Handrit.is
 

Håndskrift detailjer

GKS 2866 4to

Vis billeder

Íslendingabók Ara fróða og efni henni tengt; København, 1735

Navn
Erlendur Ólafsson 
Fødselsdato
18. august 1706 
Dødsdato
9. november 1772 
Stilling
Sysselmand; Sýslumaður 
Roller
Lærd; Skriver 
Flere detaljer
Navn
Ari Þorgilsson ; fróði 
Fødselsdato
1067 
Dødsdato
2. november 1148 
Stilling
Præst 
Roller
Forfatter 
Flere detaljer
Navn
Thormod Torvesen 
Fødselsdato
27. maj 1636 
Dødsdato
31. januar 1719 
Stilling
 
Roller
Ejer; Lærd; Marginal 
Flere detaljer
Navn
Arne Magnusson 
Fødselsdato
13. november 1663 
Dødsdato
7. januar 1730 
Stilling
Professor, Arkivsekretær 
Roller
Lærd; Forfatter; Skriver; Digter 
Flere detaljer
Navn
Þórunn Sigurðardóttir 
Fødselsdato
14. januar 1954 
Stilling
 
Roller
Katalogisator 
Flere detaljer
Navn
Kålund, Kristian Peter Erasmus 
Fødselsdato
19. august 1844 
Dødsdato
4. juli 1919 
Stilling
Forskningsbibliotekar 
Roller
Lærd 
Flere detaljer
Tekstens sprog
Islandsk (primært); Latin

Indhold

1(1r-3r)
Formáli
Begynder

Þessar Schedas Ara fróða …

Ender

„… sem ég eigi um hirði að annotera.“

Bemærkning

Í formálanum koma fram upplýsingar um uppruna handritsins og lýsing á forritum. Enn fremur á aðferð skrifara. Upphaf formálans er gefið sem skrifaraklausa við atriði 2.

Tekstens sprog

Islandsk

2(5v-43v)
Íslendingabók
Rubrik

„Schedæ Ara prests fróða“

Begynder

[Í]slendingabók gjörða ég fyrst biskupum …

Ender

„… en ég heiti Ari.“

Kolofon

„Þessar Schedas Ara fróða skrifaði ég Erlendur Ólafsson um sumarið 1735 í Augusto í Kaupmannahöfn eftir exemplari in folio með hendi séra Jóns Erlendssonar í Villingaholti, hvert að er ásamt með öðrum fleirum í Bibliotheca Academica ex legato Arnæ Magnæi sub No 113 …“

[Filiation]

Skrifað eftir AM 113 b fol.

Bemærkning

Skrifaraklausa Jóns Erlendssonar úr AM 113 b fol. er uppskrifuð á bl. 44v.

Tekstens sprog

Islandsk

3(45r-47r)
Athugagreinar
3.1(45r-46v)
An Islandia ante Haraldi Pulchricomi tempora incolas habuerit?
Rubrik

„An Islandia ante Haraldi Pulchricomi tempora incolas habuerit?“

Begynder

De æra Islandiæ primum coli cæptæ Pontanus et Arngrimus …

Ender

„… si gradus computentur.“

Bemærkning

Efst í hægra horni bl. 45r stendur: „Ex autographo Thormodi Torfæi“.

Tekstens sprog

Latin

3.2(46v-47r)
Thormodus in Epistola qvadam
Rubrik

„Thormodus in Epistola qvadam“

Begynder

Mag. Brynjólfur segir Ísland byggt 414 …

Ender

„… margt meira bevísar Ísland fyrr byggt.“

Tekstens sprog

Islandsk

4(47v-48r)
Athugasemdir Árna Magnússonar um Íslendingabók o.fl.
Rubrik

„Hæc Arnas in dissolutis Schedulis“

Begynder

Örlygur (er nam land á Kjalarnesi) var áður …

Ender

„… colloqvio dixit Thormodus Torfæus, vir eruditissimus.“

Tekstens sprog

Islandsk (primært); Latin

5(49r-218v)
Aðdrættir Árna Magnússonar til útgáfu á Íslendingabók Ara fróða
Tekstens sprog

Latin (primært); Islandsk

5.1(49r-77v)
De Sæmundo Multiscio
Rubrik

„De Sæmundo Multiscio“

Begynder

Sæmundus sacerdos cujus …

Bemærkning

Endar á ættartölum úr Landnámabók.

