Handrit.org
 

Håndskrift detailjer

AM 589 d 4to

Der er ingen billeder tilgængelige for dette håndskrift.

Sögubók; Island, 1450-1499

Navn
Arne Magnusson 
Fødselsdato
13. november 1663 
Dødsdato
7. januar 1730 
Stilling
Professor, Arkivsekretær 
Roller
Lærd; Forfatter; Skriver; Digter 
Flere detaljer
Navn
Björn Þorleifsson 
Fødselsdato
21. juni 1663 
Dødsdato
13. juni 1710 
Stilling
Biskop 
Roller
Ejer; Forfatter 
Flere detaljer
Navn
Hannes Ólafsson 
Stilling
 
Roller
Marginal 
Flere detaljer
Navn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fødselsdato
14. januar 1954 
Stilling
 
Roller
Katalogisator 
Flere detaljer
Navn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fødselsdato
19. august 1844 
Dødsdato
4. juli 1919 
Stilling
Forskningsbibliotekar 
Roller
Lærd 
Flere detaljer
Navn
Giovanni Verri 
Fødselsdato
20. december 1979 
Stilling
Student 
Roller
student 
Flere detaljer
Navn
Már Jónsson 
Fødselsdato
19. januar 1959 
Stilling
 
Roller
Lærd 
Flere detaljer
Navn
Larsen Bloch, Matthias 
Stilling
Conservator 
Roller
Binder 
Flere detaljer
Tekstens sprog
Islandsk

Indhold

1(1r-17r)
Clarus sagaKlarus saga
Rubrik

„Sagan af Clarus keisarasyni“

Begynder

Hér byrjum vær upp eina frásögu …

Ender

„… tign á Saxlandi og unnust þau mest“

[Final Rubric]

„og lýkst hér saga Clarus keisara og Serenu drottningar.“

[Filiation]

Í AM 181 d fol., AM 181 e fol eru uppskriftir Clarus sögu eftir þessu handriti (Loth 1977:15-16).

Bemærkning

Sex fyrstu línurnar eru í AM 589 c 4to (bl. 8v). Árni Magnússon hefur skrifað þær upp á innskotsblað sem er hér bl. 1.

Nøgleord
2(17v-49v)
Ectors sagaHektors saga
Begynder

[Þ]eir menn er mest stunda á jarðlega speki …

Ender

„… höndin mæðist og bila öll ritfæri.“

Kolofon

„Hafi sá þökk er skrifað hefur og sá er las og þeir er til hlýddu.“

[Filiation]

Í AM 181 d fol., AM 181 e fol og AM 585 a 4to eru uppskriftir Ectors sögu eftir þessu handriti (Loth 1977:15-16).

Bemærkning

Óheil, blað vantar á eftir bl. 36, en Árni Magnússon rekur efni þess á seðli.

Sagan hefst hér á inngangskafla, línu 1-10, sem er ekki í öðrum aðalhandritum hennar (Opuscula IV 1970:363-365).

Nøgleord
3(49v-50v)
Stúfs þáttur
Rubrik

„Af Stúfi kattarsyni“

Begynder

… Stúfur var mikill maður og sjónfríður …

Ender

„… en Stúfur fór sinna erinda og leið eigi [langt] …“

Bemærkning

Lengri gerðin, vantar aftan af.

Fyrsta línan er ólæsileg.

Bibliografi

Íslenzk fornrit V 1934.

Fysisk Beskrivelse / Kodikologi

Materiale
Skinn (innskotsblöð úr pappír).
Antal blade
i + 50 + i blöð (187-200 mm x 157-160 mm).
Foliering

  • Bl. 2-50 blaðsíðumerkt 1-98.
  • Síðari tíma blaðmerking 1-49 (innskotsblaðið ekki með).

Lægfordeling

Sex kver og átta stök blöð.

  • Kver I: 8 blöð, 4 tvinn.
  • Stakt blað.
  • Kver II: 8 blöð, 4 tvinn.
  • Stakt blað.
  • Stakt blað.
  • Kver III: 6 blöð, 2 tvinn og 2 stök blöð.
  • Stakt blað.
  • Stakt blað.
  • Kver IV: 6 blöð, 3 tvinn.
  • Stakt blað.
  • Stakt blað.
  • Kver V: 5 blöð, 2 tvinn og stakt blöð.
  • Stakt blað.
  • Kver VI: 8 blöð, 3 tvinn og 2 stök blöð.

Tilstand

  • Á bl. 12 er stór rifa og önnur minni, smærri göt á bl. 3, 27 og 28.

Layout

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 155-165 mm x 130-135 mm.
  • Línufjöldi er 27-29.
  • Gatað fyrir línum.

Skrift

Með óþekktri hendi, textaskrift. Sami skrifari og fyrsta hönd í AM 586 4to.

[Decoration]

Leifar af upphafsstöfum og fyrirsögnum.

Tilføjet materiale

  • Innskotsblað fremst með hendi Árna Magnússonar (sjá efni 1).
  • Á bl. 2r og 49v er fyrirsögnum bætt við síðar.
  • Á bl. 7v, 8v, 9r og e.t.v. 10v, 22v eru vísur úr sálmum með 17. aldar hendi, hugsanlega séra Jóns Sigmundssonar á Kjalarnesi (Loth 1977:22). Upphöf: Aví, aví, mig auman mann (9r) og — Ó, minn Guð, ó, minn Guð (7v og 8v).
  • Á 24r og 35r eru nöfn á neðri spássíu.
  • Á 27r og 29v er hluti úr stafrófinu.
  • Athugasemdir við texta og spássíukrot á 2r, 3v, 19r, 22r-23r, 24r, 27v, 29r, 30r, 32v-33v, 38r, 45r-v.

