Handrit.org
 

Håndskrift detailjer

AM 561 4to

Vis billeder

Reykdæla saga; Island, 1390-1410

Navn
Arne Magnusson 
Fødselsdato
13. november 1663 
Dødsdato
7. januar 1730 
Stilling
Professor, Arkivsekretær 
Roller
Lærd; Forfatter; Skriver; Digter 
Flere detaljer
Navn
Þorsteinn Helgason 
Stilling
Student 
Roller
Ejer 
Flere detaljer
Navn
Þorlákur Skúlason 
Fødselsdato
24. august 1597 
Dødsdato
4. januar 1656 
Stilling
Biskop 
Roller
Ejer; Forfatter; Marginal 
Flere detaljer
Navn
Elín Þorsteinsdóttir 
Fødselsdato
1678 
Dødsdato
14. marts 1746 
Stilling
 
Roller
Marginal 
Flere detaljer
Navn
Gísli Guðmundsson 
Stilling
 
Roller
Marginal 
Flere detaljer
Navn
Ólafur Ólafsson 
Fødselsdato
1600 
Dødsdato
1700 
Stilling
 
Roller
Marginal 
Flere detaljer
Navn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fødselsdato
14. januar 1954 
Stilling
 
Roller
Katalogisator 
Flere detaljer
Navn
Drífa Kristín Þrastardóttir 
Fødselsdato
2. juni 1976 
Stilling
 
Roller
Katalogisator 
Flere detaljer
Navn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fødselsdato
19. august 1844 
Dødsdato
4. juli 1919 
Stilling
Forskningsbibliotekar 
Roller
Lærd 
Flere detaljer
Navn
Giovanni Verri 
Fødselsdato
20. december 1979 
Stilling
Student 
Roller
student 
Flere detaljer
Navn
Már Jónsson 
Fødselsdato
19. januar 1959 
Stilling
 
Roller
Lærd 
Flere detaljer
Navn
Dall, Birgitte 
Fødselsdato
1912 
Dødsdato
1989 
Stilling
Bogkonservator 
Roller
Binder 
Flere detaljer
Tekstens sprog
Islandsk

Indhold

1(1r-16v)
Reykdæla saga
Begynder

… (bæ)num. sveinninn skal gneggja þar á höfðanum …

Ender

„… eigi þótti hann öllum jafnaðarmaður vera.“

Kolofon

„Höfum vér nú hér lok þessarar frásagnar, og þakki nú hver sem vert þykir.“

Bemærkning

Óheil.

Bibliografi
(9r)
Ríma
Bemærkning

Einungis upphaf.

Nøgleord
(16r)
Ríma
Bemærkning

Einungis brot.

Nøgleord
2(16v-32r)
Þorskfirðinga saga
Rubrik

„Hér hefst saga Gull-Þóris“

Begynder

Hallsteinn son Þórólfs Mostraskeggja …

Ender

„… Vöflu-Gunnar og Óttarr skyldu utan fara og vera brott lengi …“

Bemærkning

Niðurlag er skafið burt.

Bibliografi

ÍF vol. XIII p. 175-227.

(23v-24r)
Úlfhams rímur
Bemærkning

Einungis 5. ríma.

Nøgleord
3(32v-41v)
Ljósvetninga saga
Ender

„… kom á Möðruvöllu og gekk til …“

Bemærkning

Óheil.

Bibliografi

Fysisk Beskrivelse / Kodikologi

Materiale
Skinn.
Antal blade
i + 41 + i blað (ca 213 mm x 155 mm, en blöðin eru misstór).
Foliering

  • Handritið hefur verið blaðmerkt síðar með rauðu bleki 1-41.

Lægfordeling

Níu kver.

  • Kver I: bl. 1-8, 4 tvinn.
  • Kver II: bl. 9, stakt blað.
  • Kver III: bl. 10, stakt blað.
  • Kver IV: bl. 11-14, 2 tvinn.
  • Kver V: bl. 15, stakt blað.
  • Kver VI: bl. 16-23, 4 tvinn.
  • Kver VII: bl. 24-31, 4 tvinn.
  • Kver VIII: bl. 32-37, 3 tvinn.
  • Kver IX: bl. 38-41, 2 tvinn.

Tilstand

  • Vantar framan og aftan af handritinu og á eftir bl. 15 (1 blað), 34 og 37.
  • Upprunaleg skrift skafin burt af bl. 9v, 16r, 23v, 24r, 31v, 32r og 37v.
  • Handritið er víða máð og illlæsilegt. Sjá til dæmis bl. 1r-2r, 14r, 24v, 31r, 34r.
  • Vatnsskemmdir eru allvíða.
  • Göt eru á bl. 11, 33, 41.

Layout

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 140-150 mm x 110-115 mm.
  • Línufjöldi er 26-29.
  • Upphafsstafir kafla og fyrirsagnir ná stundum út fyrir leturflöt.

Skrift

Óþekktur skrifari, textaskrift.

[Decoration]

Rauðir upphafsstafir.

Rauðritaðar fyrirsagnir.

Tilføjet materiale

  • Brot úr rímum með 17. aldar hendi á bl. 9r,16r og 23v-24r og eyðufylling með sömu hendi á bl. 37v.
  • Bl. 2r: Nafn eiganda frá 17. öld (sjá feril).
  • Bl. 5v og 16v: Klausur frá um 1500 sem innihalda mannanöfn (sjá feril).
  • Ýmsar illlæsilegar spássíugreinar, að mestu frá 17. öld.
  • Fyrirsagnir o.þ.h. á spássíum með hendi Árna Magnússonar.