5.2(78r-86v)
Aronis multiscii vita ex antiqvis monumentis collecta
Rubrik

„Aronis multiscii vita ex antiqvis monumentis collecta“

Begynder

Aro sacerdos multiscius …

Ender

„… mun Ari fróði hafa átt þenna part?“

5.3(88r-112v)
De anno et temporis scriptione Aronis multiscii
Rubrik

„De anno et temporis scriptione Aronis multiscii“

Begynder

Íslendingabókina þá fyrstu hefur Ari skrifað circa annum 1120 …

Ender

„… fatetur auctor. Stockholm 1675.“

5.4(113r-218v)
In Aræ multiscii librum Islandorum notæ et primò ad inscriptionem
Rubrik

„In Aræ multiscii librum Islandorum notæ et primò ad inscriptionem“

Begynder

Inscriptionem ita immutare placuit …

Bemærkning

Endar á ættartölum úr Landnámabók.

Fysisk Beskrivelse / Kodikologi

Materiale
Pappír (Vatnsmerki greinilegt á bl. 48, 76, 82, 87, 88, 95, 220).
Antal blade
i + 220 + i blöð (195 mm x 158 mm). Auð blöð: 3v-4v, rektósíður í kaflanum á bl. 5r-44r, 48v, 76v, 82v, 87r-v, 88v, 216v, 219-220.
Foliering

  • Handritið hefur nýlega verið blaðmerkt með blýanti neðst í hægra horni 1-218. Bl. 219-220 eru ómerkt.
  • Upprunaleg blaðsíðumerking: bl. 5r-43v eru merkt 1-78; bl. 45r-74r eru merkt 1-51; bl. 113r-216r eru merkt 1-207 (þó hefur skrifari óvart merkt blaðsíðu 46 með tölunni 36).

Layout

  • Eindálka.
  • Leturflötur er ca 145-160 mm x 110-115 mm.
  • Línufjöldi er 15 á blöðum 5v-43v en annars staðar að jafnaði 19-20.
  • Brotið fyrir leturfleti á blöðum 5-44 og ef til vill víðar.

Skrift

Með hendi Erlendar Ólafssonar, fljótaskrift á íslensku og húmanísk skrift á latneska textanum en einhvers konar blendingsskrift á bl. 5-43 (stæling á fornri skrift).

[Decoration]

Hendur teiknaðar víða á spássíur blaða 5v-43v.

Bókahnútar á blöðum 46v og 47r.

Tilføjet materiale
Spássíuathugasemdir á latínu við texta Íslendingabókar á bl. 5v-43v.
Indbinding

Band frá 19. öld (202 mm x 165 mm x 43 mm). Pappaspjöld klædd pappír með brúnleitu marmaramynstri. Leður á kili og hornum. Gyllt strik og letur auk merkis Konungsbókhlöðunnar í Kaupmannahöfn á kili. Saurblöð tilheyra bandi.

Historie og herkomst

Proveniens

Handritið er skrifað í Kaupmannahöfn árið 1735.

Erhvervelse
Stofnun Árna Magnússonar á Íslandi tók við handritinu 3. maí 1979.

[Additional]

[Record History]

Bibliografi

ForfatterTitelRedaktørOmfang
Katalog over de oldnorsk-islandske Håndskrifter i Det store kongelige Bibliotek og i Universitetsbiblioteketed. Kristian Kålund
« »