Handrit.is
 

Manuscript Detail

AM 556 a 4to

View Images

Sigurgarðs saga frækna — Saga af Sigurgarði hinum frækna; Iceland, 1475-1499

Name
Árni Magnússon 
Birth
13 November 1663 
Death
07 January 1730 
Occupation
Professor, Arkivsekretær (Secretary of the Royal Archives) 
Roles
Scholar; Author; Scribe; Poet 
More Details
Name
Gísli Magnússon ; Vísi-Gísli 
Birth
1621 
Death
04 June 1696 
Occupation
District/county magistrate 
Roles
Correspondent; Scribe; Author; Owner 
More Details
Name
Páll Þórðarson 
Birth
1675 
Death
1707 
Occupation
Priest 
Roles
Undetermined 
More Details
Name
Eggert Hannesson 
Birth
1515 
Death
1583 
Occupation
Attorney; District/county magistrate 
Roles
Owner 
More Details
Name
Þórunn Sigurðardóttir 
Birth
14 January 1954 
Occupation
 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Birth
19 August 1844 
Death
04 July 1919 
Occupation
Librarian, scholar 
Roles
Scholar 
More Details
Name
Dall, Birgitte 
Birth
1912 
Death
1989 
Occupation
Book conservator 
Roles
Binder 
More Details
Language of Text
Icelandic

Contents

1(1r-5r)
Sigurgarðs saga fræknaSaga af Sigurgarði hinum frækna
Incipit

… þú mig að spyrja …

Explicit

“… og voru ástir þeira góðar.”

Final Rubric

“Og lúku vér þar sögu Sigurgarðs.”

Note

Vantar framan af.

2(5r-52r)
Grettis saga
Rubric

“Saga Grettis”

Incipit

Maður er nefndur Önundur …

Explicit

“… er þetta upphaf á.”

Note

Titli bætt við á spássíu.

2.1(52r-53r)
Grettisfærsla
Note

Á eftir sögunni hefur kvæðið Grettisfærsla fylgt á 2 1/2 síðu, en skriftin verið sköfuð burt og einungis fyrirsögnin eftir.

Keywords

3(53r-70r)
Gísla saga Súrssonar
Rubric

“Hér hefur sögu Gísla Súrssonar”

Incipit

Það er upphaf sögu þessi …

Explicit

“… Guð gefi alla góða daga utan enda. Amen.”

Note

Á bl. 53r er einungis fyrirsögnin.

Styttri gerð sögunnar.

4(70r-88r)
Harðar saga og Hólmverja
Rubric

“Hér hefur Hólmverja sögu”

Incipit

Á dögum Haralds hins hárfagra …

Explicit

“… Guð gefi oss alla góða daga utan enda. Amen.”

Note

Óheil.

Physical Description

Support
Skinn.
No. of leaves
i + 88 + i bl. (226-250 mm x 180-207 mm. Stærstu blöðin eru í tveimur öftustu kverunum. Blöð 4, 7, 14 eru minni. Auð blöð: 88v (að mestu) og neðri helmingur 88r.
Foliation

  • Gamalt blaðsíðutal 1-176.
  • Handritið hefur verið blaðmerkt síðar með rauðu bleki 1-88.

Collation

Tólf kver.

  • Kver I: bl. 1-8, 4 tvinn.
  • Kver II: bl. 9-15, 3 tvinn og stakt blað (bl. 13).
  • Kver III: bl. 16-21, 3 tvinn.
  • Kver IV: bl. 22-29, 4 tvinn.
  • Kver V: bl. 30-34, stakt blað og 2 tvinn.
  • Kver VI: bl. 35-42, 4 tvinn.
  • Kver VII: bl. 43-46, 2 tvinn.
  • Kver VIII: bl. 47-54, 4 tvinn.
  • Kver IX: bl. 55-62, 4 tvinn.
  • Kver X: bl. 63-72, 6 tvinn.
  • Kver XI: bl. 73-80, 4 tvinn.
  • Kver XII: bl. 81-88, 4 tvinn.

