Handrit.is
 

Manuscript Detail

AM 379 4to

There are currently no images available for this manuscript.

Hungurvaka og Þorláks saga helga; Iceland, 1654

Name
Brynjólfur Jónsson 
Occupation
 
Roles
Scribe 
More Details
Name
Árni Magnússon 
Birth
13 November 1663 
Death
07 January 1730 
Occupation
Professor, Arkivsekretær (Secretary of the Royal Archives) 
Roles
Scholar; Author; Scribe; Poet 
More Details
Name
Þorlákur Skúlason 
Birth
24 August 1597 
Death
04 January 1656 
Occupation
Bishop 
Roles
Owner; Author; Marginal 
More Details
Name
Guðbrandur Þorláksson 
Death
20 July 1627 
Occupation
Bishop 
Roles
Owner; Author; Translator 
More Details
Name
Jón Jónsson 
Death
1675 
Occupation
 
Roles
Owner 
More Details
Name
Pétur Bjarnason 
Occupation
 
Roles
Owner 
More Details
Name
Helgi Ólafsson 
Birth
1646 
Death
1707 
Occupation
Priest 
Roles
Author; Scribe; Owner; Poet 
More Details
Name
Magnús Benediktsson 
Birth
1649 
Death
1713 
Occupation
Priest 
Roles
Owner 
More Details
Name
Valgerður Hilmarsdóttir 
Birth
15 May 1956 
Occupation
 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Guðrún Ingólfsdóttir 
Birth
01 May 1959 
Occupation
 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Birth
19 August 1844 
Death
04 July 1919 
Occupation
Librarian, scholar 
Roles
Scholar 
More Details
Language of Text
Icelandic

Contents

1(1r-13r)
Hungurvaka
Rubric

“Hér byrjar Hungurvöku”

Incipit

Bækling þenna kalla ég Hungurvöku …

Explicit

“… og þolinmæði bæði við óhlýðna menn og rangláta.”

Colophon

“Anno 1654, 28. aprilis.”

2(14r-77v)
Þorláks saga helga
Rubric

“Hér hefur sögu af hinum heilaga Þorláki biskupi.”

Incipit

Í þann tíma er stýrði Guðs kristni Anacletus páfi …

Physical Description

Support
Skinn.
No. of leaves
i + 77 blöð + i (178-180 mm x 145-147 mm).
Foliation

Blaðsíðumerkt 1-154, af Jóni Sigurðssyni.

Layout

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 140 mm x 105 mm.
  • Línufjöldi er ca 26-27.
  • Leturflötur er afmarkaður þannig að lítil göt hafa verið stungin efst og neðst á innri og ytri spássíu blaða og litlaus lína dregin með oddhvössum hlut á milli gata (sbr. t.d. á blaði 44r).
  • Griporð eru víðast hvar.
  • “v” á spássíu blaðs 11r til marks um vísu í textanum.
  • Kaflaskil eru tvisvar auðkennd með rauðri fyrirsögn (sjá blöð 20v og 70v); tvær fyrirsagnir eru með grænum lit (sjá 60v-61r).

Script

Með hendi Brynjólfs Jónssonar á Efstalandi, textaskrift.

Decoration

  • Upphafsstafir eru í bleklit, rauðu og grænu (sjá t.d. blöð 1r, 32v-33r og 37v-38r).

  • Tvær rauðritaðar fyrirsagnir eru annars vegar á blaði 20v og hins vegar á blaði 70v; tvær fyrirsagnir eru með grænum lit (sjá 60v-61r).

Additions

  • Ártöl á spássíum (sjá t.d. blöð 6r, og 21r).

Binding

Band frá því í júlí 1978(190 mm x 175 mm x 51 mm). Pappaspjöld eru klædd fínofnum striga, leður á hornum og kili. Saumað á móttök. Saurblöð tilheyra þessu bandi. Liggur í öskju með eldra bandi.

Band (188 mm x 146 mm x 35 mm) frá átjándu öld eða upphafi þeirrar nítjándu. Pappaspjöld klædd pergametni, leður á kili. Saurblöð fylgja bandinu.

Accompanying Material

Fimm seðlar (fremst og milli blaða 54v-55r og 65v-66r) með hendi Árna Magnússonar:

