Handrit.org
 

Håndskrift detailjer

SÁM 134

Der er ingen billeder tilgængelige for dette håndskrift.

Sögubók; Island

Navn
Skúli Thoroddsen 
Fødselsdato
6. januar 1859 
Dødsdato
21. maj 1916 
Stilling
Sýslumaður 
Roller
Skriver 
Flere detaljer
Navn
Guðbrandur Sturlaugsson 
Fødselsdato
17. juli 1821 
Dødsdato
14. april 1897 
Stilling
Landman 
Roller
Skriver 
Flere detaljer
Stednavn
Hvítidalur 
Sogn
Saurbæjarhreppur 
Amt
Dalasýsla 
Region
Vestfirðingafjórðungur 
Land
Island 
Flere detaljer
Navn
Gunnar Pálsson 
Fødselsdato
1667 
Dødsdato
1707 
Stilling
Prestur 
Roller
Ejer; Forfatter 
Flere detaljer
Navn
Gísli Konráðsson 
Fødselsdato
18. juni 1787 
Dødsdato
22. februar 1877 
Stilling
Forsker 
Roller
Skriver; Digter; Forfatter; Marginal; Informant 
Flere detaljer
Stednavn
Höfði 
Sogn
Mýrahreppur 
Amt
Vestur-Ísafjarðarsýsla 
Region
Vestfirðingafjórðungur 
Land
Island 
Flere detaljer
Navn
Sighvatur Grímsson Borgfirðingur 
Fødselsdato
20. december 1840 
Dødsdato
14. januar 1930 
Stilling
Forsker 
Roller
Donor; Ejer; Skriver; Forfatter 
Flere detaljer
Navn
Þorsteinn Erlingsson 
Fødselsdato
27. september 1858 
Dødsdato
28. september 1914 
Stilling
Digter 
Roller
Forfatter; Skriver 
Flere detaljer
Navn
Jón Arason 
Fødselsdato
1484 
Dødsdato
28. oktober 1550 
Stilling
Biskup 
Roller
Ejer; Digter; Marginal 
Flere detaljer
Navn
Þorleifur Pálsson 
Dødsdato
1560 
Stilling
Lögmaður 
Roller
Ejer 
Flere detaljer
Navn
Hallgrímur Jónsson Thorlacius 
Fødselsdato
1679 
Dødsdato
1. oktober 1736 
Stilling
Sysselmand 
Roller
Digter 
Flere detaljer
Navn
Jón Samsonarson, Marínó 
Fødselsdato
24. januar 1931 
Dødsdato
16. september 2010 
Stilling
 
Roller
Lærd; Donor 
Flere detaljer
Navn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fødselsdato
14. januar 1954 
Stilling
 
Roller
Katalogisator 
Flere detaljer
Fuld titel

Fornaldarsögur Norðurlands að nýju uppskrifaðar árið MDCCCLXXXVII (1r).

Tekstens sprog
Islandsk

Indhold

1(1v)
Efnisyfirlit
Rubrik

„Innihald bókarinnar“

2(2r-29v)
Huldar saga hinnar miklu
Rubrik

„Sagan af Huld drottningu hinni ríku“

Begynder

Svo er sagt að áður hetjan fékk Sæland af Gylfa …

Ender

„… sjö hundruð vetur frá því Huld var á dögum.“

[Final Rubric]

„Endar þannig sagan af Huld, Hálga og dætrum þeirra Þorgerði og Yrpu.“

Kolofon

„Hvítadal 18. janúar 1888.“

Bemærkning

Á eftir titli: „Nokkuð betri en algenga sagan þó ekki áreiðanlig sem varla er við að búast um svo fornt rit.“

Sama saga er einnig til með hendi Guðbrands í SÁM 46, SÁM 65, SÁM 156 og Lbs 4392 4to. SÁM 65 er elst þessara fjögurra handrita en sami texti er í prentaðri útgáfu sem Skúli Thoroddsen gaf út 1909.

2.1(29v-v)
Um Huldar sögu hinna miklu
Bemærkning

Á eftir sögunni (bl. 29v) er umfjöllun skrifara um hana, m.a. um sannfræði sögunnar.

Greint frá efni hvers kafla sögunnar á bl. 30r-v.

Nøgleord
3(31r-32v)
Ættartala Egils Skallagrímssonar
Rubrik

„Ættartala Egils Skallagrímssonar svo langt talin fram í forneskju sem jeg ætla að mögulegt sé, og síðan frá Agli til þeirra manna sem nú lifa“

Bemærkning

Ættartalan endar á skrifara, Guðbrandi Sturlaugssyni.