Condition

  • Vantar framan af handritinu.
  • Skriftin er víða máð. Sjá t.d. 17v, 21v, 27v, 29r-v, 42v, 43r, 47r.
  • Milli bl. 44 og 45 vantar 4 blöð.
  • Neðri spássía blaðs 83 skorin af.
  • Af bl. 52 (að undanteknum 10 fyrstu línunum) og 53r (að neðstu línu) hefur textinn verið skafinn burt.
  • Gert hefur verið við göt sem sum skerða texta á bl. 3, 15, 28, 72, 74, 85.
  • Gat á blöðum 19, 26, 53, 54, 62, 63, 64, 72.

Layout

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 160-180 mm x 132-150 mm. Leturflötur er að jafnaði stærri í öftustu örkunum.
  • Línufjöldi er 36-37
  • Mörg blöð götuð yst á ytri spássíu.
  • Bendistafir á spássíum til að merkja vísur í texta.
  • Upphafsstafir málsgreina fremst í línu víða dregnir út úr leturfleti (sjá til dæmis bl. 11r, 14r, 48v og víðar ).

Script

Óþekktur skrifari, árléttiskrift.

Decoration

Stórir skrautstafir á blöðum 53v og 70r. Minni upphafsstafir en litaðir og sumir einnig flúraðir á bl. 32v, 34v, 37r, 44r, 48r, 50v, 55v, 61v, 66v, 87r og víðar.

Upphafsstafir í ýmsum litum. Sums staðar einungis leifar.

Fyrirsagnir rauðar. Sums staðar einungis leifar.

Pennadregið laufskreyti víða neðst á spássíum, í hægra horni leturflatar, til dæmis á bl. 2r, 20r, 74r, 76r, 77r, 79r, 85r.

Additions

  • Á bl. 88v er minnisgrein með annarri hendi sem eignuð er Jóni Arngrímssyni á s.hl. 15. aldar (sbr. Guðvarður Már Gunnlaugsson 2007).
  • Fyrirsagnir og efnistilvísanir með 17. aldar hendi á spássíum bl. 5r, 19r, 48r.
  • Spássíugreinar og ýmislegt pennakrot á bl. 2r, 5r, 13r-v, 17v, 18r, 52r-53r, 54r-v, 56r, 57r-v, 60r, 66v, 68v, 70r, 74v, 75v, 82v, 83r, 84v, 88r-v.
  • Leiðbeiningastafir víða.

Binding

  • Band frá desember 1965 (263 mm x 242 mm x 85 mm). Pappaspjöld klædd fínofnum líndúk. Leður á kili og hornum. Saumað á móttök. Saurblöð tilheyra bandi. Handritið liggur í öskju.

Accompanying Material

  • Fastur seðill (170 mm x 214 mm) aftast þar sem neðri hluti blaðs 74r hefur verið skrifaður upp með sömu stafagerð og skreytingum á rektóhlið.
  • Laus seðill frá Kaupmannahöfn með upplýsingum um forvörslu.

History

Origin

  • Handritið var skrifað á Íslandi. Það er tímasett til loka 15. aldar (sjá ONPRegistre, bls. 454), en til 15. aldar í Katalog I, bls. 706.
  • Það var upprunalega hluti af stærri bók ásamt AM 556 b 4to.
  • Árni Magnússon fjallar um báða hlutana í skrá sinni í AM 453 a 4to, bl 66v-71r.

Provenance

  • Árni Magnússon fékk þennan hluta skinnbókarinnar frá ónefndum manni, sem hafði fengið hann frá Þórði Steindórssyni, en hann hafði átt báða hlutana og fengið þá af eignum Gísla Magnússonar á Hlíðarenda (sjá afskrift af bréfi til séra Páls Þórðarsonar á Eyri í Skutulsfirði frá 1707 og svar hans). Eggert Hannesson (16. öld) hefur átt handritið (bl. 50v); Þorleifur Magnússon síðar (bl. 53r). Á bl. 88v eru fjórar línur skrifaðar um 1500 um skil handritsins til eiganda þess, bónda nokkurs og eiginkonu hans, Oddnýjar.

Acquisition

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 30. nóvember 1978.

Additional

Record History

Custodial History

Viðgert og bundið af Birgitte Dall í desember 1965.

Surrogates

  • Stafrænar myndir á www.sagnanet.is.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn
  • Svart-hvítar ljósmyndir Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi, sem keypti þær af Arne Mann Nielsen 1992.

Bibliography

AuthorTitleEditorScope
Ordbog over det norrøne prosasprog: Registreed. Den arnamagnæanske kommision
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
« »