Indbinding

  • Band frá febrúar 1967 (220 mm x 183 mm x 45 mm). Pappaspjöld klædd fínofnum líndúk. Leður á kili og hornum. Saumað á móttök. Saurblöð tilheyra bandi. Handritið liggur í öskju.
  • Bl. 15 er í plastvasa sem saumaður er á móttak.

Vedlagt materiale

Þrír seðlar fremst:

  • Fastur seðill (101 mm x 108 mm) fremst með efnisskrá handritsins með hendiÁrna Magnússonar („“): „Vémundar saga og Víga skútu, vantar upphafið. Gullþóris saga, vantar í. Ljósvetninga saga, vantar endann.“
  • Tveir fastir seðlar (208 mm x 156 mm) sem mynda tvinn með uppskrift rímu af bl. 9r, með hendi Árna Magnússonar („“), og uppskrift texta af bl. 8v, frá fyrri hluta 19. aldar, e.t.v. með hendi Þorsteins Helgasonar (Katalog I 1889:712).
  • Stafrétt uppskrift af útsköfnu blöðunum, sem var gerð með aðstoð kemískra efna í lok 19. aldar, fylgir í sérstöku hólfi í öskjunni sem handritið liggur í.
  • Laus seðill frá Kaupmannahöfn með upplýsingum um forvörslu.

Historie og herkomst

Proveniens

Handritið var skrifað á Íslandi. Það er tímasett til um 1400 (Katalog I 1889:712).

Herkomst

Þorlákur Skúlason biskup hefur átt handritið, skv. því sem dóttir hans, Elín Þorláksdóttir, sagði Árna Magnússyni árið 1702 (sbr. AM 435 a 4to). Á spássíum koma fyrir nöfnin Guðrún og Gísli Guðmundsson, frá um 1500 (5v og 16v), og nafn eiganda, Ólafs Ólafssonar, frá 17. öld (2r).

Erhvervelse

Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 30. mars 1976.

[Additional]

[Record History]

  • ÞS skráði samkvæmt TEI P5 9. júní 2009 og síðar.
  • DKÞ færði inn grunnupplýsingar 23. desember 2003.
  • Kålund gekk frá handritinu til skráningar 4. október 1887 (sjá Katalog I 1888:712-713 (nr. 1392).).

    GV sló inn texta af seðlum Árna Magnússonar undir umsjón ÞS og með hliðsjón af gögnum frá MJ.

[Custodial History]

Lagfært og bundið af Birgitte Dall í febrúar 1967.

[Surrogates]

  • Stafrænar myndir á www.sagnanet.is.
  • Svart-hvítar ljósmyndir á Det Arnamagnæanske Institut í Kaupmannahöfn.
  • Svart-hvítar ljósmyndir af bl. 16v-32r (Þorskfirðinga sögu) á Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi.

Bibliografi

ForfatterTitelRedaktørOmfang
Reykdæla og Valla-Ljóts saga, Íslenzkar Fornsögured. Guðmundur Þorláksson1880; II
Harðar sagaed. Bjarni Vilhjálmsson, ed. Þórhallur Vilmundarson1991; XIII
Gluma og Ljósvetninga saga, Íslenzkar Fornsögured. Guðmundur Þorláksson1880; I
Katalog over Den Arnamagnæanske Håndskriftsamlinged. Kristian Kålund
Úlfhams saga, ed. Aðalheiður Guðmundsdóttir2001; 53
Björn SigfússonUm Ljósvetninga sögu, 1937; 3
Ljósvetninga saga með þáttum. Reykdæla saga ok Víga-Skútu. Hreiðars þáttr, ed. Björn Sigfússon1940; 10
Jóns saga Hólabyskups ens helga, ed. Peter Foote2003; 14
Gísli SigurðssonTúlkun Íslendingasagna í ljósi munnlegrar hefðar : tilgáta um aðferð, 2002; 56: p. xvii, 384
Aðalheiður Guðmundsdóttir, Jürg Glauser, Svanhildur Óskarsdóttir„Málstofa Andmælaræður við doktorsvörn Aðalheiðar Guðmundsdóttur 21.6.2002“, Gripla2002; 13: p. 243-299
Guðvarður Már Gunnlaugsson„AM 561 4to og Ljósvetninga saga“, Gripla2000; 18: p. 67-88
Anne Mette Hansen„Om AM 687 D 4to : en dokumentationsrapport“, 2010; p. 219-233
Hreinn BenediktssonLinguistic studies, historical and comparative
Gull-Þóris saga eller Þorskfirðinga saga, ed. Kristian Kålund9999; 26
Kristian Kålund„Om lakunerne i Gull-Þóris saga“, Arkiv för nordisk filologi1882; 1: p. 179-191
Trygve KnudsenGammelnorsk homiliebok etter AM 619 QV, 1952; I
Emily Lethbridge„„Hvorki glansar gull á mér/né glæstir stafir í línum“. : some observations on Íslendingasögur manuscripts and the case of Njáls saga“, Arkiv för nordisk filologi2014; 129: p. 53-89
Hallvard Mageröy„Den indre samanhengen i Ljósvetninga saga“, Afmælisrit Jóns Helgasonar 30. júní 19691969; p. 118-146
Hallvard Mageröy„Skaldestrofer som retardasjonsmiddel i islendingasogene“, Sjötíu ritgerðir helgaðar Jakobi Benediktssyni, 1977; 12: p. 586-599
Janes Oresnik„An Old Icelandic dialect feature: iæ for æ“, Gripla1982; 5: p. 183-196
Didrik Arup Seip„Palæografi. B. Norge og Island“, Nordisk kultur1954; 28:B
Harðar saga. Bárðar saga. Þorskfirðinga saga. Flóamanna saga. [...et al.], ed. Bjarni Vilhjálmsson, ed. Þórhallur Vilmundarson1991; 13
« »