Handrit.is
 

Manuscript Detail

AM 175 a 4to

There are currently no images available for this manuscript.

Kristinréttur Árna biskups; Iceland, 1440-1460

Name
Árni Magnússon 
Birth
13 November 1663 
Death
07 January 1730 
Occupation
Professor, Arkivsekretær (Secretary of the Royal Archives) 
Roles
Scholar; Author; Scribe; Poet 
More Details
Name
Jón Sigurðsson 
Birth
17 June 1811 
Death
07 December 1879 
Occupation
Scholar; Archivist 
Roles
Scholar; Scribe; Author; Marginal; Owner; Donor; Correspondent; recipient 
More Details
Name
Þórður Þorláksson 
Birth
14 September 1637 
Death
16 March 1697 
Occupation
Bishop 
Roles
Author; Owner; Poet; Translator 
More Details
Name
Þórunn Sigurðardóttir 
Birth
14 January 1954 
Occupation
 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Guðrún Ingólfsdóttir 
Birth
01 May 1959 
Occupation
 
Roles
Cataloguer 
More Details
Name
Dall, Birgitte 
Birth
1912 
Death
1989 
Occupation
Book conservator 
Roles
Binder 
More Details
Language of Text
Icelandic

Contents

1(1v-19r)
Kristinréttur Árna biskups
Incipit

Ala skal barn hvert er borið verður …

Explicit

“… koma til biskups úrskurðar eður hans umboðsmanns.”

Note

Óheill.

Hér eru einnig varðveittir 1. og 2. kafli úr appendix útgáfunnar.

Keywords
2(19r)
Gamli sáttmáli
Incipit

Í nafni föður og sonar og heilags anda …

Explicit

“… að bestu manna yfirsýn et cetera.”

Keywords
3(19v-37v)
Kirkjuskipanir, formálar o.fl.
Incipit

Tíðaoffur presta …

Explicit

“… anno domini mmlxx quinto.”

Note

Óheilt.

Um innihaldið vísar Kålund í Norges gamle Love IV, en tilfærir viðbótarefni (sjá Katalog 1888:454).

Keywords

Physical Description

Support
Skinn.
No. of leaves
37 blöð (217-220 mm x 152-154 mm). Bl. 1r upprunalega autt.
Foliation

Handritið er blaðsíðumerkt en aðeins rektósíður númeraðar, 1-73.

Condition

  • Á milli blaða 18 og 19 vantar blöð, ef til vill fjögur. Á eftir bl. 20 vantar að því er virðist eitt kver.
  • Skorið hefur verið af efri spássíu bl. 31 og 32, en ytri spássíu bl. 35.
  • Fyrirsagnir eru víða máðar og illlæsilegar.
  • Blað 1r er máð og illa farið.
  • Göt sem skerða texta sums staðar, t.d. á bl. 1.

Layout

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 142-152 mm x 90-100 mm.
  • Línufjöldi er 27-29.
  • Víða gatað fyrir línum.

Script
Decoration

Upphafsstafir í ýmsum litum, sumir dregnir út úr leturfleti (sjá til dæmis bl. 6r-v, 15v, 18r-v, 23v, 25v, 35v og víðar).

Rauðritaðar fyrirsagnir.

Spássíuflúr víða, líklega síðari tíma (sjá bl. 5r, 6r-v, 10r).

Musical Notation

Nótur á bl. 37v (ein lína) með eftirfarandi texta: “Laus sit semper deo; nostro Iesu Christo”.

Additions

  • Viðbót á bl. 1r: Tvær smágreinar um helgidaga (tíu línur) og Eiðsformálar (níu línur).
  • Spássíugreinar víða, sumar með hendi skrifara (sjá bl. 3v, 4r, 5r, 6r, 9r-v, 13r, 20r-v, 21r, 25v, 28r-v, 29r-30v, 31v, 32r, 33v-34r, 36v, 37v).
  • Leiðréttingar eru á stöku stað með hendi skrifara.
  • Áherslumerki eru víða og einnig stendur allvíða á spássíu “nota”.