  • 1) Seðill (176 mm x 147 mm) með upplýsingum um eigendur handritsins: “Þorlákur Skúlason á þessa með réttu. 1654 Jón Jónsson á bókina og vel að henni kominn því Guðbrandur Þorláksson gaf honum hana. Pétur Bjarnason á bókina með réttu, og er vel að kominn, anno 1683. Þessa bók hefur undirskrifuðum til eignar fengið sá ættgöfugi höfðingi Pétur Bjarnason anno domini 1688. Guðbrandur Björnsson verte. [m00eia.] Léð hefur virðulegur Guðbrandur Björnsson Helga Ólafssyni þessa bók í umskiptum fyrir aðra sögubók, anno 1688. Til merkis Helgi Ólafsson með eigin hendi (er síðan var prestur að Stað í Hrútafirði). Þessa bók á ég undirskrifaður og hefur mér til eignar fengið Guðbrandur Björnsson á því ári 1688. Magnús Benediktsson.”
  • 2) Seðill (143 mm x 138 mm) með upplýsingum um feril: “Þessi Hungurvaka stóð aftan við Þorláks sögu, áður en ég lét bókina á ný innbinda. Hún sýnist að hafa verið skrifuð eftir góðu exemplare, og hjálpar vel til að restituera mörg insanabilia loca, so rangt sem hún sjálf er rituð. Verte bókina hefur fyrrum átt herra Þorlákur Skúlason, og er hún rituð 1654. Þessa Hungurvöku þarf ég aldrei aftur að skoða. Ég hefi accurat copiu þar af. ”
  • 3) Annar seðill með upplýsingum um eignarhald handritsins.
  • 4) Athugagrein Árna við efni á blaði 55r.
  • 5) Athugagrein Árna við efni á blaði 65v-66r.
  • Laus seðill með upplýsingum um forvörslu bands.
  • Á fremra kápuspjald verso hafa verið límdar úrklippur úr eldra bandi. Þar á meðal er skinnpjatla sem á stendur “Þorlákur Skúlason á bók þessa með réttu. 1684.”

History

Origin

  • Handritið er skrifað á Íslandi 28. apríl 1654.
  • Hungurvaka stóð upprunalega aftanvið Þorláks sögu og lét Árni Magnússon taka nákvæmt afrit af henni (sjá seðil).

Provenance

Árni Magnússon skrifaði upp nöfn fyrri eigenda af gamla titilblaðinu og þar kemur fram að handritið hefur verið í eigu Þorláks Skúlasonar biskups 1654, Guðbrands Þorlákssonar, Jóns Jónssonar á Hólum 1675, Péturs Bjarnasonar 1683, Guðbrands Björnssonar 1688 (hann lánaði Helga Ólafssyni) og Magnúsar Benediktssonar 1688 (sjá seðil).

Acquisition

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 22. maí 1985.

Additional

Record History

  • VH skráði handritið 20. mars 2009,
  •  GI skráði 6. nóvember 2001.
  • Kålund gekk frá handritinu til skráningar í 29. mars 1887, Katalog I>bls. 593-594 (nr. 1131).

Custodial History

Viðgert og bundið í júlí 1978. Fyrra band og hylki fylgir.

Surrogates

  • Stafrænar myndir á www.sagnanet.is.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.

Bibliography

AuthorTitleEditorScope
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Biskupa sögur I.
Byskupa sögur. MS Perg. fol. No. 5 in the Royal Library of Stockholm, 1950; 19
Laurentius saga biskups, Rit Handritastofnunar Íslandsed. Árni Björnsson1969; 3: p. lxxiv, 155 p.
Biskupa sögur II, ed. Ásdís Egilsdóttir2002; 16
Susanne Miriam Fahn, Gottskálk Jensson“The forgotten poem : a latin panegyric for saint Þorlákr in AM 382 4to”, Gripla2010; 21: p. 18-60
Jóns saga Hólabyskups ens helga, ed. Peter Foote2003; 14
Gottskálk Jensson“Revelaciones Thorlaci episcopi - enn eitt glatað latínurit eftir Gunnlaug Leifsson munk á Þingeyrum”, Gripla2012; 23: p. 133-175
Haukur Þorgeirsson, Teresa Dröfn Njarðvík“The Last Eddas on vellum”, Scripta Islandica2017; 68: p. 153-188
Hreinn BenediktssonLinguistic studies, historical and comparative
Byskupa sögur, ed. Jón Helgason1938; 13:1
Jón Helgason“Athuganir um nokkur handrit Egils sögu”, Nordæla1956; p. 110-148
Byskupa sögur, ed. Jón Helgason1978; 13:2
Carl C. Rokkjær“Om tempusblandingen i islandsk prosa indtil 1250”, Arkiv för nordisk filologi1963; 78: p. 197-216
Peter SpringborgAntiqvæ Historiæ Lepores - om renæssancen i den islandske håndskriftproduktion i 1600-tallet, 1977; 8: p. 53-89
Stefán Karlsson“Introduction”, Sagas of Icelandic bishops. Fragments of eight manuscripts1967; p. 9-61
Stefán Karlsson“Skrifarar Þorláks biskups Skúlasonar”, Skæðagrös. Skrif til heiðurs Sigurjóni Björnssyni sjötugum 25. nóvember 19961997; p. 175-200
Stefán Karlsson“Skrifarar Þorláks biskups Skúlasonar”, Stafkrókar : ritgerðir eftir Stefán Karlsson gefnar út í tilefni sjötugsafmælis hans 2. desember 1998, 2000; 79: p. 383-403
Hans Bekker-Nielsen, L. K. Shook, Ole Widding“The Lives of the Saints in Old Norse Prose: A Handlist”, Mediaeval Studies1963; p. 294-337
« »