Nøgleord
4(33r-v)
Ættartala Snorra Sturlusonar
Rubrik

„Ætt Snorra lögmanns ins fróða …“

Nøgleord
5(34r-133v)
Halldórs þáttur Snorrasonar
Rubrik

„Saga af Halldóri Snorrasyni og ýmsum mönnum er vóru uppi á sama tíma sem hann í Noregi“

Begynder

Það var á dögum Haraldar Sigurðarsonar …

Ender

„… Til Halldórs Snorrasonar geta margir menn talið ætt sína.“

Kolofon

„Enduð þriðjudaginn fyrstan í einmánuði, Hvítadal 22. mars 1887. Guðbrandur Sturlaugsson“

5.1(134r-136v)
Ættartala Halldórs Snorrasonar
Rubrik

„Föðurætt Halldórs Snorrasonar“

Kolofon

„Hvítadal 26. mars 1887. Guðbrandur Sturlaugsson“

Nøgleord
6(137r-140v)
Gunnarskvæði
Rubrik

„Gunnarskvæði kveðið af séra Gunnari Pálssyni í Hjarðarholti er deyði á Reykhólum hjá Ara bónda Jónssyni árið 1791, 77 ára“

Begynder

Getið er um góðan mann / Gunnar einn í Njálu …

[Refrain]

Fögur er nú Fljótshlíð …

Ender

„… helst því aftur heim réð / en hvergi frá.“

Bemærkning

Bl. 141 autt.

7(142r-176r)
Reimars saga og Fals sterka
Rubrik

„Sagan af Reimari kóngi og Fal hinum sterka“

Begynder

Vígbald hefur konungur heitið …

Ender

„… fleira í letur fært af þeim“

[Final Rubric]

„og endar þannig sagan af Reimari keisara og Fal hinum sterka, fóstbróður hans“

Kolofon

„Hvítadal 30. janúar 1887“

7.1(176r-178v)
Ættartölur fornmanna
Rubrik

„Fornmannaætt til þeirra manna sem nú lifa talin frá Fornjóti“

Nøgleord
8(179r-213r)
Hellismanna saga
Rubrik

„Hellismannasaga skrifuð eftir afar gömlu handriti svo nákvæmliga sem hægt var nema böndin uppleyst á Höfða í Dýrafirði í október og nóvember 1881 af Sighvati Grímssyni en þessi saga er skrifuð eftir eiginhandarriti Sighvats.“

Begynder

Kalman og Kýlan hétu bræður tveir í Suðureyjum …

Ender

„… var hann kallaður Hrólfur að Ballará“

[Final Rubric]

„og lýkur hér Hellismannasögu.“

Bemærkning

Undir stendur (bl. 213r): „Nú er búið að prenta sögu þessa í Ameríku og leggja fræðimennirnir á hana þungan dóm og segja hana samda af Gísla Konráðssyni. Jeg læt hvorn ráða sinni meiningu um það, þó jeg ætli að sagan sé eldri. En satt er það að vísurnar eru sumar ekki góðar, líklega úr lagi færðar. G.S.“

8.1(179r-v)
Formáli fyrir Hellismannasögu
Rubrik

„Formáli“

Begynder

Hellismannasaga hefir aldrei verið gefin út …

Kolofon

„24 - 11 - 81 Sighvatur Grímsson“

Nøgleord
9(213v)
Rask
Rubrik

„R. Kr. Rask 1787 - 1832 - 1887“

Begynder

Þú komst þegar Fróni reið allra mest á …

Bemærkning

Nafn skáldins er skrifað undir kvæðinu.

Þrjú erindi.

Nøgleord
10(214r)
Lausavísa
Forfatter
Begynder

Mín er lyst í ferðum fyrst …

[Final Rubric]

„Jón biskup Arason kvað“

Bemærkning

Án fyrirsagnar.

Ein vísa.

Nøgleord
11(214r)
Lausavísa
Begynder

Bjarni bjó til húfu …

[Final Rubric]

„Gunnar prófastur Pálsson kvað.“

Bemærkning

Án fyrirsagnar.

Ein vísa.