Binding

Band frá árunum 1772-1780 (230 mm x 163 mm x 24 mm). Pappaspjöld klædd handunnum pappír. Titlar og safnmark skrifað framan á kápu. Blár safnmarksmiði á kili.

Accompanying Material

Þrír seðlar með hendi Árna Magnússonar og einn með hendi skrifara hans:

  • Fastur seðill fremst með upplýsingum um feril og uppruna.
  • Fastur seðill fremst með upplýsingum um innihald, uppruna og feril.
  • Fastur seðill milli bl. 17 og 18. með upplýsingum um feril.
  • Lýsing Jóns Sigurðssonar í kápu hjá handritinu.

History

Origin

  • Handritið var skrifað á Íslandi. Það er tímasett til ca 1450 (sjá ONPRegistre, bls. 449), en til ca 1400 í Katalog I, bls. 453. Bl. 37r-37v eru hins vegar tímasett til ca 1450-1500 (sjá ONPRegistre, bls. 449).
  • Handritið var áður hluti af stærri bók. Í þeirri bók var einnig AM 175 c 4to.

Provenance

Hluta af handritinu (aftan til) fékk Árni Magnússon frá Skálholti árið 1699, en það mun hafa legið þar í tíð Þórðar Þorlákssonar biskups. Fremsta hluta handritsins fékk Árni á tveimur stöðum á Íslandi árið 1702 (sjá nánar um þetta á seðlum og AM 435 a-b 4to).

Acquisition

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 2. janúar 1975.

Additional

Record History

  • ÞS skráði samkvæmt reglum TEI P5 6. október 2009.
  • GI færði inn grunnupplýsingar 27. júní 2002.
  • Kålund gekk frá handritinu til skráningar í júní 1886(sjá Katalog I 1888:453-454 (nr. 846).

Custodial History

Viðgert og bundið af Birgitte Dall í október 1957.

Surrogates

  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Stofnun Árna Magnússonar, sem keypti þær af Arne Mann Nielsen í maí 1974.

Bibliography

AuthorTitleEditorScope
Norges gamle Love indtil 1387ed. Gustav Storm1895; V
Ordbog over det norrøne prosasprog: Registreed. Den arnamagnæanske kommision
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Íslenzkt fornbréfasafn I. 834-1264
Patricia Pires Boulhosa“A response to "Gamli sáttmáli - hvað næst?"”, Saga2011; 49:2: p. 137-151
Skarðsbók. Jónsbók and other laws and precepts. MS. No. 350 fol. in the Arna-Magnæan Collection in the University Library of Copenhagen, ed. Jakob Benediktsson1949; 16
Magnús Lyngdal MagnússonKristinréttur Árna frá 1275. Athugun á efni og varðveizlu í miðaldahandritum
Magnús Lyngdal Magnússon“"Kátt er þeim af kristinrétti, kærur vilja margar læra". Af kristinrétti Árna, setningu hans og valdsviði”, Gripla2004; 15: p. 43-90
Már Jónsson“Gamli sáttmáli 1862”, Varði : reistur Guðvarði Má Gunnlaugssyni fimmtugum 16. september 20062006; p. 87-89
Christopher SandersTales of knights. Perg. fol. nr 7 in The Royal Library, Stockholm, Manuscripta Nordica. Early Nordic Manuscritps in Digital Facsimile2000; I
Stefán Karlsson“Introduction”, Sagas of Icelandic bishops. Fragments of eight manuscripts1967; p. 9-61
Stefán Karlsson“Íslensk bókagerð á miðöldum”, Stafkrókar : ritgerðir eftir Stefán Karlsson gefnar út í tilefni sjötugsafmælis hans 2. desember 1998, 2000; 79: p. 225-241
Elizabeth Walgenbach“The canon Si quis suadente and excommunication in medieval Iceland”, Gripla2019; 30: p. 155-185
« »