kver I: bl. 1-8, 4 tvinn.
  • Kver II: bl. 9, stakt blað.
  • Kver III: bl. 10, stakt blað.
  • Kver IV: bl. 11-14, 2 tvinn.
  • Kver V: bl. 15, stakt blað.
  • Kver VI: bl. 16-23, 4 tvinn.
  • Kver VII: bl. 24-31, 4 tvinn.
  • Kver VIII: bl. 32-37, 3 tvinn.
  • Kver IX: bl. 38-41, 2 tvinn.

Condition

  • Vantar framan og aftan af handritinu og á eftir bl. 15 (1 blað), 34 og 37.
  • Upprunaleg skrift skafin burt af bl. 9v, 16r, 23v, 24r, 31v, 32r og 37v.
  • Handritið er víða máð og illlæsilegt. Sjá til dæmis bl. 1r-2r, 14r, 24v, 31r, 34r.
  • Vatnsskemmdir eru allvíða.
  • Göt eru á bl. 11, 33, 41.

Layout

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 140-150 mm x 110-115 mm.
  • Línufjöldi er 26-29.
  • Upphafsstafir kafla og fyrirsagnir ná stundum út fyrir leturflöt.

Script

Óþekktur skrifari, textaskrift.

Decoration

Rauðir upphafsstafir.

Rauðritaðar fyrirsagnir.

Additions

  • Brot úr rímum með 17. aldar hendi á bl. 9r,16r og 23v-24r og eyðufylling með sömu hendi á bl. 37v.
  • Bl. 2r: Nafn eiganda frá 17. öld (sjá feril).
  • Bl. 5v og 16v: Klausur frá um 1500 sem innihalda mannanöfn (sjá feril).
  • Ýmsar illlæsilegar spássíugreinar, að mestu frá 17. öld.
  • Fyrirsagnir o.þ.h. á spássíum með hendi Árna Magnússonar.

Binding

  • Band frá febrúar 1967 (220 mm x 183 mm x 45 mm). Pappaspjöld klædd fínofnum líndúk. Leður á kili og hornum. Saumað á móttök. Saurblöð tilheyra bandi. Handritið liggur í öskju.
  • Bl. 15 er í plastvasa sem saumaður er á móttak.

Accompanying Material

Þrír seðlar fremst:

  • Fastur seðill (101 mm x 108 mm) fremst með efnisskrá handritsins með hendiÁrna Magnússonar (“”): “Vémundar saga og Víga skútu, vantar upphafið. Gullþóris saga, vantar í. Ljósvetninga saga, vantar endann.”
  • Tveir fastir seðlar (208 mm x 156 mm) sem mynda tvinn með uppskrift rímu af bl. 9r, með hendi Árna Magnússonar (“”), og uppskrift texta af bl. 8v, frá fyrri hluta 19. aldar, e.t.v. með hendi Þorsteins Helgasonar (Katalog I 1889:712).
  • Stafrétt uppskrift af útsköfnu blöðunum, sem var gerð með aðstoð kemískra efna í lok 19. aldar, fylgir í sérstöku hólfi í öskjunni sem handritið liggur í.
  • Laus seðill frá Kaupmannahöfn með upplýsingum um forvörslu.

History

Origin

Handritið var skrifað á Íslandi. Það er tímasett til um 1400 (Katalog I 1889:712).

Provenance

Þorlákur Skúlason biskup hefur átt handritið, skv. því sem dóttir hans, Elín Þorláksdóttir, sagði Árna Magnússyni árið 1702 (sbr. AM 435 a 4to). Á spássíum koma fyrir nöfnin Guðrún og Gísli Guðmundsson, frá um 1500 (5v og 16v), og nafn eiganda, Ólafs Ólafssonar, frá 17. öld (2r).

Acquisition

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 30. mars 1976.

Additional

Record History

  • ÞS skráði samkvæmt TEI P5 9. júní 2009 og síðar.
  • DKÞ færði inn grunnupplýsingar 23. desember 2003.
  • Kålund gekk frá handritinu til skráningar 4. október 1887 (sjá Katalog I 1888:712-713 (nr. 1392).).

    GV sló inn texta af seðlum Árna Magnússonar undir umsjón ÞS og með hliðsjón af gögnum frá MJ.

Custodial History

Lagfært og bundið af Birgitte Dall í febrúar 1967.

Surrogates

  • Stafrænar myndir á www.sagnanet.is.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.
  • Svart-hvítar ljósmyndir af bl. 16v-32r (Þorskfirðinga sögu) á Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi.

Bibliography

AuthorTitleEditorScope
Reykdæla og Valla-Ljóts saga, Íslenzkar Fornsögured. Guðmundur Þorláksson1880; II
Harðar sagaed. Bjarni Vilhjálmsson, ed. Þórhallur Vilmundarson1991; XIII
Gluma og Ljósvetninga saga, Íslenzkar Fornsögured. Guðmundur Þorláksson1880; I
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Úlfhams saga, ed. Aðalheiður Guðmundsdóttir2001; 53
Björn SigfússonUm Ljósvetninga sögu, 1937; 3
Ljósvetninga saga með þáttum. Reykdæla saga ok Víga-Skútu. Hreiðars þáttr, ed. Björn Sigfússon1940; 10
Jóns saga Hólabyskups ens helga, ed. Peter Foote2003; 14
Gísli SigurðssonTúlkun Íslendingasagna í ljósi munnlegrar hefðar : tilgáta um aðferð, 2002; 56: p. xvii, 384
Aðalheiður Guðmundsdóttir, Jürg Glauser, Svanhildur Óskarsdóttir“Málstofa Andmælaræður við doktorsvörn Aðalheiðar Guðmundsdóttur 21.6.2002”, Gripla2002; 13: p. 243-299
Guðvarður Már Gunnlaugsson“AM 561 4to og Ljósvetninga saga”, Gripla2000; 18: p. 67-88
Anne Mette Hansen“Om AM 687 D 4to : en dokumentationsrapport”, 2010; p. 219-233
Hreinn BenediktssonLinguistic studies, historical and comparative
Gull-Þóris saga eller Þorskfirðinga saga, ed. Kristian Kålund9999; 26
Kristian Kålund“Om lakunerne i Gull-Þóris saga”, Arkiv för nordisk filologi1882; 1: p. 179-191
Trygve KnudsenGammelnorsk homiliebok etter AM 619 QV, 1952; I
Emily Lethbridge“„Hvorki glansar gull á mér/né glæstir stafir í línum“. : some observations on Íslendingasögur manuscripts and the case of Njáls saga”, Arkiv för nordisk filologi2014; 129: p. 53-89
Hallvard Mageröy“Den indre samanhengen i Ljósvetninga saga”, Afmælisrit Jóns Helgasonar 30. júní 19691969; p. 118-146
Hallvard Mageröy“Skaldestrofer som retardasjonsmiddel i islendingasogene”, Sjötíu ritgerðir helgaðar Jakobi Benediktssyni, 1977; 12: p. 586-599
Janes Oresnik“An Old Icelandic dialect feature: iæ for æ”, Gripla1982; 5: p. 183-196
Didrik Arup Seip“Palæografi. B. Norge og Island”, Nordisk kultur1954; 28:B
Harðar saga. Bárðar saga. Þorskfirðinga saga. Flóamanna saga. [...et al.], ed. Bjarni Vilhjálmsson, ed. Þórhallur Vilmundarson1991; 13
« »