Nøgleord
12(214v)
Lausavísa
Begynder

Steinunn heitir stoltar kvendi …

[Final Rubric]

„Þorleifur lögmaður Pálsson kvað“

Nøgleord
13(214v)
Lausavísa
Forfatter
Begynder

Sendir voru sextán menn …

[Final Rubric]

„Jón biskup Arason kvað“

Nøgleord
14(214v)
Lausavísa
Forfatter
Begynder

Oddvitinn var ekki frekur …

[Final Rubric]

„Hinn sami“

Nøgleord
15(215r-220v)
Ölkofra þáttur
Rubrik

„Ölkofra þáttur“

Begynder

Þórhallur hét maður, hann bjó í Bláskógum …

Ender

„… og hélst það meðan þeir lifðu“

[Final Rubric]

„og lýkur þar sögu Ölkofra.“

16(221r-234r)
Gunnars saga Keldugnúpsfífls
Rubrik

„Sagan af Gunnari Keldugnúpsfífli“

Begynder

Þorgrímur hét maður, hann bjó þar sem nú heitir á Hörgslandi …

Ender

„… og þóttu það allt vera miklir menn fyrir sér“

[Final Rubric]

„og lýkur þar þessari sögu.“

16.1(234r)
Athugagrein
Begynder

Þessi saga er hin vitlausasta af öllum Íslendinga sögum …

Kolofon

„Guðbrandur Sturlaugsson.“

Nøgleord
17(234v)
Ættartölur frá Skjalda-Birni
Rubrik

„Frá Skjalda-Birni til Vatnsfirðinga“

Begynder

1 Skjalda Björn hét maður …

Nøgleord
18(235r-249r)
Eiríks saga rauða
Rubrik

„Söguþáttur af Eiríki rauða og Þorfinni karlsefni á ný uppskrifuð eftir afar gömlum blöðum sem skrifað hefur Gísli skrifari Jóns biskups Vídalíns“

Begynder

Maður er nefndur Ólafur hvíti …

Ender

„Þorlákur biskup Runólfsson í Skálholti andaðist árið 1133 var biskup 15 ár.“

[Final Rubric]

„Og lýkur hér svo þessari sögu af Eiríki rauða.“

18.1(249r-250r)
Athugagrein og ættartölur Þorgils Orrabeinsfóstra og Þorfinns karlsefnis
Begynder

Framanskrifaður söguþáttur mun ei víða vera að finna …

Ender

„… Eftir þessu er jeg 26 maður frá Guðríði Þorbjarnardóttur.“

Kolofon

„Guðbrandur Sturlaugsson.“

19(250v)
Ættartala Halls á Síðu
Rubrik

„Ætt Halls á Síðu má telja langt fram í forneskju og er hún þannig“

Begynder

Hrólfur úr Bergi …

Ender

„… en eg 25 maður frá Halli á Síðu.“

Nøgleord
20(251r-261v)
Grænlendinga þáttur
Rubrik

„Grænlendinga þáttur“

Begynder

Herjólfur hét maður íslenskur …

[Final Rubric]

„Endar þannig sagan af Grænlendingum og Þorfinni karlsefni.“

Kolofon

„Hvítadal 6. febrúar 1886. Guðbrandur Sturlaugsson.“

21(261r-v)
Rostungsvísur
Rubrik

„Rostungs vísur“

Begynder

Rostungurinn fór á Frón …

Bemærkning

Undir kvæðinu stendur: „Hallgrímur Pétursson höfundurinn, þjóðskáldið góða, besta og þarfasta skáld hér á landi“, en það er rangt.

Fysisk Beskrivelse / Kodikologi

Materiale
Pappír.
Antal blade
i + 261 blöð + i (202 mm x 160-164 mm).
Foliering
Handritið er blaðsíðumerkt af skrifara en ekki í samfellu.
Layout

  • Eindálka.
  • Leturflötur ca 170 mm x 140 mm.
  • Línufjöldi 24-27
  • Leturflötur er afmarkaður með blýanti.

Skrift

Með hendi Guðbrands Sturlaugssonar í Hvítadal, snarhönd.

Indbinding

Samtímaband (210 mm x 175 mm x 45 mm).

Bókaspjöld úr pappa, klædd grænleitum pappír, brúnt leður á kili og hornum. Sögubók þrykkt á kjöl. Saurblöð tilheyra bandi. Saurblöð og spjaldblöð úr samskonar pappír.

Bandið er snjáð og slitið einkum á kili og hornum.

Historie og herkomst

Proveniens

Handritið var skrifað á Íslandi á árunum 1886-1887.

Herkomst

Skrifari hefur merkt sér handritið með stimpli á bl. 1r: „G. Sturlaugsson“.

Frá erfingjum Jóns M. Samsonarsonar.

Erhvervelse

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi fékk handritið, ásamt fleiri handritum, afhent til varðveislu 1. október 2014.

[Additional]

[Record History]

ÞS skráði í febrúar og mars 2019.

« »