Indbinding

Band frá ágúst 1966 (209 mm x 185 mm x 35 mm). Pappaspjöld klædd fínofnum líndúk. Leður á kili og hornum. Saumað á móttök. Saurblöð tilheyra bandi.

Eldra band frá ca 1772-1780. Pappaspjöld og kjölur klædd handunnum pappír. Efnisyfirlit framan á kápu. Blár safnmarksmiði á kili. Á spjaldblöðum sést spegilmynd af prentuðu máli.

Vedlagt materiale

  • Fastur seðill (163 mm x 109 mm) með hendi Árna Magnússonar á eftir bl. 36 með útdrætti úr efni týnda blaðsins „Hér byrjum vér upp eina frásögn sem sagði virðulegur herra Jón biskup Halldórsson ágætrar minningar. En hann fann hana skrifaða með latínu í Frans í það form er þeir kalla ritmos en vér köllum hendingu. Og byrjar svo að Tiburtius Saxlandskeisari stýrði sínu ríki með miklum heiðri [punktar undir] og sóma. Eigi aðeins var keisarinn frægur af sinni stétt og tign, heldur jafnvel og [á verso-hliðina er ótengt efni].“
  • Laus seðill frá Kaupmannahöfn með upplýsingum um forvörslu.

Historie og herkomst

Proveniens

Handritið var skrifað á Íslandi. Það er tímasett til seinni hluta 15. aldar (Björn M. Olsen 1912:viii, Loth 1977:19). Kålund tímasetti til 15. aldar en innskotsblaðið til c1700 (Katalog I 1889:755).

Upprunalega hluti af stærra handriti sem innihélt AM 589 a-f 4to.

Herkomst

Árni Magnússon fékk AM 589 a-f 4to frá Birni Þorleifssyni, síðar biskupi á Hólum.

Nöfn í handritinu: Sr. Jón Sigmundsson á Kjalarnesi (sbr. spássíugreinar), Hannes Ólafsson (24r), Jón Ívarsson (35r).

Erhvervelse

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 14. desember 1988.

[Additional]

[Record History]

ÞS endurskráði samkvæmt reglum TEI P5 10.-11. ágúst 2009 og síðar.

ÞS skráði 20.-21. febrúar 2003.

Kålund gekk frá handritinu til skráningar 23. janúar 1888 (Katalog I 1889:755 (nr. 1486)).

GV sló inn texta af seðlum Árna Magnússonar undir umsjón ÞS og með hliðsjón af gögnum frá MJ.

[Custodial History]

Viðgert og bundið í Kaupmannahöfn í ágúst 1966. Í öskju. Eldra band fylgir.

Matthias Larsen Bloch batt á árunum 1772-1780.

[Surrogates]

  • Stafrænar myndir á www.sagnanet.is.
  • Ljósprent í Early Icelandic Manuscripts in Facsimile XI 1977.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.

Bibliografi

ForfatterTitelRedaktørOmfang
Clári saga, ed. Gustaf Cederschiöld1907; XII
Fornaldarsagas and Late Medieval Romances: Manuscripts No. 586 and 589 a-f, 4to in The Arnamagnæan Collection, Early Icelandic Manuscripts in Facsimileed. Agnete Loth1977; XI
Opuscula IV 1970:363-365
Late Medieval Icelandic Romances: bd I-V, ed. Agnete Loth1962-1965; XX-XXIV
Íslenzk fornrit V 1934
Stúfs þáttred. Björn Magnússon Ólsen
Sturlunga saga: Manuscript No. 122 A Fol. in The Arnamagnæan Collection, Early Icelandic Manuscripts in Facsimileed. Jakob Benediktsson1958; I
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Early Icelandic Manuscripts in Facsimile XI 1977
Laxdæla saga. Halldórs þættir Snorrasonar. Stúfs þáttur, ed. Einar Ól. Sveinsson1934; 5
Shaun F. D. Huges„Klári saga as an indigenous romance“, Romance and love in late medieval and early modern Iceland2008; p. 205-213
Agnete Loth„Småstykker 11-12“, p. 361-363
Late Medieval Icelandic romances I: Victors saga ok Blávus. Valdimirs saga. Ectors saga, ed. Agnete Loth1962; 20
Agnete Loth„Småstykker 6-8“, p. 363-366
Agnete LothFornaldarsagas and late medieval romances AM 586 4to and AM 589 a-f 4to, Early Icelandic manuscripts in facsimile1977; 11: p. 22, 188 p.
Agnete Loth„Introduction“, Fornaldarsagas and late medieval romances AM 586 4to and AM 589 a-f 4to, Early Icelandic manuscripts in facsimile1977; 11
Jonna Louis-JensenKongesagastudier: Kompilationen Hulda-Hrokkinskinna, 1977; XXXII
Lasse MårtenssonStudier i AM 557 4to : kodikologisk, grafonomisk och ortografisk undersökning av en isländsk sammelhandskrift från 1400-talet, 2011; 80
Tiodielis saga, ed. Tove Hovn Ohlsson2009; 72: p. cxlv, 106 bls.
Hákonar saga Hárekssonar, ed. Mariane Overgaard2009; 32
Povl Skårup„Tre marginalnoter om Erex saga“, Gripla1984; 6: p. 49-63
Mírmanns saga, ed. Desmond Slay1997; 17: p. clxxi, 216 p.
Peter SpringborgAntiqvæ Historiæ Lepores - om renæssancen i den islandske håndskriftproduktion i 1600-tallet, 1977; 8: p. 53-89
The Arna-Magnæan manuscript 557 4to containing inter alia the History of the first discovery of America, ed. Dag Strömbäck1949; 13
Dag Strömbäck„Introduction“, The Arna-Magnæan manuscript 557 4to containing inter alia the History of the first discovery of America, 1949; 13: p. 7-40
« »